{"id":5881,"date":"2023-12-23T11:26:14","date_gmt":"2023-12-23T11:26:14","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=5881"},"modified":"2024-01-01T11:16:31","modified_gmt":"2024-01-01T11:16:31","slug":"haettum-ad-rakka-ungt-folk-nidur-vegna-malfars","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2023\/12\/23\/haettum-ad-rakka-ungt-folk-nidur-vegna-malfars\/","title":{"rendered":"H\u00e6ttum a\u00f0 rakka ungt f\u00f3lk ni\u00f0ur vegna m\u00e1lfars"},"content":{"rendered":"<p>\u00deessi h\u00f3pur var upphaflega stofna\u00f0ur til a\u00f0 and\u00e6fa neikv\u00e6\u00f0ri umr\u00e6\u00f0u um \u00edslenskuna \u00e1 samf\u00e9lagsmi\u00f0lum og \u00ed athugasemdad\u00e1lkum vefmi\u00f0la. \u00dear ve\u00f0ur uppi hneykslunarumr\u00e6\u00f0a sem ekki ver\u00f0ur s\u00e9\u00f0 a\u00f0 hafi annan tilgang en \u00feann a\u00f0 gera l\u00edti\u00f0 \u00far f\u00f3lki sem ver\u00f0ur eitthva\u00f0 \u00e1 \u00ed m\u00e1li \u2013 a\u00f0 mati \u00feeirra sem skrifa. I\u00f0ulega kemur reyndar \u00ed lj\u00f3s, \u00feegar a\u00f0 er g\u00e1\u00f0, a\u00f0 um er a\u00f0 r\u00e6\u00f0a einhvers konar van\u00feekkingu, misskilning e\u00f0a rangt\u00falkun og m\u00e1lfari\u00f0 sem hneykslast er \u00e1 er gott og gilt. Einstaklega gott \u2013 e\u00f0a vont \u2013 d\u00e6mi um \u00feetta kom upp \u00ed vikunni \u00feegar <em>mbl.is <\/em>birti <a href=\"https:\/\/www.mbl.is\/frettir\/burdargrein\/2023\/12\/21\/grefur_undan_rikjandi_kenningum_um_reykjanesskaga\/\">fr\u00e9tt<\/a> um kvikuna \u201esem sp\u00fast hefur upp \u00e1 yfirbor\u00f0i\u00f0 \u00ed eldgosinu vi\u00f0 Sundhn\u00fakag\u00edga\u201c. \u00de\u00e1 m\u00e1tti lesa \u00e1 Facebook-s\u00ed\u00f0u <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/mbl.is\/posts\/pfbid02n84eLFJ6ErLJYecsTsMNDKvXsXb9EY15MKQaHqyNxMHDXgo7ju4GNsiTpZaLnKmel\"><em>mbl.is<\/em><\/a> og \u00ed h\u00f3punum <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/groups\/1395992847329077\/posts\/3483887821872892\/\">M\u00e1lv\u00f6ndunar\u00fe\u00e1tturinn<\/a> og <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/groups\/20515436122\/posts\/10159597481696123\/\">Skemmtileg \u00edslensk or\u00f0<\/a>:<\/p>\n<p>\u201eUnga f\u00f3lki\u00f0 er a\u00f0 meika \u00fea\u00f0 \u00e1 Mogganum\u201c; \u201e\u00dev\u00edl\u00edkt or\u00f0alag er \u00feetta h\u00e1sk\u00f3lamenntu\u00f0 manneskja sem hefur sl\u00edkt or\u00f0alag\u201c; \u201eNei n\u00fa er m\u00e9r allri loki\u00f0, s\u00e1 e\u00f0a s\u00fa sem skrifa\u00f0i \u00feetta hef\u00f0i ekki \u00e1tt a\u00f0 komast upp \u00far fyrsta bekk\u201c; \u201e\u00dar hva\u00f0a sk\u00f3la \u00fatskrifa\u00f0ist hann?\u201c; \u201e\u00deetta li\u00f0 er ekki talandi\u201c; \u201eEr ekki h\u00e6gt a\u00f0 f\u00e1 inn \u00e1 fj\u00f6lmi\u00f0la talandi fullor\u00f0i\u00f0 f\u00f3lk. Eru \u00feetta illa talandi\/skrifandi krakkar \u00ed aukavinnu me\u00f0 sk\u00f3la\u201c; \u201eFara bla\u00f0amenn ekki i sk\u00f3la?; algj\u00f6rlega \u00f3mennta\u00f0ir dregnir beint upp \u00far fj\u00f3shaug\u201c; \u201eEru bla\u00f0amenn ekki b\u00fanir a\u00f0 ey\u00f0a meirihluta \u00e6finnar \u00ed sk\u00f3la en rita svona bull \u00ed opinberan fj\u00f6lmi\u00f0il??\u201c; \u201e\u00e1 hverju er \u00feetta li\u00f0????\u201c; \u201e\u00deau eru 3gja a\u00f0 ver\u00f0a 5\u201c; \u201eHvernig er h\u00e6gt a\u00f0 birta svona fr\u00e9tt \u00e1 \"barnam\u00e1li\"?\u201c; o.s.frv.<\/p>\n<p>\u00deetta er bara brot af athugasemdum sem sn\u00faa beinl\u00ednis a\u00f0 \u00feeim sem skrifu\u00f0u fr\u00e9ttina \u2013 vi\u00f0 \u00fea\u00f0 b\u00e6tast fj\u00f6lmargar athugasemdir eins og \u201eOr\u00f0i\u00f0 Sp\u00fast er v\u00edst til l\u00edka, en engu a\u00f0 s\u00ed\u00f0ur or\u00f0skr\u00edpi\u201c, \u201eVill Mogginn l\u00e1ta svona \u00fev\u00e6lu sj\u00e1st?\u201c, \u201eEr \u00feetta kannski eitt kynleysis or\u00f0i\u00f0?\u201c og margar \u00ed sama d\u00far. \u00dea\u00f0 kom fyrir ekki \u00fe\u00f3tt inn \u00ed \u00feessa \u00fer\u00e6\u00f0i v\u00e6ri \u00f3tal sinnum settur hlekkur \u00ed <em>Beygingarl\u00fdsingu \u00edslensk n\u00fat\u00edmam\u00e1ls <\/em>\u00fear sem myndin <em>sp\u00fast <\/em>er <a href=\"https:\/\/bin.arnastofnun.is\/leit\/sp%C3%BAa\">gefin upp<\/a> sem sagnb\u00f3t (l\u00fdsingarh\u00e1ttur \u00fe\u00e1t\u00ed\u00f0ar) \u00ed mi\u00f0mynd af s\u00f6gninni <em>sp\u00faa<\/em>. Vissulega er \u00feetta sjaldg\u00e6f mynd, og fullkomlega e\u00f0lilegt a\u00f0 m\u00e1lnotendur \u00e1tti sig ekki \u00e1 henni. En \u00fea\u00f0 er ekki e\u00f0lilegt a\u00f0 gefa s\u00e9r a\u00f0 um s\u00e9 a\u00f0 r\u00e6\u00f0a bernsku, heimsku, f\u00e1kunn\u00e1ttu e\u00f0a menntunarskort \u00feeirra sem skrifu\u00f0u fr\u00e9ttina.<\/p>\n<p>Umr\u00e6\u00f0a af \u00feessu tagi er \u00fev\u00ed mi\u00f0ur ekki einsd\u00e6mi \u00fe\u00f3tt \u00feetta tilvik s\u00e9 \u00ed sv\u00e6snara lagi. M\u00e9r s\u00fdnist athugasemdir helst koma fr\u00e1 f\u00f3lki sem er komi\u00f0 yfir mi\u00f0jan aldur eins og \u00e9g, en vi\u00f0 \u00feurfum a\u00f0 hafa \u00ed huga a\u00f0 \u00edslenskan hefur breyst heilmiki\u00f0 fr\u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 vi\u00f0 vorum a\u00f0 tileinka okkur hana og \u00fea\u00f0 er umhugsunarefni hvers vegna f\u00f3lki finnst e\u00f0lilegt og sj\u00e1lfsagt a\u00f0 rakka ungt f\u00f3lk ni\u00f0ur vegna m\u00e1lfars. Um lei\u00f0 er f\u00f3lk a\u00f0 hreykja sj\u00e1lfu s\u00e9r og taka undir me\u00f0 far\u00edseanum sem <a href=\"https:\/\/biblian.is\/biblian\/lukasargudspjall-18-kafli\/\">sag\u00f0i<\/a>: \u201eGu\u00f0, \u00e9g \u00feakka \u00fe\u00e9r a\u00f0 \u00e9g er ekki eins og a\u00f0rir menn, r\u00e6ningjar, rangl\u00e1tir, h\u00f3rkarlar e\u00f0a \u00fe\u00e1 eins og \u00feessi tollheimtuma\u00f0ur.\u201c \u00dea\u00f0 \u00fearf bara a\u00f0 skipta um \u00f6rf\u00e1 or\u00f0: \u201eGu\u00f0, \u00e9g \u00feakka \u00fe\u00e9r a\u00f0 \u00e9g tala ekki eins og \u00feetta f\u00f3lk, unglingar, f\u00e1fr\u00f3\u00f0ir, \u00f3mennta\u00f0ir, e\u00f0a \u00fe\u00e1 eins og \u00feessi fr\u00e9ttab\u00f6rn.\u201c<\/p>\n<p>\u00cdslenskan hefur alltaf veri\u00f0 a\u00f0 breytast, sem betur fer \u2013 lifandi m\u00e1l hl\u00fdtur a\u00f0 breytast \u00ed takt vi\u00f0 \u00fer\u00f3un \u00fej\u00f3\u00f0f\u00e9lagsins og \u00fearfir m\u00e1lsamf\u00e9lagsins. \u00dea\u00f0 er l\u00edka alveg e\u00f0lilegt a\u00f0 okkur komi sumar breytingar undarlega fyrir sj\u00f3nir og fellum okkur ekki vi\u00f0 \u00fe\u00e6r \u00ed fyrstu. En vi\u00f0 megum fyrir alla muni ekki r\u00e1\u00f0ast \u00e1 unga f\u00f3lki\u00f0 og rakka ni\u00f0ur m\u00e1l \u00feess. Vi\u00f0 \u00feurfum a\u00f0 f\u00e1 unga f\u00f3lki\u00f0 \u00ed li\u00f0 me\u00f0 okkur vegna \u00feess a\u00f0 \u00fea\u00f0 ver\u00f0ur a\u00f0 taka vi\u00f0 \u00edslenskunni. \u00dea\u00f0 er ekki \u00f6\u00f0rum til a\u00f0 dreifa. En umr\u00e6\u00f0a af \u00feessu tagi, \u00fear sem s\u00edfellt er veri\u00f0 a\u00f0 segja unga f\u00f3lkinu a\u00f0 \u00fea\u00f0 kunni ekki \u00edslensku, er fremur til \u00feess fallin a\u00f0 gera \u00fea\u00f0 fr\u00e1hverft \u00edslenskunni en til a\u00f0 vekja \u00e1huga \u00feess \u00e1 vi\u00f0gangi og framt\u00ed\u00f0 m\u00e1lsins. Unga f\u00f3lki\u00f0 ver\u00f0ur a\u00f0 f\u00e1 \u00e1 tilfinninguna a\u00f0 \u00fea\u00f0 eigi hlut \u00ed \u00edslenskunni.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00deessi h\u00f3pur var upphaflega stofna\u00f0ur til a\u00f0 and\u00e6fa neikv\u00e6\u00f0ri umr\u00e6\u00f0u um \u00edslenskuna \u00e1 samf\u00e9lagsmi\u00f0lum og \u00ed athugasemdad\u00e1lkum vefmi\u00f0la. \u00dear ve\u00f0ur uppi hneykslunarumr\u00e6\u00f0a sem ekki ver\u00f0ur s\u00e9\u00f0 a\u00f0 hafi annan tilgang en \u00feann a\u00f0 gera l\u00edti\u00f0 \u00far f\u00f3lki sem ver\u00f0ur eitthva\u00f0 \u00e1 \u00ed m\u00e1li \u2013 a\u00f0 mati \u00feeirra sem skrifa. I\u00f0ulega kemur reyndar \u00ed lj\u00f3s, \u00feegar [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-5881","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5881","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5881"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5881\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5921,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5881\/revisions\/5921"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5881"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5881"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5881"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}