{"id":1067,"date":"2025-05-20T11:47:49","date_gmt":"2025-05-20T11:47:49","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/?p=1067"},"modified":"2025-05-20T11:47:49","modified_gmt":"2025-05-20T11:47:49","slug":"evropuferd-rikisstjornarinnar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/2025\/05\/20\/evropuferd-rikisstjornarinnar\/","title":{"rendered":"Evr\u00f3pufer\u00f0 r\u00edkisstj\u00f3rnarinnar"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify\">\u00cd s\u00e1ttm\u00e1la r\u00edkisstj\u00f3rnarinnar er gert r\u00e1\u00f0 fyrir \u00fej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slu um \u00e1framhaldandi vi\u00f0r\u00e6\u00f0ur vi\u00f0 ESB \u00e1 \u00e1rinu 2027. \u00c9g held a\u00f0 margir sem studdu Vi\u00f0reisn\u00a0 e\u00f0a Samfylkinguna hef\u00f0u kosi\u00f0 a\u00f0 \u00feetta yr\u00f0i fyrr. \u00a0S\u00fa tilfinning hafur styrkst eftir valdat\u00f6ku Trumps \u00ed Bandar\u00edkjunum enda blasir vi\u00f0 a\u00f0 Evr\u00f3pur\u00edki \u00feurfa a\u00f0 \u00fe\u00e9tta ra\u00f0irnar. Hva\u00f0 sem \u00feessu l\u00ed\u00f0ur er \u00feegar nokku\u00f0 li\u00f0i\u00f0 \u00e1 \u00e1ri\u00f0 2025 og r\u00edkisstj\u00f3rnin br\u00e1\u00f0um sex m\u00e1na\u00f0a. T\u00edminn l\u00ed\u00f0ur hratt og vi\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 b\u00faast a\u00f0 r\u00edkisstj\u00f3rnin \u00feurfi a\u00f0 fara a\u00f0 huga a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 b\u00faa landsmenn undir a\u00f0 grei\u00f0a atkv\u00e6\u00f0i um hvort vi\u00f0r\u00e6\u00f0um skuli haldi\u00f0 \u00e1fram og m\u00f3ta \u00e1\u00e6tlun um um hvernig \u00e1 m\u00e1lum skuli haldi\u00f0 ef ni\u00f0ursta\u00f0an ver\u00f0ur s\u00fa a\u00f0 landsmenn vilja taka upp \u00fer\u00e1\u00f0inn a\u00f0 n\u00fdju.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Gerum r\u00e1\u00f0 fyrir a\u00f0 \u00fej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slan fari fram um mitt \u00e1r 2027 og \u00ed lj\u00f3s komi a\u00f0 landsmenn vilji vi\u00f0r\u00e6\u00f0ur. \u00de\u00e1 standa v\u00e6ntingar \u00feeirra l\u00edklega til \u00feess a\u00f0 vi\u00f0r\u00e6\u00f0urnar hefjist svo flj\u00f3tt sem kostur er. En \u00fe\u00e1 er bara eitt \u00e1r (e\u00f0a \u00ed mesta lagi eitt og h\u00e1lft \u00e1r) eftir af kj\u00f6rt\u00edmabilinu, eftir \u00fev\u00ed hven\u00e6r \u00e1rs 2028 kosi\u00f0 ver\u00f0ur. Vitaskuld er \u00fatiloka\u00f0 a\u00f0 r\u00edkisstj\u00f3rnin geti, me\u00f0an h\u00fan er vi\u00f0 v\u00f6ld, kl\u00e1ra\u00f0 samningavi\u00f0r\u00e6\u00f0urnar me\u00f0 samningsdr\u00f6gum, setja \u00feau \u00ed \u00fej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0i eins og bo\u00f0a\u00f0 hefur veri\u00f0 og loks koma m\u00e1linu til me\u00f0fer\u00f0ar til Al\u00feingis enda \u00feess a\u00f0 v\u00e6nta a\u00f0 breyta \u00feurfi fj\u00f6lda laga og setja n\u00fd og svo raunar sj\u00e1lfri stj\u00f3rnarskr\u00e1nni \u00e1\u00f0ur en a\u00f0 a\u00f0ild getur or\u00f0i\u00f0!\u00a0 Ekki l\u00e9ttir r\u00f3\u00f0urinn fyrir r\u00edkisstj\u00f3rnina a\u00f0 einn stj\u00f3rnarflokkana, Flokkur f\u00f3lksins, er \u00e1 m\u00f3ti a\u00f0ild, ef \u00e9g skil r\u00e9tt, en hlynntur \u00fej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0inu sem t\u00e6kif\u00e6ri til a\u00f0 taka m\u00e1li\u00f0 af dagskr\u00e1!<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Hinn p\u00f3lit\u00edski veruleiki er s\u00e1 a\u00f0 Evr\u00f3pusinnar geta \u00ed besta falli v\u00e6nst \u00feess vi\u00f0 \u00feessar a\u00f0st\u00e6\u00f0ur a\u00f0 \u00fej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slan ver\u00f0i \u00ed raun haldin, ni\u00f0ursta\u00f0a hennar ver\u00f0i j\u00e1kv\u00e6\u00f0 og loks a\u00f0 \u00fea\u00f0 takist a\u00f0 halda nokkra fundi \u00ed Brussel til a\u00f0 undirb\u00faa raunverulegar samningavi\u00f0r\u00e6\u00f0ur. \u00deegar \u00fear er komi\u00f0 s\u00f6gu er s\u00e1 t\u00edmi kominn a\u00f0 kj\u00f3sa ver\u00f0i aftur til \u00feings. S\u00e1 m\u00f6guleiki er alltaf fyrir hendi a\u00f0 upp \u00far kj\u00f6rk\u00f6ssunum komi allt \u00f6nnur r\u00edkisstj\u00f3rn sem l\u00e1ti \u00fea\u00f0 ver\u00f0a sitt fyrsta verk a\u00f0 skrifa br\u00e9f til Brussel og fresta frekari vi\u00f0r\u00e6\u00f0um vegna p\u00f3lit\u00edsks \u00f3m\u00f6guleika og \u00fea\u00f0 jafnvel \u00e1\u00f0ur en \u00fe\u00e6r \u00ed raun hefjast fyrir alv\u00f6ru! \u00a0\u00c9g r\u00e1\u00f0legg Evr\u00f3pusinnum a\u00f0 stilla \u00ed h\u00f3f v\u00e6ntingum s\u00ednum um hversu miklu r\u00edkisstj\u00f3rnin f\u00e1i \u00e1orka\u00f0 \u00ed raun \u00ed \u00feessu st\u00f3ra m\u00e1li \u00fe\u00f3tt atkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slan ver\u00f0i haldin.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Eitt er \u00fea\u00f0 \u00fe\u00f3 sem r\u00edkisstj\u00f3rnin g\u00e6ti kannski gert \u00e1 kj\u00f6rt\u00edmabilinu ef h\u00fan vill s\u00fdna vilja sinn \u00ed verki, en \u00fea\u00f0 er a\u00f0 hlutast til um breytingar \u00e1 stj\u00f3rnarskr\u00e1 til a\u00f0 gera a\u00f0ild a\u00f0 ESB stj\u00f3rnskipulega m\u00f6gulega. Vandam\u00e1li\u00f0 er a\u00f0 hinga\u00f0 til hefur veri\u00f0 tali\u00f0 a\u00f0 ekki s\u00e9 h\u00e6gt a\u00f0 ganga \u00ed ESB a\u00f0 \u00f3breyttri stj\u00f3rnarskr\u00e1. \u00deetta \u00e1litam\u00e1l sem sl\u00edkt hefur \u00fe\u00f3 ekki veri\u00f0 skipulega rannsaka\u00f0 a\u00f0 \u00fev\u00ed er var\u00f0ar ESB s\u00e9rstaklega \u00fe\u00f3tt talsvert liggi fyrir um stj\u00f3rnskipuleg vandam\u00e1l tengd a\u00f0ild a\u00f0 EES. Vi\u00f0 skulum samt ganga \u00fat fr\u00e1 a\u00f0 stj\u00f3rnarskr\u00e1rbreyting s\u00e9 nau\u00f0synleg.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Um breytingar \u00e1 stj\u00f3rnarkr\u00e1 gilda \u00e1kv\u00e6\u00f0i 79. gr. hennar. \u00dear kemur fram a\u00f0 till\u00f6gu um breytingu \u00e1 stj\u00f3rnarskr\u00e1 \u00feurfi a\u00f0 sam\u00feykkja \u00f3breytta \u00e1 tveimur \u00feingum me\u00f0 kosningum til Al\u00feingis \u00e1 milli. Breytir \u00fe\u00e1 engu hversu margar \u00fej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slur fara fram \u00ed a\u00f0dragandanum. Me\u00f0 \u00feeim er ekki h\u00e6gt a\u00f0 breyta stj\u00f3rnarskr\u00e1nni. M\u00e9r finnst stundum eins og sumir Evr\u00f3pusinnar geri s\u00e9r ekki grein fyrir \u00feessu vandam\u00e1li, e\u00f0a bara kj\u00f3si a\u00f0 gera eins og str\u00faturinn og stinga hausnum \u00ed sandinn og l\u00e1ta eins og \u00fea\u00f0 s\u00e9 ekki til e\u00f0a s\u00e9 bara einfalt og au\u00f0velt formsatri\u00f0i sem leyst ver\u00f0i \u00ed lokin \u00feegar allt anna\u00f0 er komi\u00f0. Hinn p\u00f3lit\u00edski veruleiki er allt annar \u00e1 \u00cdslandi. Hann er s\u00e1 a\u00f0 \u00feetta getur reynst hindrun sem mj\u00f6g erfitt ver\u00f0ur a\u00f0 yfirst\u00edga nema brei\u00f0 p\u00f3lit\u00edsk samsta\u00f0a s\u00e9 um breytingar \u00e1 stj\u00f3rnarskr\u00e1. Ekki er l\u00edklegt er a\u00f0 sl\u00edk samsta\u00f0a skapist um breytingar \u00e1 stj\u00f3rnarskr\u00e1 sem auglj\u00f3slega hefur \u00feann tilgang fyrst og fremst a\u00f0 grei\u00f0a fyrir inng\u00f6ngu \u00ed ESB. Algj\u00f6rlega er fyrirs\u00e9\u00f0 a\u00f0 \u00feetta eitt og s\u00e9r ver\u00f0ur alltaf s\u00e9rst\u00f6k hindrun sem \u00fearf a\u00f0 komast yfir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">R\u00edkisstj\u00f3rnarflokkarnir sem \u00ed or\u00f0i sty\u00f0ja a\u00f0ild, Vi\u00f0reisn og Samfylking, hafa samt \u00e1g\u00e6tt t\u00e6kif\u00e6ri til a\u00f0 s\u00fdna \u00ed verki hug sinn til a\u00f0ildar \u00cdslands a\u00f0 ESB. \u00deetta geta \u00feeir gert me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 setja strax af sta\u00f0 vinnu vi\u00f0 undirb\u00faning a\u00f0 breytingu \u00e1 stj\u00f3rnskr\u00e1 sem r\u00famar \u00fea\u00f0 framsal valdheimilda r\u00edkisins til ESB sem \u00fearf til fullrar \u00fe\u00e1ttt\u00f6ku. Frumvarp til breytinga \u00e1 stj\u00f3rnarskr\u00e1 \u00feyrfti s\u00ed\u00f0an a\u00f0 leggja fram \u00e1 \u00feingi og freista \u00feess afgrei\u00f0a undir lok kj\u00f6rt\u00edmabilsins. \u00c9g segi undir lok \u00feess \u00fev\u00ed rj\u00fafa \u00fearf \u00feing strax ef breyting \u00e1 stj\u00f3rnarskr\u00e1 er sam\u00feykkt \u00ed hi\u00f0 fyrra sinn og bo\u00f0a til kosninga. Vitaskuld getur r\u00edkisstj\u00f3rnin ekki tryggt a\u00f0 sl\u00edk breyting ver\u00f0i sam\u00feykkt \u00e1 n\u00fdju \u00feing, en h\u00fan hefur \u00ed hendi s\u00e9r, e\u00f0a \u00f6llu heldur s\u00e1 \u00feingmeirihluti sem h\u00fan hefur a\u00f0 baki s\u00e9r n\u00fa, enda standi Flokkur f\u00f3lksins ekki \u00ed vegi fyrir \u00fev\u00ed. Me\u00f0 \u00feessu yr\u00f0i stigi\u00f0 nau\u00f0synlegt skref til a\u00f0 a\u00f0ild strandi ekki a\u00f0 lokum \u00e1 stj\u00f3rnarskr\u00e1nni. Me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 gera \u00feetta s\u00fdna \u00feeir flokkar r\u00edkisstj\u00f3rnarinnar sem eru hlynntir a\u00f0ild \u00ed verki \u00feann raunverulega vilja sinn a\u00f0 ganga \u00ed ESB. \u00dea\u00f0 eitt og s\u00e9r skiptir \u00f6rugglega m\u00e1li fyrir \u00fe\u00e1 sem studdu \u00feessa flokka einmitt vegna afst\u00f6\u00f0u \u00feeirra til a\u00f0ildar a\u00f0 ESB.<\/p>\n<p><em>H\u00f6fundur er pr\u00f3fessor og deildarforseti vi\u00f0 lagadeild HA <\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00cd s\u00e1ttm\u00e1la r\u00edkisstj\u00f3rnarinnar er gert r\u00e1\u00f0 fyrir \u00fej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slu um \u00e1framhaldandi vi\u00f0r\u00e6\u00f0ur vi\u00f0 ESB \u00e1 \u00e1rinu 2027. \u00c9g held a\u00f0 margir sem studdu Vi\u00f0reisn\u00a0 e\u00f0a Samfylkinguna hef\u00f0u kosi\u00f0 a\u00f0 \u00feetta yr\u00f0i fyrr. \u00a0S\u00fa tilfinning hafur styrkst eftir valdat\u00f6ku Trumps \u00ed Bandar\u00edkjunum &hellip; <a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/2025\/05\/20\/evropuferd-rikisstjornarinnar\/\">Continue reading <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1298,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"link","meta":{"footnotes":""},"categories":[759],"tags":[],"class_list":["post-1067","post","type-post","status-publish","format-link","hentry","category-oflokkad","post_format-post-format-link"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1067","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1298"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1067"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1067\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1068,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1067\/revisions\/1068"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1067"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1067"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1067"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}