{"id":5003,"date":"2023-03-27T21:36:15","date_gmt":"2023-03-27T21:36:15","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=5003"},"modified":"2023-03-27T23:46:24","modified_gmt":"2023-03-27T23:46:24","slug":"tolum-islensku-frekar-en-islenska-tungumalid","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2023\/03\/27\/tolum-islensku-frekar-en-islenska-tungumalid\/","title":{"rendered":"T\u00f6lum \u00edslensku frekar en \u00edslenska tungum\u00e1li\u00f0"},"content":{"rendered":"<p>Eins og alkunna er sker \u00edslenska sig fr\u00e1 flestum skyldum m\u00e1lum \u00ed \u00fev\u00ed a\u00f0 hafa a\u00f0eins \u00e1kve\u00f0inn greini en engan \u00f3\u00e1kve\u00f0inn. \u00c1kve\u00f0inn greinir \u00ed \u00edslensku er \u00ed st\u00f3rum dr\u00e1ttum nota\u00f0ur \u00e1 sama h\u00e1tt og \u00ed t.d. d\u00f6nsku og ensku, en \u00fear sem \u00feau m\u00e1l nota \u00f3\u00e1kve\u00f0inn greini hefur \u00edslenska nafnor\u00f0in ein, \u00e1n nokkurs fylgior\u00f0s. Vi\u00f0 segjum\u00a0<em>\u00e9g las b\u00f3k \u00ed g\u00e6r<\/em>, \u00ed d\u00f6nsku er sagt\u00a0<em>jeg l\u00e6ste\u00a0<strong>en<\/strong>\u00a0bog i g\u00e5r<\/em>, og \u00ed ensku\u00a0<em>I read\u00a0<strong>a<\/strong>\u00a0book yesterday<\/em>. \u00dear me\u00f0 er b\u00fai\u00f0 a\u00f0 kynna b\u00f3kina til s\u00f6gunnar og ef v\u00edsa\u00f0 er til hennar flj\u00f3tlega aftur er h\u00fan or\u00f0in \u00feekkt, lj\u00f3st er til hvers er veri\u00f0 a\u00f0 v\u00edsa, og \u00feess vegna f\u00e6r h\u00fan \u00e1kve\u00f0inn greini \u00ed \u00f6llum m\u00e1lunum, vi\u00f0skeyttan \u00ed \u00edslensku og d\u00f6nsku en lausan \u00ed ensku \u2013\u00a0<em>b\u00f3k<strong>in<\/strong>\u00a0var lei\u00f0inleg<\/em>,\u00a0<em>bog<strong>en\u00a0<\/strong>var kedelig<\/em>,\u00a0<strong><em>the<\/em><\/strong><em>\u00a0book was boring<\/em>. \u00deetta viti\u00f0 \u00fei\u00f0 a\u00f0 sj\u00e1lfs\u00f6g\u00f0u.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 er \u00fe\u00f3 margv\u00edslegur munur \u00e1 notkun \u00e1kve\u00f0ins greinis \u00ed \u00edslensku og skyldum m\u00e1lum eins og f\u00f3lk sem hefur l\u00e6rt \u00edslensku sem anna\u00f0 m\u00e1l hefur komist a\u00f0 \u2013 \u00e9g hef stundum heyrt a\u00f0 greinirinn s\u00e9 eitt af \u00fev\u00ed sem erfi\u00f0ast er a\u00f0 n\u00e1 fullum t\u00f6kum \u00e1. Helsti munurinn felst \u00ed \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00ed \u00edslensku er oft h\u00e6gt a\u00f0 hafa or\u00f0 \u00e1n greinis \u00ed st\u00f6\u00f0u \u00fear sem ver\u00f0ur a\u00f0 nota \u00e1kve\u00f0inn greini \u00ed t.d. ensku og d\u00f6nsku. \u00deetta \u00e1 einkum vi\u00f0 ef tilv\u00edsun or\u00f0s er \u00f3tv\u00edr\u00e6\u00f0, t.d. vegna \u00feess a\u00f0 a\u00f0eins eitt kemur til greina. \u00deannig getum vi\u00f0 sagt\u00a0<em>fors\u00e6tisr\u00e1\u00f0herra flutti r\u00e6\u00f0u \u00e1 fundinum<\/em>\u00a0en \u00ed ensku er alls ekki h\u00e6gt a\u00f0 segja\u00a0<strong><em>a<\/em><\/strong><em>\u00a0prime minister gave a speech at the meeting\u00a0<\/em>\u00ed s\u00f6mu merkingu, heldur ver\u00f0ur a\u00f0 segja\u00a0<strong><em>the<\/em><\/strong><em>\u00a0prime minister<\/em>. Ef greinirinn er \u00f3\u00e1kve\u00f0inn merkir \u00fea\u00f0 'einhver \u00f3tiltekinn fors\u00e6tisr\u00e1\u00f0herra'.<\/p>\n<p>\u00dev\u00ed er oft\u00a0<a href=\"https:\/\/l.facebook.com\/l.php?u=https%3A%2F%2Ftimarit.is%2Fpage%2F1625870%3Fiabr%3Don%26fbclid%3DIwAR1_ZNSsuZTDcXSkCmKgvQd1q5jctf_MtzUNqGrDQUXHeJyH50TGH-k6U_c%23page%2Fn3%2Fmode%2F1up%2F&amp;h=AT1oDk5VVf2T5u7yOTCfrqw5mRRNXd35-igFDD6gxfHZbXE2Z8iNRZnceE6zbeGDhm11t04V8_pGvs8ayHF_iCRV46lIzU0J5zPC7xhaBy50E8bz37f0vnNQr2LzLj7vJA&amp;__tn__=-UK-R&amp;c%5b0%5d=AT0MENfUqIjyy0IpDb1qnxeQzhuTeJQ9iehz_Cyoytv2Q6AIvg0v4k6JO2PCasGOm78sY-lY_3Yt4J7hJ5ELvA8JlszSm5ye7Po6Gnx6jO9HsGt8IdkbOWCKhEfdzPY_hwDa9pYWql_Rjxx7geOPjLb6tYiNneET\">haldi\u00f0 fram<\/a>\u00a0a\u00f0 notkun \u00e1kve\u00f0ins greinis hafi aukist \u00ed \u00edslensku og \u00fea\u00f0 er sennilega r\u00e9tt. \u00deegar \u00fea\u00f0 er sko\u00f0a\u00f0 er samt mikilv\u00e6gt a\u00f0 bera saman samb\u00e6rilega texta \u00fev\u00ed a\u00f0 notkun greinis er t\u00f6luvert st\u00edlbundin \u2013 hann er meira nota\u00f0ur \u00ed \u00f3formlegu m\u00e1lsni\u00f0i en formlegu. \u00deetta m\u00e1 sj\u00e1 ef vi\u00f0 berum saman notkun \u00e1kve\u00f0ins greinis me\u00f0 hversdagslega or\u00f0inu\u00a0<em>b\u00edll<\/em>\u00a0og formlega or\u00f0inu\u00a0<em>bifrei\u00f0<\/em>. \u00c1\u00a0<em>t\u00edmarit.is<\/em>\u00a0eru h\u00e1tt \u00ed fj\u00f3rum sinnum fleiri d\u00e6mi um\u00a0<em>bifrei\u00f0 m\u00edn<\/em>\u00a0\u00e1n greinis en\u00a0<em>bifrei\u00f0<strong>in\u00a0<\/strong>m\u00edn<\/em>\u00a0me\u00f0 greini. Aftur \u00e1 m\u00f3ti eru meira en ellefu sinnum fleiri d\u00e6mi um\u00a0<em>b\u00edll<strong>inn\u00a0<\/strong>minn<\/em>\u00a0me\u00f0 greini en\u00a0<em>b\u00edll minn<\/em>\u00a0\u00e1n greinis. \u00dea\u00f0 er \u00fev\u00ed d\u00e6migert a\u00f0 nota formlega or\u00f0i\u00f0 \u00e1n greinis en \u00fea\u00f0 hversdagslega me\u00f0 greini. \u00cd samb\u00e6rilegum d\u00e6mum v\u00e6ri reyndar enginn greinir \u00ed d\u00f6nsku e\u00f0a ensku.<\/p>\n<p>En \u00fea\u00f0 er samt l\u00edklegt a\u00f0 notkun \u00e1kve\u00f0na greinisins hafi a\u00f0 einhverju leyti aukist fyrir ensk \u00e1hrif. I\u00f0ulega s\u00e9st hann nota\u00f0ur \u00fear sem ekki er hef\u00f0 fyrir honum \u00ed \u00edslensku en enska hefur hann. \u00dea\u00f0 er t.d. algengt, einkum \u00ed \u00fe\u00fd\u00f0ingum, a\u00f0 tala\u00f0 s\u00e9 um\u00a0<em>\u00edslenska m\u00e1li\u00f0<\/em>,\u00a0<em>\u00edslenska tungum\u00e1li\u00f0<\/em>\u00a0e\u00f0a\u00a0<em>\u00edslensku tunguna<\/em>, og nokku\u00f0 lj\u00f3st a\u00f0\u00a0<em>the Icelandic language<\/em>\u00a0liggur \u00fear \u00e1 bak vi\u00f0.<em>\u00a0<\/em>\u00cd hef\u00f0bundnu m\u00e1li v\u00e6ri ekki nota\u00f0ur greinir \u00fearna, heldur tala\u00f0 um\u00a0<em>\u00edslenskt m\u00e1l<\/em>\u00a0og\u00a0<em>\u00edslenska tungu<\/em>\u00a0\u2013 en t\u00e6plega\u00a0<em>\u00edslenskt tungum\u00e1l<\/em>. E\u00f0lilegast v\u00e6ri \u00fe\u00f3 a\u00f0 nota einfaldlega heiti m\u00e1lsins og tala bara um\u00a0<em>\u00edslensku<\/em>\u00a0\u00ed sta\u00f0 \u00feess a\u00f0 nota\u00a0<em>\u00edslenska<\/em>\u00a0sem l\u00fdsingaror\u00f0 me\u00f0 nafnor\u00f0i. Hitt getur svo sem ekki talist rangt, en \u00e9g m\u00e6li \u00fe\u00f3 eindregi\u00f0 me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 vi\u00f0 h\u00f6ldum okkur vi\u00f0 m\u00e1lhef\u00f0.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Eins og alkunna er sker \u00edslenska sig fr\u00e1 flestum skyldum m\u00e1lum \u00ed \u00fev\u00ed a\u00f0 hafa a\u00f0eins \u00e1kve\u00f0inn greini en engan \u00f3\u00e1kve\u00f0inn. \u00c1kve\u00f0inn greinir \u00ed \u00edslensku er \u00ed st\u00f3rum dr\u00e1ttum nota\u00f0ur \u00e1 sama h\u00e1tt og \u00ed t.d. d\u00f6nsku og ensku, en \u00fear sem \u00feau m\u00e1l nota \u00f3\u00e1kve\u00f0inn greini hefur \u00edslenska nafnor\u00f0in ein, \u00e1n nokkurs fylgior\u00f0s. Vi\u00f0 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-5003","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5003","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5003"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5003\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5006,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5003\/revisions\/5006"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5003"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5003"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5003"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}