{"id":4187,"date":"2022-03-10T09:59:07","date_gmt":"2022-03-10T09:59:07","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=4187"},"modified":"2022-03-11T09:11:15","modified_gmt":"2022-03-11T09:11:15","slug":"faum-unga-folkid-til-lids-vid-islenskuna","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2022\/03\/10\/faum-unga-folkid-til-lids-vid-islenskuna\/","title":{"rendered":"F\u00e1um unga f\u00f3lki\u00f0 til li\u00f0s vi\u00f0 \u00edslenskuna"},"content":{"rendered":"<p>Einn megintilgangurinn me\u00f0 stofnun h\u00f3psins <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/groups\/malspjall\">M\u00e1lspjall<\/a> \u00e1 Facebook var a\u00f0 skapa vettvang fyrir j\u00e1kv\u00e6\u00f0a m\u00e1lfarsumr\u00e6\u00f0u, lausa vi\u00f0 lei\u00f0r\u00e9ttingar og athugasemdir vi\u00f0 m\u00e1lfar einstakra m\u00e1lnotenda og h\u00f3pa. \u00deetta hefur gengi\u00f0 \u00e1g\u00e6tlega og umr\u00e6\u00f0a \u00ed h\u00f3pnum hefur veri\u00f0 l\u00edfleg og a\u00f0 mestu m\u00e1lefnaleg. En \u00fea\u00f0 er einn st\u00f3r galli \u00e1 umr\u00e6\u00f0unni, eins og annarri opinni \u00edslenskri m\u00e1lfarsumr\u00e6\u00f0u, b\u00e6\u00f0i \u00ed fj\u00f6lmi\u00f0lum og \u00e1 samf\u00e9lagsmi\u00f0lum: H\u00fan er n\u00e6r eing\u00f6ngu \u00e1 forsendum fullor\u00f0na f\u00f3lksins, jafnvel f\u00f3lks sem er komi\u00f0 yfir mi\u00f0jan aldur. A\u00f0eins um 6% f\u00e9laga \u00ed \u00feessum h\u00f3pi eru undir 25 \u00e1ra aldri, r\u00fam 20% undir 35 \u00e1ra, og innan vi\u00f0 40% undir 45 \u00e1ra aldri. \u00c9g \u00edmynda m\u00e9r a\u00f0 hlutfalli\u00f0 s\u00e9 s\u00edst betra \u00ed \u00f6\u00f0rum m\u00e1lfarsh\u00f3pum.<\/p>\n<p>\u00deetta er mj\u00f6g \u00f3heppilegt. Vi\u00f0 sem eldri erum horfum \u00e1 tungum\u00e1li\u00f0 \u00fat fr\u00e1 okkur sj\u00e1lfum, eins og \u00fea\u00f0 var \u00feegar vi\u00f0 vorum a\u00f0 alast upp. Og vi\u00f0 viljum flest a\u00f0 \u00fea\u00f0 haldist \u00feannig \u2013 hversu j\u00e1kv\u00e6\u00f0 og umbur\u00f0arlynd sem vi\u00f0 viljum vera er erfitt a\u00f0 komast hj\u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 finnast m\u00f6rg n\u00fd or\u00f0 kj\u00e1naleg e\u00f0a lj\u00f3t, pirra sig \u00e1 breyttum beygingum e\u00f0a fallstj\u00f3rn, hneykslast \u00e1 enskuslettum og hafa \u00e1hyggjur af \u00fev\u00ed \u00e1 hva\u00f0a lei\u00f0 \u00edslenskan s\u00e9. \u00deannig hefur \u00feetta alltaf veri\u00f0, \u00feannig er \u00feetta v\u00ed\u00f0ast hvar, og \u00feetta er ekkert \u00f3e\u00f0lilegt. Vi\u00f0 horfum \u00e1 m\u00e1li\u00f0 fr\u00e1 okkar eigin sj\u00f3narh\u00f3li, vegna \u00feess a\u00f0 vi\u00f0 h\u00f6fum engan annan. \u00deess vegna er svo mikilv\u00e6gt a\u00f0 f\u00e1 fleiri sj\u00f3narmi\u00f0 inn \u00ed \u00feessa umr\u00e6\u00f0u.<\/p>\n<p>Ungt f\u00f3lk er vant \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00fea\u00f0 s\u00e9 tala\u00f0 ni\u00f0ur til m\u00e1lfars \u00feess og hneykslast \u00e1 \u00fev\u00ed, tala\u00f0 eins og \u00fea\u00f0 s\u00e9 a\u00f0 fara me\u00f0 \u00edslenskuna \u00ed hundana. Sl\u00edkt tal er sannarlega ekki til \u00feess falli\u00f0 a\u00f0 efla \u00e1huga unga f\u00f3lksins \u00e1 \u00edslenskunni e\u00f0a hvetja \u00fea\u00f0 til \u00feess a\u00f0 nota hana sem mest. \u00devert \u00e1 m\u00f3ti \u2013 \u00fea\u00f0 stu\u00f0lar a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 hrekja f\u00f3lk \u00ed fang enskunnar. N\u00fdlegar ranns\u00f3knir s\u00fdna a\u00f0 framhaldssk\u00f3lanemar tengja \u00edslensku vi\u00f0 skyldu, lei\u00f0r\u00e9ttingar, or\u00f0flokkagreiningu o.\u00fe.h. en enska tengist aftur \u00e1 m\u00f3ti af\u00fereyingu, fer\u00f0al\u00f6gum og skemmtun \u00ed huga \u00feeirra. \u00dea\u00f0 er au\u00f0velt a\u00f0 \u00edmynda s\u00e9r hva\u00f0a \u00e1hrif \u00feetta hefur \u00e1 vi\u00f0horf \u00feeirra til m\u00e1lanna, en ranns\u00f3knir s\u00fdna a\u00f0 vi\u00f0horf ungs f\u00f3lks til m\u00f3\u00f0urm\u00e1lsins er eitt af \u00fev\u00ed sem skiptir mestu m\u00e1li fyrir l\u00edfsm\u00f6guleika \u00feess.<\/p>\n<p>\u00deess vegna heiti \u00e9g \u00e1 ykkur a\u00f0 breyta \u00feessu. Hlusti\u00f0 \u00e1 unga f\u00f3lki\u00f0 me\u00f0 opnum huga og taki\u00f0 eftir n\u00fdsk\u00f6puninni \u00ed m\u00e1li \u00feess. R\u00e6\u00f0i\u00f0 vi\u00f0 \u00fea\u00f0 \u00e1n ford\u00f3ma um tungum\u00e1li\u00f0 og hvetji\u00f0 \u00fea\u00f0 til a\u00f0 velta m\u00e1linu og m\u00e1lnotkun sinni fyrir s\u00e9r. F\u00e1i\u00f0 \u00fea\u00f0 til a\u00f0 taka \u00fe\u00e1tt \u00ed m\u00e1lfarsumr\u00e6\u00f0u og koma sj\u00f3narmi\u00f0um s\u00ednum \u00e1 framf\u00e6ri. Reyni\u00f0 \u00e1 allan h\u00e1tt a\u00f0 stu\u00f0la a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 vi\u00f0horf \u00feess til \u00edslenskunnar ver\u00f0i j\u00e1kv\u00e6tt \u2013 en for\u00f0ist samt fyrir alla muni hvers kyns \u00fej\u00f3\u00f0rembu og hugmyndir um yfirbur\u00f0i \u00edslenskunnar yfir \u00f6nnur m\u00e1l. Framt\u00ed\u00f0 \u00edslenskunnar er \u00e1 valdi unga f\u00f3lksins \u2013 ef vi\u00f0 h\u00f6fum \u00fea\u00f0 ekki me\u00f0 okkur skiptir engu m\u00e1li hva\u00f0 vi\u00f0 \u00feessi eldri segjum og gerum.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Einn megintilgangurinn me\u00f0 stofnun h\u00f3psins M\u00e1lspjall \u00e1 Facebook var a\u00f0 skapa vettvang fyrir j\u00e1kv\u00e6\u00f0a m\u00e1lfarsumr\u00e6\u00f0u, lausa vi\u00f0 lei\u00f0r\u00e9ttingar og athugasemdir vi\u00f0 m\u00e1lfar einstakra m\u00e1lnotenda og h\u00f3pa. \u00deetta hefur gengi\u00f0 \u00e1g\u00e6tlega og umr\u00e6\u00f0a \u00ed h\u00f3pnum hefur veri\u00f0 l\u00edfleg og a\u00f0 mestu m\u00e1lefnaleg. En \u00fea\u00f0 er einn st\u00f3r galli \u00e1 umr\u00e6\u00f0unni, eins og annarri opinni \u00edslenskri m\u00e1lfarsumr\u00e6\u00f0u, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-4187","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4187","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4187"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4187\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4196,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4187\/revisions\/4196"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4187"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4187"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4187"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}