{"id":6009,"date":"2024-02-01T17:29:21","date_gmt":"2024-02-01T17:29:21","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=6009"},"modified":"2024-02-01T17:31:20","modified_gmt":"2024-02-01T17:31:20","slug":"thegar-eintoluord-fa-fleirtolu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/02\/01\/thegar-eintoluord-fa-fleirtolu\/","title":{"rendered":"\u00deegar eint\u00f6luor\u00f0 f\u00e1 fleirt\u00f6lu"},"content":{"rendered":"<p>Me\u00f0al \u00feeirra m\u00e1lfarsatri\u00f0a sem oftast eru ger\u00f0ar athugasemdir vi\u00f0 er \u00feegar fari\u00f0 er a\u00f0 nota fleirt\u00f6lu af \u00fdmsum or\u00f0um sem fram undir \u00feetta hafa eing\u00f6ngu veri\u00f0 h\u00f6f\u00f0 \u00ed eint\u00f6lu. H\u00e9r hefur veri\u00f0 skrifa\u00f0 um m\u00f6rg sl\u00edk d\u00e6mi, a.m.k. \u00feessi: <em><a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/01\/04\/fiknir-fiklar-og-fikniefni\/\">f\u00edknir<\/a><\/em> af kvenkynsor\u00f0inu <em>f\u00edkn<\/em>(<em>i<\/em>), <em><a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/01\/06\/ad-fresta-flugum\/\">flug<\/a> <\/em>af hvorugkynsor\u00f0inu <em>flug<\/em>, <em><a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/01\/03\/ottar-hraedslur-faelnir-og-fiknir\/\">f\u00e6lnir<\/a><\/em> af kvenkynsor\u00f0inu <em>f\u00e6lni<\/em>, <em><a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/01\/03\/ottar-hraedslur-faelnir-og-fiknir\/\">hr\u00e6\u00f0slur<\/a> <\/em>af kvenkynsor\u00f0inu <em>hr\u00e6\u00f0sla<\/em>, <em><a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2023\/11\/10\/morg-husnaedi\/\">h\u00fasn\u00e6\u00f0i<\/a><\/em> af hvorugkynsor\u00f0inu <em>h\u00fasn\u00e6\u00f0i<\/em>, <em><a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/01\/06\/latbrogd\/\">l\u00e1tbr\u00f6g\u00f0<\/a> <\/em>af hvorugkynsor\u00f0inu <em>l\u00e1tbrag\u00f0<\/em>, <em><a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/01\/09\/morg-mor\/\">m\u00f6r<\/a><\/em> af hvorugkynsor\u00f0inu <em>mar<\/em>, <em><a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2023\/10\/02\/margir-ordromar\/\">or\u00f0r\u00f3mar<\/a><\/em> af karlkynsor\u00f0inu <em>or\u00f0r\u00f3mur<\/em>, <em><a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/01\/03\/ottar-hraedslur-faelnir-og-fiknir\/\">\u00f3ttar<\/a><\/em> af karlkynsor\u00f0inu <em>\u00f3tti<\/em>, <em><a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2020\/07\/05\/smit\/\">smit<\/a><\/em> af hvorugkynsor\u00f0inu <em>smit<\/em>, <em><a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2020\/07\/05\/smit\/\">\u00fej\u00f3nustur<\/a> <\/em>af kvenkynsor\u00f0inu <em>\u00fej\u00f3nusta<\/em> \u2013 og svo <em><a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2019\/08\/10\/eintolu-og-fleirtoluord\/\">keppnir<\/a> <\/em>af kvenkynsor\u00f0inu <em>keppni <\/em>sem H\u00f6skuldur \u00der\u00e1insson lag\u00f0i \u00fat af \u00ed <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/5401525?iabr=on#page\/n175\/mode\/1up\/\">greininni<\/a> \u201eEkki til \u00ed fleirt\u00f6lu\u201c:<\/p>\n<p>H\u00f6skuldur segir \u00ed \u00feessari grein: \u201eEf grannt er a\u00f0 g\u00e1\u00f0, kemur \u00ed lj\u00f3s a\u00f0 b\u00fdsna m\u00f6rg or\u00f0 vir\u00f0ast hafa \u00feess konar merkingu a\u00f0 m\u00f6nnum finnst \u00f3e\u00f0lilegt a\u00f0 nota \u00feau \u00ed fleirt\u00f6lu. \u00deetta \u00e1 t. d. vi\u00f0 or\u00f0 sem eru heiti \u00e1 efnum, safnheiti, t\u00e1kna eitthva\u00f0 \u00f3hlutkennt o.s.frv. [\u2026] \u00dea\u00f0 vir\u00f0ist eint\u00f6luor\u00f0um af \u00feessu tagi sameiginlegt a\u00f0 \u00fea\u00f0 er merking \u00feeirra sem r\u00e6\u00f0ur \u00feessum einkennum. \u00deetta s\u00e9st m. a. \u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 stundum f\u00e1 sl\u00edk or\u00f0 breytta e\u00f0a s\u00e9rh\u00e6f\u00f0a merkingu og \u00fe\u00e1 er ekkert lengur \u00fev\u00ed til fyrirst\u00f6\u00f0u a\u00f0 nota \u00feau \u00ed fleirt\u00f6lu. Or\u00f0 eins og <em>s\u00fdslumanna\u00e6vir<\/em>, <em>J\u00f6rfagle\u00f0ir<\/em> o. fl. eru oft tekin sem d\u00e6mi um \u00feetta.\u201c H\u00f6skuldur nefnir einnig or\u00f0 eins og <em>gull<\/em>, <em>silfur <\/em>og <em>j\u00e1rn <\/em>sem venjulega eru eing\u00f6ngu \u00ed eint\u00f6lu en geta teki\u00f0 fleirt\u00f6lu \u00ed \u00e1kve\u00f0inni merkingu.<\/p>\n<p>Hann segir einnig: \u201eM\u00e9r s\u00fdnist auglj\u00f3st a\u00f0 svipa\u00f0 hafi \u00e1tt s\u00e9r sta\u00f0 me\u00f0 <em>keppni<\/em>. \u00deegar \u00fea\u00f0 fer a\u00f0 merkja einst\u00f6k kappm\u00f3t e\u00f0a sl\u00edkt, vir\u00f0ist m\u00f6nnum e\u00f0lilegt a\u00f0 nota \u00fea\u00f0 \u00ed ft. og segja \u201e\u2026 \u00ed m\u00f6rgum keppnum\u201c r\u00e9tt eins og sagt er \u201e\u2026 \u00e1 m\u00f6rgum m\u00f3tum.\u201c \u00c9g s\u00e9 ekki betur en \u00feetta s\u00e9 fullkomlega e\u00f0lilegt. \u00dea\u00f0 er \u00fev\u00ed villandi og ruglandi a\u00f0 banna m\u00f6nnum a\u00f0 nota <em>keppni<\/em> \u00ed ft. \u00e1 \u00feeirri forsendu a\u00f0 \u00fea\u00f0 s\u00e9 \u201eekki til\u201c, ef um \u00fea\u00f0 er a\u00f0 r\u00e6\u00f0a a\u00f0 or\u00f0i\u00f0 merkir einstaka atbur\u00f0i e\u00f0a vi\u00f0ureignir. Um lei\u00f0 og or\u00f0i\u00f0 f\u00e6r \u00fe\u00e1 merkingu, ver\u00f0ur fullkomlega e\u00f0lilegt a\u00f0 nota \u00fea\u00f0 \u00ed ft. Menn g\u00e6tu hins vegar amast vi\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 or\u00f0i\u00f0 skuli vera l\u00e1ti\u00f0 f\u00e1 \u00feessa merkingu, \u00e1 \u00feeirri forsendu a\u00f0 \u00fear s\u00e9 veri\u00f0 a\u00f0 v\u00edkka merkingarsvi\u00f0 or\u00f0sins fr\u00e1 \u00fev\u00ed sem \u00e1\u00f0ur hafi veri\u00f0 t\u00ed\u00f0ka\u00f0.\u201c<\/p>\n<p>\u00deetta held \u00e9g a\u00f0 gildi um \u00f6ll \u00feau d\u00e6mi sem voru nefnd h\u00e9r a\u00f0 framan. \u00dea\u00f0 er enginn vandi a\u00f0 b\u00faa til fleirt\u00f6lu af \u00feeim og enginn vafi \u00e1 \u00fev\u00ed hvernig h\u00fan \u00e1 a\u00f0 vera. S\u00fa merking sem \u00feau h\u00f6f\u00f0u \u00e1\u00f0ur b\u00fd\u00f0ur hins vegar ekki upp \u00e1 a\u00f0 \u00feau s\u00e9u notu\u00f0 \u00ed fleirt\u00f6lu. \u00dea\u00f0 sem hefur gerst er a\u00f0 or\u00f0in hafa fengi\u00f0 v\u00edkka\u00f0a e\u00f0a n\u00fdja merkingu \u2013 auk hinnar almennu og oft \u00f3hlutst\u00e6\u00f0u v\u00edsunar sem \u00feau h\u00f6f\u00f0u og hafa enn eru \u00feau farin a\u00f0 v\u00edsa til einstakra og oft \u00e1\u00fereifanlegra fyrirb\u00e6ra, tegundar af \u00fev\u00ed sem um er r\u00e6tt e\u00f0a eintaks af \u00feeirri tegund sem um er r\u00e6tt, og \u00fe\u00e1 er fleirtala e\u00f0lileg og sj\u00e1lfs\u00f6g\u00f0 eins og n\u00e1nar er sk\u00fdrt \u00ed pistlum um einst\u00f6k or\u00f0. \u00deannig m\u00e1 nota fleirt\u00f6luna <em>f\u00edknir <\/em>til a\u00f0 v\u00edsa til mismunandi tegunda af <em>f\u00edkn<\/em>, fleirtalan <em>flug <\/em>v\u00edsar til tiltekinna fer\u00f0a flugv\u00e9lar, o.s.frv.<\/p>\n<p>N\u00fdjasta d\u00e6mi sem \u00e9g hef s\u00e9\u00f0 um \u00feetta er fleirtalan <em>fr\u00e6\u00f0slur<\/em> af kvenkynsor\u00f0inu <em>fr\u00e6\u00f0sla<\/em>. H\u00fan er notu\u00f0 \u00e1 <a href=\"https:\/\/reykjavik.is\/mannrettinda-og-lydraedisskrifstofa\/fraedsla\">s\u00ed\u00f0u<\/a> Mannr\u00e9ttinda- og l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0isskrifstofu Reykjav\u00edkurborgar \u00fear sem yfirskriftin er \u201eFr\u00e6\u00f0sla \u00e1 vegum Mannr\u00e9ttinda- og l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0isskrifstofu\u201c en fyrir ne\u00f0an stendur \u201eD\u00e6mi um fr\u00e6\u00f0slur sem bo\u00f0i\u00f0 er upp \u00e1\u201c. \u00cd fyrra tilvikinu hefur <em>fr\u00e6\u00f0sla <\/em>almenna v\u00edsun en \u00ed \u00fev\u00ed seinna, fleirt\u00f6lud\u00e6minu, v\u00edsar \u00fea\u00f0 til eins konar fr\u00e6\u00f0slupakka um tilteki\u00f0 efni. \u00dea\u00f0 er bo\u00f0i\u00f0 upp \u00e1 fr\u00e6\u00f0slu um mannr\u00e9ttindastefnu Reykjav\u00edkurborgar, jafnr\u00e9tti kynjanna, innflytjendur og heimilisofbeldi, hinsegin f\u00f3lk og heimilisofbeldi, fatla\u00f0 f\u00f3lk og ofbeldi, trans b\u00f6rn o.fl. \u00dea\u00f0 er s\u00e9rst\u00f6k <em>fr\u00e6\u00f0sla <\/em>um hvert efni og \u00fev\u00ed eru margar og mismunandi <em>fr\u00e6\u00f0slur <\/em>\u00ed bo\u00f0i.<\/p>\n<p>Vitanlega er vi\u00f0b\u00fai\u00f0 \u2013 og fullkomlega e\u00f0lilegt \u2013 a\u00f0 vi\u00f0 hr\u00f6kkvum \u00ed k\u00fat \u00feegar vi\u00f0 sj\u00e1um e\u00f0a heyrum fleirt\u00f6lu af or\u00f0um sem vi\u00f0 \u00f3lumst upp vi\u00f0 a\u00f0 v\u00e6ru \u201eekki til \u00ed fleirt\u00f6lu\u201c. \u00cd sumum tilvikum, eins og me\u00f0 or\u00f0i\u00f0 <em>keppni<\/em>, <em>ver\u00f0<\/em> og \u00fdmis fleiri, hefur \u00fea\u00f0 l\u00edka lengi veri\u00f0 br\u00fdnt fyrir m\u00e1lnotendum a\u00f0 fleirtalan v\u00e6ri beinl\u00ednis r\u00f6ng. En \u00feetta sn\u00fdst \u00ed raun ekki um fleirt\u00f6luna sem sl\u00edka, heldur um merkingarv\u00edkkun or\u00f0anna sem krefst \u00feess a\u00f0 h\u00e6gt s\u00e9 a\u00f0 nota \u00feau \u00ed fleirt\u00f6lu. Eins og H\u00f6skuldur \u00der\u00e1insson segir \u00ed tilvitna\u00f0ri grein er au\u00f0vita\u00f0 h\u00e6gt a\u00f0 amast vi\u00f0 \u00feessari merkingarv\u00edkkun en \u00e9g s\u00e9 enga \u00e1st\u00e6\u00f0u til \u00feess \u2013 \u00feetta eru fullkomlega e\u00f0lilegar breytingar sem valda t\u00e6past misskilningi og ska\u00f0a m\u00e1li\u00f0 ekki neitt, en au\u00f0vita\u00f0 \u00fearf a\u00f0 venjast \u00feeim.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Me\u00f0al \u00feeirra m\u00e1lfarsatri\u00f0a sem oftast eru ger\u00f0ar athugasemdir vi\u00f0 er \u00feegar fari\u00f0 er a\u00f0 nota fleirt\u00f6lu af \u00fdmsum or\u00f0um sem fram undir \u00feetta hafa eing\u00f6ngu veri\u00f0 h\u00f6f\u00f0 \u00ed eint\u00f6lu. H\u00e9r hefur veri\u00f0 skrifa\u00f0 um m\u00f6rg sl\u00edk d\u00e6mi, a.m.k. \u00feessi: f\u00edknir af kvenkynsor\u00f0inu f\u00edkn(i), flug af hvorugkynsor\u00f0inu flug, f\u00e6lnir af kvenkynsor\u00f0inu f\u00e6lni, hr\u00e6\u00f0slur af kvenkynsor\u00f0inu hr\u00e6\u00f0sla, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-6009","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6009","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6009"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6009\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6011,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6009\/revisions\/6011"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6009"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6009"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6009"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}