{"id":5827,"date":"2023-12-08T17:08:05","date_gmt":"2023-12-08T17:08:05","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=5827"},"modified":"2023-12-08T17:16:11","modified_gmt":"2023-12-08T17:16:11","slug":"innstaeda-eda-innistaeda","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2023\/12\/08\/innstaeda-eda-innistaeda\/","title":{"rendered":"Innst\u00e6\u00f0a e\u00f0a innist\u00e6\u00f0a?"},"content":{"rendered":"<p>\u00c9g var spur\u00f0ur a\u00f0 \u00fev\u00ed hvort \u00e6tti fremur a\u00f0 tala um <em>innst\u00e6\u00f0u <\/em>e\u00f0a <em>innist\u00e6\u00f0u<\/em>, t.d. \u00ed banka. \u00cd <em>M\u00e1lfarsbankanum <\/em><a href=\"https:\/\/malfar.arnastofnun.is\/grein\/71714\">segir<\/a>: \u201eM\u00e6lt er me\u00f0 or\u00f0inu <strong>innst\u00e6\u00f0a <\/strong>en ekki <strong>innist\u00e6\u00f0a<\/strong>.\u201c \u00cd pistli J\u00f3ns G. Fri\u00f0j\u00f3nssonar \u00ed <em>M\u00e1lfarsbankanum <\/em><a href=\"https:\/\/malfar.arnastofnun.is\/grein\/73986\">segir<\/a>: \u201eNafnor\u00f0i\u00f0 <em>innst\u00e6\u00f0a<\/em> \u00ed merkingunni 'eign' er kunn \u00ed fornu m\u00e1li en merkingin 'inneign \u00e1 b\u00f3k e\u00f0a reikningi' mun vera fr\u00e1 19. \u00f6ld og t\u00ed\u00f0kast hvort tveggja enn [\u2026]. Or\u00f0myndin <em>innist\u00e6\u00f0a<\/em> (fr\u00e1 fyrri hl. 19. aldar) mun n\u00fa vera algengust [\u2026]. Or\u00f0myndin <em>innst\u00e6\u00f0a<\/em> er tv\u00edm\u00e6lalaust upprunaleg og \u00ed alla sta\u00f0i r\u00e9tt, sbr. hli\u00f0st\u00e6\u00f0una <em>inneign<\/em>.\u201c \u00dea\u00f0 er au\u00f0vita\u00f0 enginn vafi \u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 <em>innst\u00e6\u00f0a <\/em>er r\u00e9tt or\u00f0mynd en \u00fea\u00f0 t\u00e1knar ekki endilega a\u00f0 <em>innist\u00e6\u00f0a<\/em> s\u00e9 \u00fear me\u00f0 r\u00f6ng, enda segir J\u00f3n \u00fea\u00f0 ekki. \u00d6nnur myndin \u00fearf ekki a\u00f0 \u00fatiloka hina.<\/p>\n<p>\u00cd <em>\u00cdslensk-danskri or\u00f0ab\u00f3k <\/em>fr\u00e1 1920-1924 er or\u00f0i\u00f0 <em><a href=\"https:\/\/blondal.arnastofnun.is\/faersla\/235572\/merkja\/innist%C3%A6%C3%B0a\">innist\u00e6\u00f0a<\/a> <\/em>ekki sk\u00fdrt s\u00e9rstaklega, a\u00f0eins v\u00edsa\u00f0 \u00e1 <em><a href=\"https:\/\/blondal.arnastofnun.is\/faersla\/235579\/merkja\/innst%C3%A6%C3%B0a\">innst\u00e6\u00f0a<\/a><\/em> sem aftur er sagt merkja 'inneign'. \u00dearna er <em>innst\u00e6\u00f0a <\/em>\u00fev\u00ed a\u00f0almyndin, en \u00ed <em>\u00cdslenskri or\u00f0ab\u00f3k <\/em>er <em>innst\u00e6\u00f0a <\/em>a\u00f0eins sk\u00fdrt me\u00f0 or\u00f0inu 'innist\u00e6\u00f0a' en <em>innist\u00e6\u00f0a <\/em>er aftur sk\u00fdrt 'f\u00e9 \u00e1 bankareikningi, innst\u00e6\u00f0a'. \u00deetta er e\u00f0lilegt a\u00f0 t\u00falka \u00feannig a\u00f0 <em>innist\u00e6\u00f0a <\/em>s\u00e9 a\u00f0almyndin. \u00cd <em>\u00cdslenskri n\u00fat\u00edmam\u00e1lsor\u00f0ab\u00f3k <\/em>eru b\u00e6\u00f0i or\u00f0in sk\u00fdr\u00f0 'fj\u00e1rh\u00e6\u00f0 \u00e1 innl\u00e1nsreikningi \u00ed banka'. \u00c1 <em>t\u00edmarit.is <\/em>er r\u00famlega h\u00e1lft t\u00edunda \u00fe\u00fasund d\u00e6ma um <em>innist\u00e6\u00f0a <\/em>en helmingi meira, \u00a0\u00e1 tuttugasta \u00fe\u00fasund, um <em>innst\u00e6\u00f0a<\/em>. \u00cd <em>Risam\u00e1lheildinni <\/em>er munurinn miklu minni \u2013 \u00e1 \u00e1tj\u00e1nda \u00fe\u00fasund d\u00e6ma um <em>innist\u00e6\u00f0a <\/em>en h\u00e1tt \u00ed tuttugu \u00fe\u00fasund um <em>innst\u00e6\u00f0a<\/em>. Fyrrnefnda myndin s\u00e6kir greinilega \u00e1.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 m\u00e1 reyndar f\u00e6ra r\u00f6k a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 <em>innist\u00e6\u00f0a<\/em> s\u00e9 s\u00fa mynd sem vi\u00f0 m\u00e6tti b\u00faast \u00fat fr\u00e1 merkingu atviksor\u00f0anna <em>inn <\/em>og <em>inni<\/em> \u2013 \u00fea\u00f0 fyrrnefnda v\u00edsar til hreyfingar en \u00fea\u00f0 s\u00ed\u00f0arnefnda til kyrrst\u00f6\u00f0u. Vi\u00f0 <em>leggjum<\/em> peninga <em>inn <\/em>\u00ed bankann en \u00feeir <em>standa<\/em> <em>inni <\/em>\u00ed bankanum (og <em>-st\u00e6\u00f0a <\/em>er skylt <em>standa<\/em>). \u00c1 sama h\u00e1tt m\u00e6tti b\u00faast vi\u00f0 <em>innieign <\/em>og \u00fe\u00f3tt s\u00fa mynd s\u00e9 mj\u00f6g sjaldg\u00e6f n\u00faor\u00f0i\u00f0 var h\u00fan algeng \u00e1 seinasta hluta 19. aldar og fram um mi\u00f0ja s\u00ed\u00f0ustu \u00f6ld \u2013 alls eru r\u00fam 1500 d\u00e6mi um hana \u00e1 <em>t\u00edmarit.is<\/em>. Myndin <em>inneign <\/em>er \u00fev\u00ed ekki r\u00f6k fyrir \u00fev\u00ed a\u00f0 <em>innst\u00e6\u00f0a <\/em>s\u00e9 r\u00e9ttari mynd en <em>innist\u00e6\u00f0a <\/em>\u00fe\u00f3tt h\u00fan s\u00e9 vissulega eldri. En vitnisbur\u00f0ur or\u00f0ab\u00f3ka, aldur og t\u00ed\u00f0ni or\u00f0myndarinnar <em>innist\u00e6\u00f0a <\/em>s\u00fdnir gl\u00f6ggt a\u00f0 s\u00fa mynd er ekki s\u00ed\u00f0ur g\u00f3\u00f0 og gild \u2013 fyrir henni er l\u00f6ng og r\u00edk hef\u00f0.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c9g var spur\u00f0ur a\u00f0 \u00fev\u00ed hvort \u00e6tti fremur a\u00f0 tala um innst\u00e6\u00f0u e\u00f0a innist\u00e6\u00f0u, t.d. \u00ed banka. \u00cd M\u00e1lfarsbankanum segir: \u201eM\u00e6lt er me\u00f0 or\u00f0inu innst\u00e6\u00f0a en ekki innist\u00e6\u00f0a.\u201c \u00cd pistli J\u00f3ns G. Fri\u00f0j\u00f3nssonar \u00ed M\u00e1lfarsbankanum segir: \u201eNafnor\u00f0i\u00f0 innst\u00e6\u00f0a \u00ed merkingunni 'eign' er kunn \u00ed fornu m\u00e1li en merkingin 'inneign \u00e1 b\u00f3k e\u00f0a reikningi' mun vera [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-5827","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5827","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5827"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5827\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5830,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5827\/revisions\/5830"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5827"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5827"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5827"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}