{"id":2949,"date":"2020-09-11T08:00:26","date_gmt":"2020-09-11T08:00:26","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=2949"},"modified":"2020-09-10T14:24:11","modified_gmt":"2020-09-10T14:24:11","slug":"frelsi-og-abyrgd","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2020\/09\/11\/frelsi-og-abyrgd\/","title":{"rendered":"Frelsi og \u00e1byrg\u00f0"},"content":{"rendered":"<p>\u00de\u00f3tt \u00e9g fjalli h\u00e9r oft um m\u00e1lbreytingar af \u00fdmsu tagi \u00e1n \u00feess a\u00f0 ford\u00e6ma \u00fe\u00e6r e\u00f0a kalla \u00fe\u00e6r \u201erangt m\u00e1l\u201c legg \u00e9g \u00e1herslu \u00e1 a\u00f0 markmi\u00f0 mitt er alls ekki a\u00f0 \u00fdta undir breytingar e\u00f0a hvetja til \u00feeirra. \u00devert \u00e1 m\u00f3ti \u2013 \u00e9g tel af \u00fdmsum \u00e1st\u00e6\u00f0um \u00e6skilegt a\u00f0 \u00edslenskan breytist sem minnst, umfram \u00fea\u00f0 sem nau\u00f0synlegt er til a\u00f0 koma til m\u00f3ts vi\u00f0 margv\u00edslegar n\u00fdjungar b\u00e6\u00f0i \u00ed efnisheiminum og hugmyndaheimi okkar \u00feannig a\u00f0 h\u00fan \u00fej\u00f3ni samf\u00e9laginu og samt\u00edmanum sem best.<\/p>\n<p>\u00c1 hinn b\u00f3ginn tel \u00e9g \u00e1st\u00e6\u00f0ulaust og \u00ed m\u00f6rgum tilvikum til b\u00f6lvunar, b\u00e6\u00f0i fyrir m\u00e1lnotendur og m\u00e1li\u00f0 sj\u00e1lft, a\u00f0 berjast gegn tilbrig\u00f0um sem eiga s\u00e9r jafnvel \u00e1ratuga e\u00f0a alda s\u00f6gu og eru \u00fatbreidd me\u00f0al m\u00e1lnotenda. \u00deau eru til og ver\u00f0a ekki barin ni\u00f0ur \u2013 \u00fer\u00e1tt fyrir langa og \u00e1kafa bar\u00e1ttu \u00ed m\u00f6rgum tilvikum. \u00c9g vil auka skilning \u00e1 \u00feessum tilbrig\u00f0um, reyna a\u00f0 \u00e1tta mig \u00e1 og \u00fatsk\u00fdra fyrir \u00f6\u00f0rum hvernig og hvers vegna \u00feau koma upp, \u00ed \u00feeirri von a\u00f0 f\u00f3lk ver\u00f0i umbur\u00f0arlyndara gagnvart \u00feeim.<\/p>\n<p>En \u00fe\u00f3tt \u00e9g vitni oft \u00ed\u00a0<i><a href=\"https:\/\/malfar.arnastofnun.is\">M\u00e1lfarsbankann<\/a>\u00a0<\/i>og s\u00e9 i\u00f0ulega \u00e1 \u00f6ndver\u00f0um mei\u00f0i vi\u00f0 hann um m\u00e1lfarsatri\u00f0i finnst m\u00e9r fullkomlega e\u00f0lilegt og nau\u00f0synlegt a\u00f0 sl\u00edkur uppl\u00fdsingabanki s\u00e9 til, og \u00fear s\u00e9 ger\u00f0 grein fyrir \u00fev\u00ed hva\u00f0 hefur veri\u00f0 tali\u00f0 r\u00e9tt og vi\u00f0urkennt m\u00e1l. \u00c9g er a\u00f0 v\u00edsu ekki alltaf s\u00e1ttur vi\u00f0 framsetningu \u00e1bendinga \u00ed bankanum, en me\u00f0an s\u00fa sko\u00f0un er r\u00edkjandi e\u00f0a a.m.k. \u00fatbreidd a\u00f0 \u00fdmis \u00feekkt tilbrig\u00f0i eigi ekki heima \u00ed formlegu m\u00e1li \u00feurfa m\u00e1lnotendur a\u00f0 hafa a\u00f0gang a\u00f0 uppl\u00fdsingum um \u00fea\u00f0.<\/p>\n<p>\u00deegar \u00e9g hef veri\u00f0 a\u00f0 \u00fatsk\u00fdra eitthvert tilbrig\u00f0i sem venja hefur veri\u00f0 a\u00f0 telja \u201erangt\u201c, og benda \u00e1 a\u00f0 e.t.v. s\u00e9 \u00feetta \u00ed g\u00f3\u00f0u lagi, hef \u00e9g stundum fengi\u00f0 vi\u00f0br\u00f6g\u00f0 \u00e1 vi\u00f0 \u201eJ\u00e1, \u00fea\u00f0 getur veri\u00f0, en \u00e9g \u00e6tla n\u00fa ekki a\u00f0 fara a\u00f0 breyta m\u00ednu m\u00e1li\u201c. Au\u00f0vita\u00f0 hvarflar ekki a\u00f0 m\u00e9r a\u00f0 \u00e6tlast til e\u00f0a gera r\u00e1\u00f0 fyrir a\u00f0 f\u00f3lk breyti m\u00e1li s\u00ednu e\u00f0a m\u00e1lkennd. \u00c9g \u00e6tlast heldur ekki til a\u00f0 f\u00f3lk h\u00e6tti a\u00f0 l\u00e1ta tiltekin atri\u00f0i \u00ed m\u00e1lfari annarra fara \u00ed taugarnar \u00e1 s\u00e9r \u2013 vi\u00f0 getum oft l\u00edti\u00f0 a\u00f0 \u00fev\u00ed gert.<\/p>\n<p>\u00c9g vonast hins vegar til a\u00f0 h\u00e6tt ver\u00f0i a\u00f0 flokka f\u00f3lk e\u00f0a d\u00e6ma eftir m\u00e1lfari, a\u00f0 f\u00f3lk \u00e1tti sig \u00e1 og vi\u00f0urkenni a\u00f0 lifandi m\u00e1l er fullt af tilbrig\u00f0um af \u00fdmsu tagi, og \u00fea\u00f0 er \u00ed g\u00f3\u00f0u lagi \u2013 og raunar br\u00e1\u00f0nau\u00f0synlegt til a\u00f0 m\u00e1li\u00f0 lifi \u00e1fram, h\u00f6f\u00f0i til m\u00e1lnotenda og \u00fej\u00f3ni \u00fe\u00f6rfum \u00feeirra. Vi\u00f0 \u00feurfum a\u00f0 veita \u00f6llum m\u00e1lnotendum hlutdeild \u00ed \u00edslenskunni, leyfa \u00feeim a\u00f0 finna a\u00f0 \u00feetta er \u00feeirra m\u00e1l, sem \u00feeim er frj\u00e1lst a\u00f0 nota \u00e1 \u00feann h\u00e1tt sem \u00feeim finnst e\u00f0lilegt.<\/p>\n<p>En jafnframt \u00feurfum vi\u00f0 a\u00f0 gera \u00feeim lj\u00f3st a\u00f0 frelsinu fylgir \u00e1byrg\u00f0, og \u00feeirra er \u00e1byrg\u00f0in \u00e1 a\u00f0 skila m\u00e1linu \u00e1fram.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00de\u00f3tt \u00e9g fjalli h\u00e9r oft um m\u00e1lbreytingar af \u00fdmsu tagi \u00e1n \u00feess a\u00f0 ford\u00e6ma \u00fe\u00e6r e\u00f0a kalla \u00fe\u00e6r \u201erangt m\u00e1l\u201c legg \u00e9g \u00e1herslu \u00e1 a\u00f0 markmi\u00f0 mitt er alls ekki a\u00f0 \u00fdta undir breytingar e\u00f0a hvetja til \u00feeirra. \u00devert \u00e1 m\u00f3ti \u2013 \u00e9g tel af \u00fdmsum \u00e1st\u00e6\u00f0um \u00e6skilegt a\u00f0 \u00edslenskan breytist sem minnst, umfram \u00fea\u00f0 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-2949","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2949","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2949"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2949\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2951,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2949\/revisions\/2951"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2949"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2949"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2949"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}