﻿{"id":39,"date":"2010-11-23T20:32:08","date_gmt":"2010-11-23T20:32:08","guid":{"rendered":"http:\/\/uni.hi.is\/agudm\/?p=39"},"modified":"2014-08-04T12:50:25","modified_gmt":"2014-08-04T12:50:25","slug":"virding-eda-umburdarlynd","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/agudm\/2010\/11\/23\/virding-eda-umburdarlynd\/","title":{"rendered":"Vir\u00f0ing e\u00f0a umbur\u00f0arlyndi?"},"content":{"rendered":"<p><em>eftir Hjalta Hugason 7132 og Arnfr\u00ed\u00f0i Gu\u00f0mundsd\u00f3ttir 8023<\/em><\/p>\n<p>\u00cdslenskt samf\u00e9lag hefur teki\u00f0 stakkaskiptum \u00e1 s\u00ed\u00f0ustu \u00e1rum. Margt sem \u00e1\u00f0ur \u00fe\u00f3tti sj\u00e1lfsagt er \u00fea\u00f0 ekki n\u00fa. Vi\u00f0 getum ekki lengur gefi\u00f0 okkur a\u00f0 allir \u00cdslendingar s\u00e9u norr\u00e6nir \u00ed \u00fatliti, e\u00f0a m\u00f3ta\u00f0ir fr\u00e1 barn\u00e6sku af vestr\u00e6num hugsunarh\u00e6tti og kristnum gildum. Fj\u00f6lbreytileikinn er sm\u00e1tt og sm\u00e1tt a\u00f0 taka vi\u00f0 af einsleitninni og spurningin er \u00e1leitin: Hvernig \u00e6tlar \u00edslenskt samf\u00e9lag a\u00f0 breg\u00f0ast vi\u00f0? <\/p>\n<p>Margt bendir \u00fev\u00ed mi\u00f0ur til \u00feess a\u00f0 vi\u00f0 sem samf\u00e9lag h\u00f6fum ekki sta\u00f0i\u00f0 okkur sem skyldi vi\u00f0 a\u00f0 a\u00f0lagast breyttum a\u00f0st\u00e6\u00f0um. Alltof oft heyrum vi\u00f0 af \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00feeim sem skera sig \u00far \u00e1 einhvern h\u00e1tt s\u00e9 s\u00fdndur hroki og yfirl\u00e6ti, ekki s\u00edst ef \u00feau hafa ekki n\u00e1\u00f0 fullum t\u00f6kum \u00e1 \u00edslenskri tungu. \u00deau sem hafa b\u00fai\u00f0 \u00ed \u00f6\u00f0ru landi lengur e\u00f0a skemur \u00feekkja af eigin raun hve erfitt \u00fea\u00f0 getur veri\u00f0 a\u00f0 \u00feurfa a\u00f0 tj\u00e1 sig \u00e1 \u00f6\u00f0ru m\u00e1li en m\u00f3\u00f0urm\u00e1linu. Undir \u00e1kve\u00f0num kringumst\u00e6\u00f0um getur \u00fea\u00f0 reynst fl\u00f3ki\u00f0 \u00feegar umr\u00e6\u00f0uefni\u00f0 krefst or\u00f0afor\u00f0a sem er vi\u00f0komandi framandi. Almennt er innf\u00e6ddum \u00cdslendingum sem ekki tala s\u00e9rstaklega \u201eg\u00f3\u00f0a \u00edslensku\u201c s\u00fdndur mun meiri skilningur en \u00feeim sem tala me\u00f0 hreim. Vi\u00f0 \u00feurfum a\u00f0 taka \u00e1 \u00feessum vanda og \u00feeim ford\u00f3mum sem koma fram \u00ed vi\u00f0horfum til \u00feeirra sem eru hluti af samf\u00e9lagi okkar en eiga \u00edslensku ekki a\u00f0 m\u00f3\u00f0urm\u00e1li. <\/p>\n<p>Til \u00feess eru v\u00edtin a\u00f0 varast \u00feau. Margir benda \u00e1 reynslu n\u00e1granna\u00fej\u00f3\u00f0a okkar af breyttri samf\u00e9lagsger\u00f0 sem innflutningur f\u00f3lks af \u00f6\u00f0ru \u00fej\u00f3\u00f0erni hefur haft \u00ed f\u00f6r me\u00f0 s\u00e9r. Vissulega hefur ekki allssta\u00f0ar gengi\u00f0 vel a\u00f0 byggja gott og \u00f6ruggt fj\u00f6lmenningarsamf\u00e9lag. Af \u00feeirri reynslu ver\u00f0um vi\u00f0 a\u00f0 l\u00e6ra. En vi\u00f0 getum l\u00edka l\u00e6rt af reynslu okkar sj\u00e1lfra vi\u00f0 a\u00f0 gl\u00edma vi\u00f0 ford\u00f3ma gagnvart \u00feeim sem skera sig \u00far fj\u00f6ldanum. \u00c1 s\u00ed\u00f0ustu \u00e1rum hefur vissulega \u00fdmislegt breyst til batna\u00f0ar \u00e1 me\u00f0al okkar.  Afsta\u00f0a samf\u00e9lagins til samkynhneig\u00f0ra hefur til d\u00e6mis breyst miki\u00f0 \u00e1 sk\u00f6mmum t\u00edma. \u00cd framhaldinu hafa a\u00f0st\u00e6\u00f0ur samkynhneig\u00f0ra einstaklinga batna\u00f0 miki\u00f0. Vi\u00f0 getum l\u00e6rt margt af \u00feessari reynslu okkar. \u00dea\u00f0 er vissulega h\u00e6gt a\u00f0 taka \u00e1 ford\u00f3mum, ef vilji er til. <\/p>\n<p>Fj\u00f6lmenningarsamf\u00e9lag er ekki valm\u00f6guleiki sem vi\u00f0 st\u00f6ndum frammi fyrir. \u00dea\u00f0 er \u00fevert \u00e1 m\u00f3ti verkefni sem okkur ber a\u00f0 leysa. Fj\u00f6lmenningarsamf\u00e9lag ver\u00f0ur a\u00f0 byggja \u00e1 vir\u00f0ingu fyrir \u00feeim sem skera sig \u00far. Umbur\u00f0arlyndi n\u00e6gir ekki. \u00dea\u00f0 er ekki n\u00f3g a\u00f0 vi\u00f0 umberum \u00feau sem falla ekki undir sta\u00f0almynd hins \u00edslenska borgara. Vi\u00f0 ver\u00f0um a\u00f0 vir\u00f0a \u00feau sem jafningja og l\u00e6ra a\u00f0 meta \u00fea\u00f0 sem \u00feau vilja og geta lagt til samf\u00e9lags okkar. Vir\u00f0ing en ekki umbur\u00f0arlyndi er lykillinn a\u00f0 g\u00f3\u00f0u og \u00f6ruggu samf\u00e9lagi \u00fear sem margbreytileiki n\u00fdtur s\u00edn og au\u00f0gar samf\u00e9lagi\u00f0. <\/p>\n<p>\u00deetta \u00fearf a\u00f0 vera lei\u00f0arlj\u00f3s vi\u00f0 m\u00f3tun n\u00fdrrar stj\u00f3rnarskr\u00e1r fyrir \u00edslenskt fj\u00f6lmenningarsamf\u00e9lag. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>eftir Hjalta Hugason 7132 og Arnfr\u00ed\u00f0i Gu\u00f0mundsd\u00f3ttir 8023 \u00cdslenskt samf\u00e9lag hefur teki\u00f0 stakkaskiptum \u00e1 s\u00ed\u00f0ustu \u00e1rum. Margt sem \u00e1\u00f0ur \u00fe\u00f3tti sj\u00e1lfsagt er \u00fea\u00f0 ekki n\u00fa. Vi\u00f0 getum ekki lengur gefi\u00f0 okkur a\u00f0 allir \u00cdslendingar s\u00e9u norr\u00e6nir \u00ed \u00fatliti, e\u00f0a m\u00f3ta\u00f0ir fr\u00e1 barn\u00e6sku af vestr\u00e6num hugsunarh\u00e6tti og kristnum gildum. Fj\u00f6lbreytileikinn er sm\u00e1tt og sm\u00e1tt a\u00f0 taka [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":427,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[123544],"tags":[],"class_list":["post-39","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kosning-til-stjornlagathings"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/agudm\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/agudm\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/agudm\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/agudm\/wp-json\/wp\/v2\/users\/427"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/agudm\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=39"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/agudm\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":88,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/agudm\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39\/revisions\/88"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/agudm\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=39"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/agudm\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=39"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/agudm\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=39"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}