{"id":1464,"date":"2019-08-09T14:02:43","date_gmt":"2019-08-09T14:02:43","guid":{"rendered":"http:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=1464"},"modified":"2019-09-01T21:34:32","modified_gmt":"2019-09-01T21:34:32","slug":"hvad-er-malraekt","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2019\/08\/09\/hvad-er-malraekt\/","title":{"rendered":"Hva\u00f0 er m\u00e1lr\u00e6kt?"},"content":{"rendered":"<p>Margir telja undanhald e\u00f0a uppgj\u00f6f felast \u00ed \u00fev\u00ed a\u00f0 efast um gildi \u00f3sveigjanlegrar andst\u00f6\u00f0u gegn \u201em\u00e1lvillum\u201c, a\u00f0 ekki s\u00e9 tala\u00f0 um a\u00f0 vi\u00f0urkenna einhverjar \u00feeirra sem \u201er\u00e9tt m\u00e1l\u201c. Margir amast l\u00edka vi\u00f0 n\u00fdjum or\u00f0um e\u00f0a n\u00fdbreytni \u00ed or\u00f0anotkun. \u00deetta er \u00ed sj\u00e1lfu s\u00e9r e\u00f0lilegt \u2013 okkur finnst a\u00f0 m\u00e1li\u00f0 eigi a\u00f0 vera eins og vi\u00f0 tileinku\u00f0um okkur \u00fea\u00f0 \u00ed \u00e6sku, og eins og okkur hefur veri\u00f0 kennt a\u00f0 \u00fea\u00f0 eigi a\u00f0 vera.<\/p>\n<p>En m\u00e1lv\u00f6ndun og m\u00e1lr\u00e6kt felst <strong>ekki<\/strong> \u00ed \u00fev\u00ed a\u00f0 berjast gegn langt gengnum m\u00e1lbreytingum, amast vi\u00f0 n\u00fdjungum \u00ed m\u00e1li, e\u00f0a enskuslettum sem koma og fara. Og \u00fea\u00f0an af s\u00ed\u00f0ur felst m\u00e1lr\u00e6kt \u00ed \u00fev\u00ed a\u00f0 hneykslast \u00e1, lei\u00f0r\u00e9tta og hn\u00fdta \u00ed m\u00e1lfar annarra. Hins vegar felst m\u00e1lr\u00e6kt \u00ed \u00fev\u00ed<\/p>\n<ul>\n<li>a\u00f0 r\u00e6kta me\u00f0 s\u00e9r j\u00e1kv\u00e6tt vi\u00f0horf til m\u00e1lsins og skilning \u00e1 gildi \u00feess fyrir mann sj\u00e1lfan og m\u00e1lsamf\u00e9lagi\u00f0;<\/li>\n<li>a\u00f0 hika ekki vi\u00f0 a\u00f0 beita n\u00fdsk\u00f6pun \u00ed m\u00e1li \u2013 setja or\u00f0 \u00ed n\u00fdst\u00e1rlegt samhengi og b\u00faa til n\u00fd or\u00f0 ef \u00feeirra er \u00fe\u00f6rf;<\/li>\n<li>a\u00f0 leitast vi\u00f0 a\u00f0 or\u00f0a hugsun s\u00edna sk\u00fdrt og skipulega og vanda framsetningu b\u00e6\u00f0i tala\u00f0s m\u00e1ls og rita\u00f0s;<\/li>\n<li>a\u00f0 velja m\u00e1li s\u00ednu b\u00faning sem h\u00e6fir a\u00f0st\u00e6\u00f0um og vi\u00f0m\u00e6lendum \u2013 nota vi\u00f0eigandi m\u00e1lsni\u00f0;<\/li>\n<li>a\u00f0 vilja kynna s\u00e9r hef\u00f0ir m\u00e1lsins og taka mi\u00f0 af \u00feeim, \u00e1n \u00feess a\u00f0 l\u00e1ta \u00fe\u00e6r hefta e\u00f0lilega tj\u00e1ningu;<\/li>\n<li>a\u00f0 s\u00fdna vi\u00f0m\u00e6lendum s\u00ednum vir\u00f0ingu og umbur\u00f0arlyndi og leggja m\u00e1lnotkun \u00feeirra \u00fat \u00e1 besta veg;<\/li>\n<li>a\u00f0 \u00e1tta sig \u00e1 a\u00f0 m\u00e1li\u00f0 ver\u00f0ur a\u00f0 henta m\u00e1lsamf\u00e9laginu \u00e1 hverjum t\u00edma og st\u00f6\u00f0nun \u00ed m\u00e1li er \u00e1v\u00edsun \u00e1 hnignun \u00feess;<\/li>\n<li>a\u00f0 tala sem mest vi\u00f0 b\u00f6rn \u00e1 m\u00e1lt\u00f6kuskei\u00f0i, lesa fyrir \u00feau og me\u00f0 \u00feeim, og vera \u00feeim g\u00f3\u00f0 m\u00e1lfyrirmynd;<\/li>\n<li>a\u00f0 gera kr\u00f6fu um og stu\u00f0la a\u00f0 \u00fev\u00ed eftir m\u00e6tti a\u00f0 unnt s\u00e9 a\u00f0 nota m\u00e1li\u00f0 \u00e1 \u00f6llum svi\u00f0um, til allra \u00fearfa;<\/li>\n<li>a\u00f0 tala \u00edslensku, hlusta \u00e1 \u00edslensku, lesa \u00edslensku, skrifa \u00edslensku \u2013 nota \u00edslensku sem allra mest.<\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Margir telja undanhald e\u00f0a uppgj\u00f6f felast \u00ed \u00fev\u00ed a\u00f0 efast um gildi \u00f3sveigjanlegrar andst\u00f6\u00f0u gegn \u201em\u00e1lvillum\u201c, a\u00f0 ekki s\u00e9 tala\u00f0 um a\u00f0 vi\u00f0urkenna einhverjar \u00feeirra sem \u201er\u00e9tt m\u00e1l\u201c. Margir amast l\u00edka vi\u00f0 n\u00fdjum or\u00f0um e\u00f0a n\u00fdbreytni \u00ed or\u00f0anotkun. \u00deetta er \u00ed sj\u00e1lfu s\u00e9r e\u00f0lilegt \u2013 okkur finnst a\u00f0 m\u00e1li\u00f0 eigi a\u00f0 vera eins og vi\u00f0 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-1464","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1464","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1464"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1464\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1465,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1464\/revisions\/1465"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1464"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1464"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1464"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}