{"id":6188,"date":"2024-03-16T17:16:05","date_gmt":"2024-03-16T17:16:05","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=6188"},"modified":"2024-03-16T17:16:05","modified_gmt":"2024-03-16T17:16:05","slug":"mal-er-vald-vald-er-politik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/03\/16\/mal-er-vald-vald-er-politik\/","title":{"rendered":"M\u00e1l er vald \u2013 vald er p\u00f3lit\u00edk"},"content":{"rendered":"<p>\u00c9g s\u00e1 \u00fev\u00ed sums sta\u00f0ar haldi\u00f0 fram \u00ed g\u00e6r a\u00f0 skrif m\u00edn h\u00e9r bygg\u00f0ust stundum \u00e1 p\u00f3lit\u00edk frekar en yfirl\u00fdstum tilgangi h\u00f3psins \u2013 \u201e\u00dea\u00f0 er nokku\u00f0 lj\u00f3st Eir\u00edkur a\u00f0 \u00fe\u00fa ert a\u00f0 nota \u00feennan h\u00f3p \u00ed einhverjum p\u00f3lit\u00edskum tilgangi \u00ed sta\u00f0 \u00feess a\u00f0 r\u00e6\u00f0a \u00edslensku og \u00edslenskt m\u00e1l\u201c var skrifa\u00f0 h\u00e9r \u00ed h\u00f3pnum og annars sta\u00f0ar var skrifa\u00f0 \u201eP\u00f3lit\u00edkin \u00fev\u00e6list alltof oft fyrir \u00edslenskufr\u00e6\u00f0ingnum\u201c. \u00dea\u00f0 er vissulega r\u00e9tt a\u00f0 \u00e9g skrifa h\u00e9r stundum um m\u00e1lefni sem eru p\u00f3lit\u00edsk \u00e1greiningsefni \u00ed samt\u00edmanum. \u00cd g\u00e6r var \u00fea\u00f0 \u00e1forma\u00f0 <a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/03\/15\/stodvum-aform-um-misnotkun-islenskunnar\/\">frumvarp um \u00edslenskukr\u00f6fur til leigub\u00edlstj\u00f3ra<\/a>, n\u00fdlega skrifa\u00f0i \u00e9g um frumvarp um \u201e<a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/02\/22\/busetuurraedi-og-lokud-busetuurraedi\/\">loka\u00f0 b\u00fasetu\u00farr\u00e6\u00f0i<\/a>\u201c, \u00ed fyrra skrifa\u00f0i \u00e9g um till\u00f6gur \u00fe\u00e1verandi d\u00f3msm\u00e1lar\u00e1\u00f0herra um \u201e<a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2022\/12\/31\/blekkingarleikur-domsmalaradherra\/\">rafvarnarvopn<\/a>\u201c og \u201e<a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2023\/01\/18\/afbrotavarnir-eda-forvirkar-rannsoknarheimildir\/\">afbrotavarnir<\/a>\u201c, og \u00fdmislegt fleira m\u00e6tti telja.<\/p>\n<p>Allt er \u00feetta vissulega p\u00f3lit\u00edk. En \u00fea\u00f0 \u00fe\u00fd\u00f0ir ekki a\u00f0 \u00feessi skrif s\u00e9u flokksp\u00f3lit\u00edsk \u2013 a\u00f0 \u00e9g s\u00e9 a\u00f0 skrifa \u00ed \u00fe\u00e1gu einhvers tiltekins stj\u00f3rnm\u00e1laflokks e\u00f0a stj\u00f3rnm\u00e1lastefnu e\u00f0a gegn einhverjum tilteknum flokki e\u00f0a stefnu. \u00d6ll \u00feessi skrif var\u00f0a tungum\u00e1li\u00f0 og beitingu \u00feess, og \u00f6ll m\u00edn p\u00f3lit\u00edsku skrif \u00ed \u00feessum h\u00f3pi mi\u00f0ast a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 g\u00e6ta hagsmuna \u00edslenskunnar og notenda hennar. \u00c1st\u00e6\u00f0an fyrir \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00e9g skrifa\u00f0i um \u00e1forma\u00f0 frumvarp Birgis \u00de\u00f3rarinssonar um kr\u00f6fur um \u00edslenskukunn\u00e1ttu leigub\u00edlstj\u00f3ra er ekki s\u00fa a\u00f0 \u00e9g s\u00e9 eitthva\u00f0 s\u00e9rstaklega \u00e1 m\u00f3ti Birgi e\u00f0a Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0isflokknum, heldur s\u00fa a\u00f0 \u00e9g tel \u00feetta frumvarp andst\u00e6tt hagsmunum \u00edslenskunnar eins og \u00fea\u00f0 er lagt upp \u2013 til \u00feess falli\u00f0 a\u00f0 klj\u00fafa samf\u00e9lagi\u00f0 sem er ekki \u00edslenskunni \u00ed hag.<\/p>\n<p>Vissulega voru \u201eloka\u00f0 b\u00fasetu\u00farr\u00e6\u00f0i\u201c, \u201erafvarnarvopn\u201c og \u201eafbrotavarnir\u201c allt saman m\u00e1l \u00e1 vegum d\u00f3msm\u00e1lar\u00e1\u00f0herra Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0isflokksins. En \u00fea\u00f0 var ekki \u00e1st\u00e6\u00f0an fyrir \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00e9g skrifa\u00f0i um \u00feessi m\u00e1l, heldur var \u00fea\u00f0 vegna \u00feess a\u00f0 \u00ed \u00feeim var \u00fdmist veri\u00f0 a\u00f0 nota n\u00fd or\u00f0 \u00ed sta\u00f0 \u00feeirra hef\u00f0bundnu e\u00f0a sn\u00faa hef\u00f0bundinni merkingu \u00edslenskra or\u00f0a \u00e1 haus, auglj\u00f3slega \u00ed \u00feeim tilgangi a\u00f0 hafa \u00e1hrif \u00e1 sko\u00f0anir f\u00f3lks \u00e1 \u00feeim m\u00e1lum sem um var a\u00f0 r\u00e6\u00f0a. Sl\u00edkt fikt og blekkingarleikur me\u00f0 tungum\u00e1li\u00f0 er andst\u00e6tt hagsmunum m\u00e1lnotenda og \u00feess vegna \u00e1ttu \u00feau skrif fullkomi\u00f0 erindi \u00ed \u00feennan h\u00f3p. \u00d6\u00f0ru m\u00e1li hef\u00f0i gegnt ef \u00e9g hef\u00f0i veri\u00f0 a\u00f0 skrifa um efnisatri\u00f0i\u00f0 \u00feessara m\u00e1la \u2013 en \u00fea\u00f0 ger\u00f0i \u00e9g ekki, heldur skrifa\u00f0i eing\u00f6ngu um hinn m\u00e1llega \u00fe\u00e1tt \u00ed \u00feeim.<\/p>\n<p>\u00dev\u00ed mi\u00f0ur h\u00e6ttir alltof m\u00f6rgum til a\u00f0 horfa \u00e1 flest m\u00e1l gegnum flokksgleraugu og ef fram kemur gagnr\u00fdni \u00e1 eitthvert m\u00e1l sem \u00feeirra flokkur stendur fyrir finnst \u00feeim e\u00f0lilegt a\u00f0 gera r\u00e1\u00f0 fyrir a\u00f0 gagnr\u00fdnin s\u00e9 sett fram \u00e1 flokksp\u00f3lit\u00edskum grunni frekar en vegna m\u00e1lefnalegrar andst\u00f6\u00f0u vi\u00f0 umr\u00e6tt m\u00e1l. En \u00fea\u00f0 m\u00e1 ekki gleyma \u00fev\u00ed a\u00f0 tungum\u00e1li\u00f0 og beiting \u00feess er h\u00e1p\u00f3lit\u00edskt efni. \u00cd tungum\u00e1linu felst vald, og \u00fear sem er vald \u00fear er p\u00f3lit\u00edk. \u00c9g vil me\u00f0 skrifum m\u00ednum reyna a\u00f0 valdefla almenna m\u00e1lnotendur, m.a. me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 lei\u00f0a huga \u00feeirra a\u00f0 \u00fev\u00ed hvernig stj\u00f3rnv\u00f6ld, fyrirt\u00e6ki og hvers kyns \u00e1hrifavaldar n\u00fdta s\u00e9r tungum\u00e1li\u00f0 \u00ed eiginhagsmunaskyni. Eftir \u00fev\u00ed sem vi\u00f0 \u00e1ttum okkur betur \u00e1 \u00fev\u00ed, \u00feeim mun erfi\u00f0ara ver\u00f0ur fyrir r\u00e1\u00f0andi \u00f6fl a\u00f0 sl\u00e1 ryki \u00ed augu okkar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c9g s\u00e1 \u00fev\u00ed sums sta\u00f0ar haldi\u00f0 fram \u00ed g\u00e6r a\u00f0 skrif m\u00edn h\u00e9r bygg\u00f0ust stundum \u00e1 p\u00f3lit\u00edk frekar en yfirl\u00fdstum tilgangi h\u00f3psins \u2013 \u201e\u00dea\u00f0 er nokku\u00f0 lj\u00f3st Eir\u00edkur a\u00f0 \u00fe\u00fa ert a\u00f0 nota \u00feennan h\u00f3p \u00ed einhverjum p\u00f3lit\u00edskum tilgangi \u00ed sta\u00f0 \u00feess a\u00f0 r\u00e6\u00f0a \u00edslensku og \u00edslenskt m\u00e1l\u201c var skrifa\u00f0 h\u00e9r \u00ed h\u00f3pnum og annars [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-6188","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6188","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6188"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6188\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6189,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6188\/revisions\/6189"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6188"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6188"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6188"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}