{"id":4810,"date":"2023-01-08T19:36:27","date_gmt":"2023-01-08T19:36:27","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=4810"},"modified":"2023-01-08T19:36:27","modified_gmt":"2023-01-08T19:36:27","slug":"osmekkleg-ordanotkun","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2023\/01\/08\/osmekkleg-ordanotkun\/","title":{"rendered":"\u00d3smekkleg or\u00f0anotkun"},"content":{"rendered":"<p>Andst\u00e6\u00f0ingar breytinga \u00e1 tungum\u00e1linu \u00ed \u00e1tt til kynhlutleysis leggja venjulega \u00e1herslu \u00e1 a\u00f0 m\u00e1lfr\u00e6\u00f0ilegt kyn og kynfer\u00f0i f\u00f3lks s\u00e9 tvennt \u00f3skylt. \u00deess vegna s\u00e9 \u00fea\u00f0 misskilningur a\u00f0 m\u00e1lfr\u00e6\u00f0ilegt karlkyn tengist k\u00f6rlum eitthva\u00f0 s\u00e9rstaklega og \u00fev\u00ed s\u00e9 engin \u00e1st\u00e6\u00f0a til a\u00f0 amast vi\u00f0 notkun \u00feess \u00ed almennri v\u00edsun, \u00ed samb\u00f6ndum eins og <em>allir velkomnir<\/em> o.\u00fe.h. \u00dear s\u00e9 karlkyni\u00f0 a\u00f0eins \u00e1kve\u00f0i\u00f0 form, en hafi engin tengsl vi\u00f0 karlmenn umfram \u00f6nnur kyn. \u00dea\u00f0 er au\u00f0vita\u00f0 r\u00e9tt a\u00f0 \u00fea\u00f0 er ekki h\u00e6gt a\u00f0 setja samasemmerki milli m\u00e1lfr\u00e6\u00f0ilegs kyns og kynfer\u00f0is f\u00f3lks, \u00fe\u00f3tt t\u00e6past s\u00e9 heldur h\u00e6gt a\u00f0 neita \u00fev\u00ed a\u00f0 m\u00e1lfr\u00e6\u00f0ilegt karlkyn skapi i\u00f0ulega hugrenningatengsl vi\u00f0 karlmenn, a.m.k. hj\u00e1 sumum m\u00e1lnotendum. En l\u00e1tum \u00fea\u00f0 vera.<\/p>\n<p>En \u00ed lj\u00f3si \u00feessarar afneitunar \u00e1 tengslum m\u00e1lfr\u00e6\u00f0ikyns og kynfer\u00f0is f\u00f3lks er \u00fea\u00f0 mj\u00f6g s\u00e9rkennilegt svo a\u00f0 ekki s\u00e9 meira sagt a\u00f0 \u00ed bar\u00e1ttu gegn breytingum \u00ed \u00e1tt til kynhlutleysis skuli <a href=\"https:\/\/www.frettabladid.is\/frettir\/telur-afkynjun-islenskunnar-ganga-til-baka\/\">gripi\u00f0 til<\/a> or\u00f0a eins og <em><a href=\"https:\/\/idordabanki.arnastofnun.is\/faersla\/893491\">afkynjun<\/a><\/em>, <em><a href=\"https:\/\/idordabanki.arnastofnun.is\/faersla\/905765\">gelding<\/a><\/em> og (<em>m\u00e1l<\/em>)<em><a href=\"https:\/\/idordabanki.arnastofnun.is\/faersla\/905765\">v\u00f6nun<\/a><\/em>. \u00dea\u00f0 eru or\u00f0 sem eiga vi\u00f0 sviptingu l\u00edffr\u00e6\u00f0ilegra kyneinkenna e\u00f0a kynhvatar og me\u00f0 notkun \u00feeirra ver\u00f0ur ekki betur s\u00e9\u00f0 en einmitt s\u00e9 veri\u00f0 a\u00f0 vi\u00f0urkenna tengsl m\u00e1lfr\u00e6\u00f0ilegs kyns og kynfer\u00f0is. En a\u00f0 \u00fev\u00ed slepptu er notkun \u00feessara or\u00f0a um m\u00e1lbreytingar \u00ed \u00e1tt til kynhlutleysis \u00f3heppileg og \u00f3vi\u00f0eigandi af tveimur \u00e1st\u00e6\u00f0um. Annars vegar vegna \u00feess a\u00f0 h\u00fan gefur ranga mynd af \u00fev\u00ed sem um er a\u00f0 r\u00e6\u00f0a, og hins vegar vegna \u00feeirra neikv\u00e6\u00f0u hughrifa sem \u00feessi or\u00f0 vekja hj\u00e1 flestum.<\/p>\n<p>F\u00f3lk sem er svipt \u00e1kve\u00f0num kyneinkennum e\u00f0a kynhv\u00f6t me\u00f0 \u00e1\u00f0urnefndum a\u00f0ger\u00f0um hvorki missir kyn sitt n\u00e9 breytir um kyn \u2013 karlar halda \u00e1fram a\u00f0 vera karlar og konur halda \u00e1fram a\u00f0 vera konur. Breytingar \u00e1 m\u00e1li \u00ed \u00e1tt til kynhlutleysis felast hins vegar i\u00f0ulega \u00ed \u00fev\u00ed a\u00f0 eitt m\u00e1lfr\u00e6\u00f0ilegt kyn kemur \u00ed sta\u00f0 annars. \u00cd sta\u00f0inn fyrir karlkyni\u00f0 <em>allir velkomnir<\/em> kemur hvorugkyni\u00f0 <em>\u00f6ll velkomin<\/em> og \u00ed sta\u00f0inn fyrir karlkynsor\u00f0i\u00f0 <em>ma\u00f0ur<\/em> kemur kvenkynsor\u00f0i\u00f0 <em>manneskja<\/em> e\u00f0a hvorugkynsor\u00f0i\u00f0 <em>man<\/em>. Stundum helst karlkyni\u00f0 m.a.s., eins og \u00feegar <em>fiskari <\/em>kemur \u00ed sta\u00f0 <em>fiskima\u00f0ur<\/em>. En vi\u00f0 notum m\u00e1lfr\u00e6\u00f0ilegt kyn eftir sem \u00e1\u00f0ur \u2013 kvenkyn og hvorugkyn eru ekkert minni kyn en karlkyni\u00f0. \u00deetta er engin <em>afkynjun<\/em>, <em>gelding<\/em> e\u00f0a <em>v\u00f6nun<\/em>.<\/p>\n<p>A\u00f0ger\u00f0unum <em>afkynjun<\/em>, <em>geldingu<\/em> og <em>v\u00f6nun<\/em> er oftast beitt sem s\u00e9rlega \u00f3ge\u00f0felldum og grimmilegum refsingum e\u00f0a hefndara\u00f0ger\u00f0um \u00ed \u00fej\u00f3\u00f0f\u00e9l\u00f6gum \u00fear sem mannr\u00e9ttindi eru ekki \u00e1 h\u00e1u stigi \u2013 \u00fe\u00f3tt reyndar v\u00e6ri einnig <a href=\"https:\/\/www.althingi.is\/altext\/52\/s\/pdf\/0196.pdf\">heimilt<\/a> a\u00f0 beita \u00feeim sem fyrirbyggjandi a\u00f0ger\u00f0um \u00e1 \u00cdslandi \u00e1 s\u00ed\u00f0ustu \u00f6ld. En \u00f3h\u00e6tt er a\u00f0 segja a\u00f0 \u00ed huga flestra n\u00fat\u00edmam\u00e1lnotenda veki \u00feessi or\u00f0 hrylling og \u00f3ge\u00f0. Auglj\u00f3slega er \u00fea\u00f0 \u00e1st\u00e6\u00f0an fyrir \u00fev\u00ed a\u00f0 andst\u00e6\u00f0ingar breytinga \u00ed \u00e1tt til kynhlutlausrar m\u00e1lnotkunar nota \u00feau \u2013 \u00feeim er \u00ed mun a\u00f0 tengja \u00feessar breytingar vi\u00f0 eitthva\u00f0 sem m\u00e1lnotendum b\u00fd\u00f0ur vi\u00f0. \u00deeim er \u00feetta au\u00f0vita\u00f0 \u00ed sj\u00e1lfsvald sett, en \u00feessi or\u00f0anotkun er einkar \u00f3smekkleg og \u00f3m\u00e1lefnaleg og \u00e9g efast um a\u00f0 h\u00fan s\u00e9 m\u00e1lsta\u00f0num til framdr\u00e1ttar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Andst\u00e6\u00f0ingar breytinga \u00e1 tungum\u00e1linu \u00ed \u00e1tt til kynhlutleysis leggja venjulega \u00e1herslu \u00e1 a\u00f0 m\u00e1lfr\u00e6\u00f0ilegt kyn og kynfer\u00f0i f\u00f3lks s\u00e9 tvennt \u00f3skylt. \u00deess vegna s\u00e9 \u00fea\u00f0 misskilningur a\u00f0 m\u00e1lfr\u00e6\u00f0ilegt karlkyn tengist k\u00f6rlum eitthva\u00f0 s\u00e9rstaklega og \u00fev\u00ed s\u00e9 engin \u00e1st\u00e6\u00f0a til a\u00f0 amast vi\u00f0 notkun \u00feess \u00ed almennri v\u00edsun, \u00ed samb\u00f6ndum eins og allir velkomnir o.\u00fe.h. \u00dear [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-4810","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4810","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4810"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4810\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4811,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4810\/revisions\/4811"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4810"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4810"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4810"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}