{"id":231,"date":"2020-09-06T17:04:16","date_gmt":"2020-09-06T17:04:16","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/?p=231"},"modified":"2022-11-07T09:44:47","modified_gmt":"2022-11-07T09:44:47","slug":"umdeild-tyrklandsfor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/2020\/09\/06\/umdeild-tyrklandsfor\/","title":{"rendered":"Umdeild Tyrklandsf\u00f6r"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify\">Fer\u00f0 forseta MDE, R\u00f3berts Span\u00f3, til Tyrklands hefur veri\u00f0 fr\u00e9ttaefni s\u00ed\u00f0ustu daga og \u00fe\u00e1 ekki s\u00edst s\u00fa \u00e1kv\u00f6r\u00f0un hans a\u00f0 \u00feiggja hei\u00f0urdoktorsnafnb\u00f3t fr\u00e1 h\u00e1sk\u00f3lanum \u00ed Istanbul. Af innlendum og erlendum mi\u00f0lum ver\u00f0ur r\u00e1\u00f0i\u00f0 a\u00f0 margir telja a\u00f0 \u00feetta hafi t\u00e6past veri\u00f0 vi\u00f0 h\u00e6fi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00c1 \u00feessu m\u00e1li eru \u00fdmsar hli\u00f0ar. Fyrst er til \u00feess a\u00f0 taka a\u00f0 Tyrkland hefur, a\u00f0 mati margra, lengi veri\u00f0 svarti sau\u00f0urinn \u00ed samstarfi r\u00edkja \u00e1 vettvangi Evr\u00f3pur\u00e1\u00f0sins. Hafa umr\u00e6\u00f0ur um hvort Tyrkland s\u00e9 yfirh\u00f6fu\u00f0 gjaldgengt \u00ed \u00feessu samstarfi veri\u00f0 \u00fer\u00e1l\u00e1tar. Ni\u00f0ursta\u00f0an af \u00feessu hefur \u00fe\u00f3, me\u00f0 r\u00e9ttu, \u00e1vallt veri\u00f0 s\u00fa a\u00f0 v\u00e6nlegra s\u00e9 fyrir mannr\u00e9ttindi \u00fear \u00ed landi og fyrir tyrkneska borgara a\u00f0 hafa Tyrkland \u00a0me\u00f0. \u00a0Hafa k\u00e6rur einstaklinga til MDE skila\u00f0 fj\u00f6lm\u00f6rgum \u00feeirra g\u00f3\u00f0um \u00e1rangri \u00ed st\u00f3rum m\u00e1lum og sm\u00e1um.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Sta\u00f0a mannr\u00e9ttindam\u00e1la \u00ed Tyrklandi er sl\u00e6m eins og oft hefur komi\u00f0 fram. L\u00f6gmenn sem g\u00e6ta hagsmuna umbj\u00f3\u00f0enda eru ofs\u00f3ttir og fangelsa\u00f0ir. Sama \u00e1 vi\u00f0 um bla\u00f0amenn og fleiri, \u00fear me\u00f0 talda h\u00e1sk\u00f3lakennara, sem tj\u00e1 sig opinberlega um st\u00f6\u00f0u mannr\u00e9ttindam\u00e1la. \u00de\u00e1 hafa fj\u00f6ldi d\u00f3mara veri\u00f0 hraktir \u00far emb\u00e6tti. Er \u00fe\u00e1 f\u00e1tt eitt nefnt. Vitnisbur\u00f0ur um sl\u00e6ma st\u00f6\u00f0u mannr\u00e9ttindam\u00e1la \u00ed Tyrklandi er s\u00fa sta\u00f0reynd a\u00f0 fyrir MDE b\u00ed\u00f0a n\u00fa \u00fe\u00fasundir m\u00e1la afgrei\u00f0slu. Sj\u00e1lfur \u00e1tti h\u00f6fundur \u00feess kost \u00e1 \u00e1rinu 2017 a\u00f0 tala \u00e1 fundi tyrknesku l\u00f6gmannasamtakanna \u00ed Ankara \u00fear sem sta\u00f0a mannr\u00e9ttinda var r\u00e6dd og me\u00f0al annars hlutverk MDE. H\u00f6f\u00f0u margir l\u00f6gmenn \u00fear heldur \u00f3fagra s\u00f6gu a\u00f0 segja. Minn bo\u00f0skapur var s\u00e1 a\u00f0 MDE v\u00e6ri veik stofnun vi\u00f0 svona a\u00f0st\u00e6\u00f0ur og illa til \u00feess fallin a\u00f0 hafa skj\u00f3t og merkjanlega \u00e1hrif \u00ed kr\u00edsu\u00e1standi af \u00fev\u00ed tagi sem segja m\u00e1 a\u00f0 hafi skapast \u00ed Tyrklandi hin s\u00ed\u00f0ustu \u00e1r. D\u00f3mst\u00f3llinn hafi ekki yfir a\u00f0 b\u00faa t\u00e6kjum og t\u00f3lum sem geri honum \u00fea\u00f0 kleift. \u00deetta \u00fearf au\u00f0vita\u00f0 a\u00f0 r\u00f6ksty\u00f0ja betur, en ver\u00f0ur ekki gert \u00ed \u00feessari stuttu grein.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00de\u00e1 a\u00f0 umr\u00e6ddri f\u00f6r forseta d\u00f3mst\u00f3lsins til Tyrklands. Fyrst er \u00feess a\u00f0 geta a\u00f0 sl\u00edkar heims\u00f3knir forseta d\u00f3mst\u00f3lsins og einstakra d\u00f3mara eru \u00ed sj\u00e1lfu s\u00e9r e\u00f0lilegar og af m\u00f6rgum \u00e1st\u00e6\u00f0um mj\u00f6g \u00e6skilegar. \u00cd \u00feeim gefst t\u00e6kif\u00e6ri til a\u00f0 r\u00e6\u00f0a vi\u00f0 stj\u00f3rnm\u00e1lamenn, mannr\u00e9ttindasamt\u00f6k, fr\u00e6\u00f0imenn og fleiri til a\u00f0 minna \u00e1 tilvist d\u00f3mst\u00f3lsins og hlutverk. \u00cd \u00feeim gefst oft \u00e1kj\u00f3sanlegt t\u00e6kif\u00e6ri til a\u00f0 \u00fatbrei\u00f0a \u00feekkingu og vitund um mikilv\u00e6gi mannr\u00e9ttinda og hlutverk MDE \u00ed \u00feeim efnum. \u00deessar heims\u00f3knir ver\u00f0a \u00fe\u00f3 \u00e1vallt a\u00f0 vera \u00e1 forsendum mannr\u00e9ttinda og virkrar verndar \u00feeirra.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00c6tla m\u00e1 a\u00f0 \u00feegar bo\u00f0i\u00f0 barst fr\u00e1 d\u00f3msm\u00e1lar\u00e1\u00f0herra Tyrklands um a\u00f0 forseti d\u00f3mst\u00f3lsins h\u00e9ldi \u00feanga\u00f0 \u00ed opinbera heims\u00f3kn hafi fari\u00f0 fram umr\u00e6\u00f0ur innan d\u00f3mst\u00f3lsins um hvort r\u00e9tt v\u00e6ri a\u00f0 \u00feekkjast \u00feetta bo\u00f0 \u00e1 \u00feessum t\u00edmapunkti hafandi \u00ed huga st\u00f6\u00f0u m\u00e1la \u00ed Tyrklandi. Ni\u00f0ursta\u00f0an var\u00f0 bers\u00fdnlega s\u00fa a\u00f0 \u00fea\u00f0 v\u00e6ri r\u00e9tt a\u00f0 gera. Fr\u00e1 sj\u00f3narh\u00f3li \u00feess sem \u00feetta skrifar eru fyrir \u00fev\u00ed \u00e1kve\u00f0in r\u00f6k \u00fe\u00f3tt einnig s\u00e9u r\u00f6k gegn, einkum \u00feau hvort \u00feetta hafi veri\u00f0 r\u00e9tti t\u00edmapunkturinn.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">M\u00e1 \u00fear nefna a\u00f0 gr\u00ed\u00f0arlegur m\u00e1lafj\u00f6ldi fr\u00e1 Tyrklandi setur d\u00f3mst\u00f3linn \u00ed vanda og getur haft lamandi \u00e1hrif \u00e1 virkni hans. \u00darlausnir hans \u00ed einst\u00f6kum m\u00e1lum, jafnvel m\u00f6rgum \u00e1rum eftir a\u00f0 meint brot \u00e1ttu s\u00e9r sta\u00f0 eru auglj\u00f3slega ekki til \u00feess fallnar a\u00f0 b\u00e6ta \u00e1standi\u00f0 eins og \u00fea\u00f0 er n\u00fa. \u00a0Af \u00feessu sprettur me\u00f0al annars \u00e1hersla \u00e1 a\u00f0 virk mannr\u00e9ttindavernd \u00ed einst\u00f6kum r\u00edkjum s\u00e9 fyrst og fremst \u00e1 forr\u00e6\u00f0i \u00feeirra. Me\u00f0 heims\u00f3knum af \u00feessu tagi gefst t\u00e6kif\u00e6ri til a\u00f0 kynna d\u00f3maframkv\u00e6md d\u00f3mst\u00f3lsins beint fyrir \u00e6\u00f0stu r\u00e1\u00f0am\u00f6nnum og minna \u00e1 skyldur \u00feeirra samkv\u00e6mt mannr\u00e9ttindas\u00e1ttm\u00e1lanum til a\u00f0 taka mi\u00f0 af \u00feeim \u00ed \u00e1kv\u00f6r\u00f0unum s\u00ednum og hvetja \u00fe\u00e1 til a\u00f0 b\u00e6ta r\u00e1\u00f0 sitt \u00fear sem \u00feess er \u00fe\u00f6rf. Gera ver\u00f0ur r\u00e1\u00f0 fyrir a\u00f0 \u00e1kv\u00f6r\u00f0un um a\u00f0 \u00feekkjast bo\u00f0i\u00f0 \u00e1 \u00feessum t\u00edmapunkti hafi byggst \u00e1 \u00feessum sj\u00f3narmi\u00f0um. Bo\u00f0skapur mannr\u00e9ttindas\u00e1ttm\u00e1lans og d\u00f3mst\u00f3lsins hefur sjaldan \u00e1tt meira erindi \u00ed Tyrklandi en einmitt n\u00fa. Allt er \u00feetta \u00fe\u00f3 mj\u00f6g vandme\u00f0fari\u00f0 \u00fev\u00ed allur umb\u00fana\u00f0ur sl\u00edkrar fer\u00f0ar ver\u00f0ur a\u00f0 vera sk\u00fdr um a\u00f0 borgaraleg og p\u00f3lit\u00edsk r\u00e9ttindi einstaklinga s\u00e9u \u00ed forgrunni og \u00fear s\u00e9 enginn afsl\u00e1ttur veittur. Af umr\u00e6\u00f0um m\u00e1 merkja a\u00f0 margir telja a\u00f0 \u00feetta hafi ekki tekist sem skyldi og heims\u00f3knin hafi \u00ed r\u00edkari m\u00e6li en \u00e6skilegt v\u00e6ri hverfst um \u00fe\u00e1 r\u00e1\u00f0amenn er mesta \u00e1byrg\u00f0 bera \u00e1 \u00e1standi m\u00e1la \u00ed Tyrklandi en s\u00ed\u00f0ur veri\u00f0 l\u00f6g\u00f0 \u00e1hersla \u00e1 a\u00f0 tala me\u00f0 sk\u00fdrum h\u00e6tti til \u00feeirra sem telja mannr\u00e9ttindi s\u00edn hafa veri\u00f0 f\u00f3tum tro\u00f0in. Ef \u00fea\u00f0 er r\u00e9tt er \u00fea\u00f0 til \u00feess falli\u00f0 a\u00f0 veikja tiltr\u00fa margra tyrkneskra borgara \u00e1 d\u00f3mst\u00f3lnum einmitt \u00feegar mikil \u00fe\u00f6rf er fyrir hi\u00f0 gagnst\u00e6\u00f0a. Vonandi er \u00feetta ekki r\u00e9tt.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00de\u00e1 a\u00f0 hei\u00f0ursdoktorsnafnb\u00f3tinni. \u00cd si\u00f0areglum fyrir d\u00f3mara mannr\u00e9ttindad\u00f3mst\u00f3lsins segir \u00ed 8. gr. \u201eFavours and advantages: Judges shall not accept any gift, favour or advantage that could call their independence or impartiality into question.\u201d \u00de\u00e1 segir \u00ed 9. gr. \u201cDecorations and honours: \u00a0Judges may accept decorations and honours only where such acceptance does not give rise to a reasonable doubt as to their independence or impartiality. They should inform the President of the Court beforehand.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Samkv\u00e6mt \u00feessu er d\u00f3murum vi\u00f0 MDE ekki banna\u00f0 a\u00f0 \u00feiggja hei\u00f0ursdoktorsnafnb\u00e6tur, enda hafa \u00feeir sumir \u00feegi\u00f0 sl\u00edkar og m\u00f6gulega fleirum veri\u00f0 bo\u00f0nar \u00fe\u00e6r en \u00feeir af\u00feakka\u00f0. Lagt er \u00ed hendur d\u00f3maranna a\u00f0 meta fyrir sitt leyti hvort \u00feeir telji vi\u00f0eigandi a\u00f0 \u00feiggja sl\u00edkar vegtyllur. \u00a0Vi\u00f0 \u00fea\u00f0 mat ber \u00feeim a\u00f0 hafa \u00ed huga a\u00f0 \u00fe\u00e6r gefi ekki r\u00e9ttm\u00e6tt tilefni til a\u00f0 draga \u00ed efa sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0i \u00feeirra og \u00f3hlutdr\u00e6gni. Traust borgara a\u00f0ildarr\u00edkja s\u00e1ttm\u00e1lans \u00e1 d\u00f3mst\u00f3lnum, sem byggir starf sitt a\u00f0 langst\u00e6rstum hluta \u00e1 k\u00e6rum fr\u00e1 einstaklingum, er \u00ed senn r\u00e9ttl\u00e6ting og forsenda fyrir tilvist hans.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fer\u00f0 forseta MDE, R\u00f3berts Span\u00f3, til Tyrklands hefur veri\u00f0 fr\u00e9ttaefni s\u00ed\u00f0ustu daga og \u00fe\u00e1 ekki s\u00edst s\u00fa \u00e1kv\u00f6r\u00f0un hans a\u00f0 \u00feiggja hei\u00f0urdoktorsnafnb\u00f3t fr\u00e1 h\u00e1sk\u00f3lanum \u00ed Istanbul. Af innlendum og erlendum mi\u00f0lum ver\u00f0ur r\u00e1\u00f0i\u00f0 a\u00f0 margir telja a\u00f0 \u00feetta hafi t\u00e6past &hellip; <a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/2020\/09\/06\/umdeild-tyrklandsfor\/\">Continue reading <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1298,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[759],"tags":[],"class_list":["post-231","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-oflokkad"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/231","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1298"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=231"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/231\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":420,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/231\/revisions\/420"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=231"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=231"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/davidth\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=231"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}