{"id":6059,"date":"2024-02-15T09:52:36","date_gmt":"2024-02-15T09:52:36","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=6059"},"modified":"2024-02-15T10:00:22","modified_gmt":"2024-02-15T10:00:22","slug":"hvad-tharf-gamla-folkid-ad-bida-lengi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/02\/15\/hvad-tharf-gamla-folkid-ad-bida-lengi\/","title":{"rendered":"Hva\u00f0 \u00fearf gamla f\u00f3lki\u00f0 a\u00f0 b\u00ed\u00f0a lengi?"},"content":{"rendered":"<p>\u00cd morgun var h\u00e9r spurt \u00fat \u00ed <a href=\"https:\/\/www.mbl.is\/frettir\/innlent\/2024\/02\/15\/hvad_tharf_gamla_folkid_ad_bida_lengi\/\">fyrirs\u00f6gnina<\/a> \u201eHva\u00f0 \u00fearf gamla f\u00f3lki\u00f0 a\u00f0 b\u00ed\u00f0a lengi?\u201c \u00e1 <em>mbl.is<\/em> \u2013 hvers vegna h\u00fan v\u00e6ri ekki frekar \u201eHve lengi \u00fearf gamla f\u00f3lki\u00f0 a\u00f0 b\u00ed\u00f0a?\u201c. B\u00e1\u00f0ar setningarnar eru fullkomlega <a href=\"https:\/\/islenskordabok.arnastofnun.is\/ord\/21667\">e\u00f0lileg \u00edslensk<\/a>a en \u00fea\u00f0 er ekki undarlegt a\u00f0 f\u00f3lk sem ekki \u00e1 \u00edslensku a\u00f0 m\u00f3\u00f0urm\u00e1li ver\u00f0i hugsi \u00feegar \u00fea\u00f0 s\u00e9r setningu af \u00feessu tagi. \u00dearna er nefnilega um a\u00f0 r\u00e6\u00f0a setningager\u00f0 sem \u00feekkist ekki \u00ed skyldum m\u00e1lum svo a\u00f0 \u00e9g viti, en er e\u00f0lileg og algeng \u00ed \u00edslensku. \u00dear er atviksor\u00f0 sem er \u00e1kv\u00e6\u00f0isor\u00f0 me\u00f0 l\u00fdsingaror\u00f0i e\u00f0a \u00f6\u00f0ru atviksor\u00f0i rifi\u00f0 fr\u00e1 \u00fev\u00ed og l\u00e1ti\u00f0 standa fremst \u00ed setningu. \u00cd \u00feessu tilviki er um a\u00f0 r\u00e6\u00f0a spurnaror\u00f0i\u00f0 <em>hva\u00f0 <\/em>(sem stendur sem atviksor\u00f0 \u00fearna \u00fe\u00f3tt \u00fea\u00f0 s\u00e9 venjulega spurnarfornafn) en \u00fdmis \u00f6nnur atviksor\u00f0 geta haga\u00f0 s\u00e9r \u00e1 sama h\u00e1tt.<\/p>\n<p>\u00dear er einkum um a\u00f0 r\u00e6\u00f0a atviksor\u00f0 sem eru l\u00f6ng og hafa sterka \u00e1herslumerkingu. Vi\u00f0 segjum <em>\u00feetta er \u00f3skaplega lei\u00f0inlegt <\/em>\u00fear sem atviksor\u00f0i\u00f0 <em>\u00f3skaplega <\/em>er \u00e1kv\u00e6\u00f0isor\u00f0 me\u00f0 l\u00fdsingaror\u00f0inu <em>lei\u00f0inlegt<\/em>, leggur \u00e1herslu \u00e1 hversu lei\u00f0inlegt \u00feetta s\u00e9. En vi\u00f0 getum l\u00edka haft atviksor\u00f0i\u00f0 fremst \u00ed setningu og sagt <em>\u00f3skaplega er \u00feetta lei\u00f0inlegt <\/em>\u2013 \u00ed s\u00f6mu merkingu, \u00fe\u00f3tt e.t.v. s\u00e9 \u00e1herslan enn sterkari \u00fearna. \u00c1 ensku er h\u00e6gt a\u00f0 segja <em>this is terribly boring<\/em> en alveg \u00fatiloka\u00f0 a\u00f0 sl\u00edta atviksor\u00f0i\u00f0 fr\u00e1 l\u00fdsingaror\u00f0inu og segja *<em>terribly is this boring<\/em> e\u00f0a *<em>terribly this is boring<\/em>. \u00c1 d\u00f6nsku er h\u00e6gt a\u00f0 segja <em>det er forf\u00e6rdeligt kedeligt <\/em>en ekki *<em>forf\u00e6rdeligt er det kedeligt<\/em>, og \u00a0\u00e1 \u00fe\u00fdsku er h\u00e6gt a\u00f0 segja <em>das ist schrecklich langweilig <\/em>en ekki *<em>schrecklich ist das langweilig<\/em>.<\/p>\n<p>\u00c1 sama h\u00e1tt getum vi\u00f0 sagt b\u00e6\u00f0i <em>\u00ed g\u00e6r var rosalega gaman<\/em> og <em>rosalega var gaman \u00ed g\u00e6r<\/em>, <em>\u00feetta er ferlega f\u00falt <\/em>og <em>ferlega er \u00feetta f\u00falt<\/em>, <em>\u00e9g \u00feekkti \u00f3tr\u00falega margt f\u00f3lk \u00e1 t\u00f3nleikunum <\/em>og <em>\u00f3tr\u00falega \u00feekkti \u00e9g margt f\u00f3lk \u00e1 t\u00f3nleikunum<\/em>, o.s.frv. En stutt atviksor\u00f0, eins og <em>mj\u00f6g<\/em>, er yfirleitt ekki h\u00e6gt a\u00f0 sl\u00edta fr\u00e1 l\u00fdsingaror\u00f0inu sem \u00feau standa me\u00f0 \u00ed n\u00fat\u00edmam\u00e1li \u2013 vi\u00f0 getum ekki sagt *<em>mj\u00f6g er \u00feetta lei\u00f0inlegt<\/em> e\u00f0a *<em>mj\u00f6g var gaman \u00ed g\u00e6r<\/em>. \u00deetta var aftur \u00e1 m\u00f3ti h\u00e6gt \u00ed fornu m\u00e1li \u2013 \u201eMj\u00f6g var Au\u00f0ur \u00fe\u00e1 ellig\u00f6mul\u201c segir t.d. \u00ed <em>Grettis s\u00f6gu<\/em>. En \u00fea\u00f0 er \u00f6rugglega misjafnt hva\u00f0 m\u00e1lnotendum finnst ganga \u00ed \u00feessu efni. M\u00e9r finnst t.d. h\u00e6pi\u00f0 a\u00f0 sl\u00edta <em>verulega <\/em>fr\u00e1 l\u00fdsingaror\u00f0i, en finn \u00fe\u00f3 nokkur d\u00e6mi um \u00fea\u00f0 \u2013 \u00ed <em>DV <\/em>1986 segir t.d.: \u201eVerulega er \u00feetta bagalegt fyrir Jakob.\u201c<\/p>\n<p>Svo a\u00f0 komi\u00f0 s\u00e9 aftur a\u00f0 upphaflegu spurningunni er \u00fea\u00f0 r\u00e9tt a\u00f0 b\u00faast m\u00e6tti vi\u00f0 <em>hve<\/em>(<em>rsu<\/em>)<em> lengi \u00fearf gamla f\u00f3lki\u00f0 a\u00f0 b\u00ed\u00f0a? <\/em>\u00fear sem spurnaratviksor\u00f0i\u00f0 <em>hve <\/em>e\u00f0a <em>hversu <\/em>er \u00e1kv\u00e6\u00f0isor\u00f0 me\u00f0 atviksor\u00f0inu <em>lengi<\/em>, og spurnarli\u00f0urinn \u00ed heild, <em>hve<\/em>(<em>rsu<\/em>)<em> lengi<\/em>, stendur fremst \u00ed setningu. \u00dea\u00f0 er ekki h\u00e6gt a\u00f0 sl\u00edta sl\u00edkan li\u00f0 sundur \u2013 *<em> hve<\/em>(<em>rsu<\/em>)<em> \u00fearf gamla f\u00f3lki\u00f0 a\u00f0 b\u00ed\u00f0a lengi? <\/em>er alveg \u00fatiloka\u00f0. En ef <em>hva\u00f0 <\/em>er nota\u00f0 \u00ed sta\u00f0 <em>hve<\/em>(<em>rsu<\/em>) gengur \u00feetta vel. \u00c1 sama h\u00e1tt er h\u00e6gt a\u00f0 nota <em>miki\u00f0 <\/em>\u00ed sta\u00f0 <em>mj\u00f6g <\/em>fremst \u00ed setningu og <a href=\"https:\/\/eirikur.hi.is\/refir.pdf\">segja<\/a> eins og Lilli klifurm\u00fas, <em>Miki\u00f0 er \u00fea\u00f0 sorglegt a\u00f0 refir skuli ekki geta klifra\u00f0 \u00ed trj\u00e1m<\/em> og <em>Miki\u00f0 held \u00e9g a\u00f0 \u00fe\u00e6r s\u00e9u g\u00f3\u00f0ar<\/em> \u00fe\u00f3tt \u00fatiloka\u00f0 s\u00e9 a\u00f0 segja *<em>Mj\u00f6g er \u00fea\u00f0 sorglegt a\u00f0 refir skuli ekki geta klifra\u00f0 \u00ed trj\u00e1m <\/em>og *<em>Mj\u00f6g held \u00e9g a\u00f0 \u00fe\u00e6r s\u00e9u g\u00f3\u00f0ar<\/em>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00cd morgun var h\u00e9r spurt \u00fat \u00ed fyrirs\u00f6gnina \u201eHva\u00f0 \u00fearf gamla f\u00f3lki\u00f0 a\u00f0 b\u00ed\u00f0a lengi?\u201c \u00e1 mbl.is \u2013 hvers vegna h\u00fan v\u00e6ri ekki frekar \u201eHve lengi \u00fearf gamla f\u00f3lki\u00f0 a\u00f0 b\u00ed\u00f0a?\u201c. B\u00e1\u00f0ar setningarnar eru fullkomlega e\u00f0lileg \u00edslenska en \u00fea\u00f0 er ekki undarlegt a\u00f0 f\u00f3lk sem ekki \u00e1 \u00edslensku a\u00f0 m\u00f3\u00f0urm\u00e1li ver\u00f0i hugsi \u00feegar \u00fea\u00f0 s\u00e9r [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-6059","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6059","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6059"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6059\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6061,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6059\/revisions\/6061"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6059"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6059"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6059"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}