{"id":5176,"date":"2023-05-31T16:52:16","date_gmt":"2023-05-31T16:52:16","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=5176"},"modified":"2023-05-31T18:43:32","modified_gmt":"2023-05-31T18:43:32","slug":"ad-oheimila","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2023\/05\/31\/ad-oheimila\/","title":{"rendered":"A\u00f0 \u00f3heimila"},"content":{"rendered":"<p>\u00cd <a href=\"https:\/\/www.mbl.is\/folk\/frettir\/2023\/05\/31\/med_snoru_um_halsinn_a_cannes\/\">fr\u00e9tt<\/a> \u00e1 <em>mbl.is<\/em> \u00ed morgun var notu\u00f0 s\u00f6gnin <em>\u00f3heimila<\/em>: \u201ea\u00f0 s\u00f6gn Jaberi \u00f3heimilu\u00f0u \u00f6ryggisver\u00f0ir henni a\u00f0 s\u00fdna skilabo\u00f0 aftan \u00e1 kj\u00f3lnum.\u201c S\u00f6gnin <em>heimila<\/em> er au\u00f0vita\u00f0 vel \u00feekkt, sem og l\u00fdsingaror\u00f0in <em>heimill<\/em> og <em>\u00f3heimill<\/em>, en s\u00f6gnin <em>\u00f3heimila <\/em>er sjalds\u00e9\u00f0 \u00fe\u00f3tt h\u00fan s\u00e9 vissulega r\u00e9tt myndu\u00f0. En <em>\u00f3heimila<\/em> er \u00fe\u00f3 ekki n\u00fdsm\u00ed\u00f0i, heldur g\u00f6mul s\u00f6gn sem \u00e1 s\u00e9r r\u00e6tur a.m.k. aftur \u00e1 19. \u00f6ld. Elsta d\u00e6mi sem \u00e9g hef fundi\u00f0 um hana er \u00ed <em>Manni og konu <\/em>eftir J\u00f3n Thoroddsen: \u201egrei\u00f0ir \u00fe\u00fa m\u00e9r ekki landskuldina \u00ed fard\u00f6gum, [\u2026] \u00fe\u00e1 \u00f3heimila \u00e9g \u00fe\u00e9r j\u00f6r\u00f0ina Hamar [\u2026] til allra nota og afnytja.\u201c S\u00f6gnin var nokku\u00f0 notu\u00f0 \u00e1 seinni hluta 19. aldar og byrjun \u00feeirrar 20., og er flettior\u00f0 <a href=\"https:\/\/blondal.arnastofnun.is\/faersla\/243483\">b\u00e6\u00f0i<\/a> \u00ed <em>\u00cdslensk-danskri or\u00f0ab\u00f3k<\/em> fr\u00e1 1920-1924 og <em>\u00cdslenskri or\u00f0ab\u00f3k<\/em>.<\/p>\n<p>S\u00f6gnin vir\u00f0ist ekki s\u00edst hafa veri\u00f0 notu\u00f0 \u00ed lagam\u00e1li \u00fe\u00f3tt h\u00fan s\u00e9 ekki bundin vi\u00f0 \u00fea\u00f0 eing\u00f6ngu. H\u00fan kemur t.d. <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/2135475?iabr=on#page\/n2\/mode\/1up\/\">fyrir<\/a> \u00ed <em>L\u00f6gum um takm\u00f6rkun \u00e1 fj\u00e1rforr\u00e6\u00f0i \u00feurfamanna, er \u00feiggja sveitarstyrk<\/em> fr\u00e1 1885: \u201eenda \u00f3heimili s\u00fdsluma\u00f0ur utanfer\u00f0, nema \u00feessum skilyr\u00f0um sje fulln\u00e6gt.\u201c Einnig kemur h\u00fan fyrir \u00ed <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/2287788?iabr=on#page\/n0\/mode\/1up\/\">bannl\u00f6gunum<\/a>, <em>L\u00f6gum um a\u00f0flutningsbann \u00e1 \u00e1fengi <\/em>fr\u00e1 1909: \u201eBrot gegn \u00feeim \u00e1kv\u00e6\u00f0um \u00ed l\u00f6gum \u00feessum, er \u00f3heimila a\u00f0 veita, gefa, selja e\u00f0a \u00e1 annan h\u00e1tt l\u00e1ta af hendi \u00e1fengi til annara manna, var\u00f0a sektum 200-2000 kr.\u201c \u00cd <em>Andvara <\/em>1898 segir: \u201eEins og kunnugt er, hafa \u00cdslendingar \u00ed samfleytt 23 \u00e1r bori\u00f0 fyrir sig 1. gr. stj\u00f3rnarskr\u00e1rinnar sem sk\u00fdlaus l\u00f6g, er \u00f3heimili me\u00f0 \u00f6llu \u00fe\u00e1 stj\u00f3rnarvenju, a\u00f0 bera s\u00e9rm\u00e1l \u00cdslands upp \u00ed r\u00edkisr\u00e1\u00f0inu.\u201c<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 m\u00e1 vissulega f\u00e6ra r\u00f6k a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 s\u00f6gnin <em>\u00f3heimila<\/em> s\u00e9 \u00f3\u00fe\u00f6rf vegna \u00feess a\u00f0 h\u00fan hafi s\u00f6mu merkingu og s\u00f6gnin <em>banna<\/em>, og s\u00e9 mun \u00f3\u00fej\u00e1lli. En \u00e1 sama h\u00e1tt m\u00e6tti \u00fe\u00e1 halda \u00fev\u00ed fram a\u00f0 s\u00f6gnin <em>heimila<\/em>, sem er vitanlega mj\u00f6g algeng, s\u00e9 \u00f3\u00fe\u00f6rf vegna \u00feess a\u00f0 h\u00fan merki \u00fea\u00f0 sama og s\u00f6gnin <em>leyfa<\/em>, og s\u00e9 auk \u00feess \u00f3\u00fej\u00e1lli. En s\u00ed\u00f0ustu hundra\u00f0 \u00e1rin hefur <em>\u00f3heimila <\/em>veri\u00f0 mj\u00f6g sjaldg\u00e6f \u2013 a\u00f0eins eru r\u00fam 20 d\u00e6mi um hana fr\u00e1 21. \u00f6ld \u00ed <em>Risam\u00e1lheildinni<\/em>, flest \u00far lagalegu samhengi. \u00deannig er ekki me\u00f0 d\u00e6mi\u00f0 sem tilf\u00e6rt var \u00ed upphafi og vel m\u00e1 halda \u00fev\u00ed fram a\u00f0 \u00fear hef\u00f0i veri\u00f0 e\u00f0lilegt a\u00f0 nota fremur s\u00f6gnina <em>banna<\/em>. En \u00feetta er samt g\u00f6mul og e\u00f0lilega myndu\u00f0 s\u00f6gn sem \u00e1st\u00e6\u00f0ulaust er a\u00f0 amast vi\u00f0 \u2013 \u00fea\u00f0 er kostur a\u00f0 hafa \u00e1 takteinum fleiri en eitt or\u00f0 til a\u00f0 tj\u00e1 s\u00f6mu merkingu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00cd fr\u00e9tt \u00e1 mbl.is \u00ed morgun var notu\u00f0 s\u00f6gnin \u00f3heimila: \u201ea\u00f0 s\u00f6gn Jaberi \u00f3heimilu\u00f0u \u00f6ryggisver\u00f0ir henni a\u00f0 s\u00fdna skilabo\u00f0 aftan \u00e1 kj\u00f3lnum.\u201c S\u00f6gnin heimila er au\u00f0vita\u00f0 vel \u00feekkt, sem og l\u00fdsingaror\u00f0in heimill og \u00f3heimill, en s\u00f6gnin \u00f3heimila er sjalds\u00e9\u00f0 \u00fe\u00f3tt h\u00fan s\u00e9 vissulega r\u00e9tt myndu\u00f0. En \u00f3heimila er \u00fe\u00f3 ekki n\u00fdsm\u00ed\u00f0i, heldur g\u00f6mul s\u00f6gn sem [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-5176","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5176","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5176"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5176\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5178,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5176\/revisions\/5178"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5176"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5176"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5176"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}