{"id":6374,"date":"2024-05-16T13:48:42","date_gmt":"2024-05-16T13:48:42","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=6374"},"modified":"2024-05-16T14:30:40","modified_gmt":"2024-05-16T14:30:40","slug":"utankjorfundur-og-utandeild","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/05\/16\/utankjorfundur-og-utandeild\/","title":{"rendered":"Utankj\u00f6rfundur og utandeild"},"content":{"rendered":"<p>\u00cd dag s\u00e1 \u00e9g \u00ed f\u00e6rslu \u00e1 Facebook: \u201eF\u00f3r \u00ed dag \u00e1 utankj\u00f6rfund a\u00f0 kj\u00f3sa n\u00fdjan forseta!\u201c \u00dea\u00f0 minnti mig \u00e1 a\u00f0 einu sinni <a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2022\/01\/29\/utankjorfundur\/\">skrifa\u00f0i<\/a> \u00e9g um or\u00f0i\u00f0 <em>utankj\u00f6rfundur <\/em>sem er st\u00f3rundarlegt or\u00f0 ef \u00fat \u00ed \u00fea\u00f0 er fari\u00f0. Or\u00f0i\u00f0 er stytting \u00e1 <em>utankj\u00f6rfundaratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0sla<\/em> sem merkir 'atkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0sla utan kj\u00f6rfundar' og <em>utankj\u00f6rfundur <\/em>er \u00fev\u00ed \u201e\u00f3r\u00f6kr\u00e9tt\u201c \u2013 \u00feetta er einmitt alls ekki kj\u00f6rfundur. Til a\u00f0 \u00e1tta sig betur \u00e1 \u00feessu er nau\u00f0synlegt a\u00f0 sko\u00f0a a\u00f0rar margli\u00f0a samsetningar me\u00f0 <em>utan-<\/em> sem fyrsta li\u00f0, sem eru fj\u00f6lmargar \u00ed m\u00e1linu \u2013 <em>utanbor\u00f0sm\u00f3tor<\/em>, <em>utanb\u00f3karl\u00e6rd\u00f3mur<\/em>, <em>utanb\u00e6jarma\u00f0ur<\/em>, <em>utanflokksf\u00f3lk<\/em>, <em>utangar\u00f0sma\u00f0ur<\/em>, <em>utanh\u00fassm\u00e1lning<\/em>, <em>utanlandsflug<\/em>, <em>utanlegsf\u00f3stur<\/em>, <em>utanr\u00edkism\u00e1l<\/em>, <em>utansk\u00f3lanemandi<\/em>, <em>utanvegaakstur<\/em>, <em>utan\u00feingsstj\u00f3rn<\/em> og margar fleiri.<\/p>\n<p>Meginskilin \u00ed or\u00f0unum eru ekki \u00e1 eftir <em>utan-<\/em>, heldur \u00e1 eftir n\u00e6sta li\u00f0 \u2013 ekki <em>utan-bor\u00f0sm\u00f3tor <\/em>heldur <em>utanbor\u00f0s-m\u00f3tor <\/em>('m\u00f3tor utan bor\u00f0s'), ekki <em>utan-h\u00fassm\u00e1lning <\/em>heldur <em>utanh\u00fass-m\u00e1lning<\/em> ('m\u00e1lning til nota utan h\u00fass'), ekki <em>utan-sk\u00f3lanemandi<\/em> heldur <em>utansk\u00f3la-nemandi <\/em>('nemandi utan sk\u00f3la') o.s.frv. \u00cd <em>Ritreglum<\/em> <a href=\"https:\/\/ritreglur.arnastofnun.is\/#2.\">segir<\/a>: \u201eValfrj\u00e1lst er hvort nokkur or\u00f0 e\u00f0a or\u00f0asamb\u00f6nd me\u00f0 atviksor\u00f0i og nafnor\u00f0i \u00ed eignarfalli eru ritu\u00f0 \u00ed einu e\u00f0a tveimur or\u00f0um. Ef or\u00f0asambandi\u00f0 er hluti af frekari samsetningu eru \u00f6ll or\u00f0in \u00e1vallt ritu\u00f0 sem ein heild.\u201c Sem d\u00e6mi eru m.a. tekin samb\u00f6ndin <em>utan bor\u00f0s<\/em>, <em>utan h\u00fass <\/em>og <em>utan sk\u00f3la <\/em>sem einnig m\u00e1 rita <em>utanbor\u00f0s<\/em>, <em>utanh\u00fass <\/em>og <em>utansk\u00f3la<\/em> \u2013 en <em>utanbor\u00f0sm\u00f3tor<\/em>, <em>utanh\u00fassm\u00e1lning <\/em>og <em>utansk\u00f3lanemandi<\/em> eru ritu\u00f0 \u00ed einu or\u00f0i.<\/p>\n<p>\u00dearna er vissulega veri\u00f0 a\u00f0 tala um stafsetningu en \u00e9g held a\u00f0 h\u00fan falli a\u00f0 m\u00e1ltilfinningu f\u00f3lks \u2013 vi\u00f0 getum skynja\u00f0 <em>utan <\/em>+ nafnor\u00f0 \u00ed eignarfalli \u00fdmist sem eitt or\u00f0 e\u00f0a tv\u00f6 en \u00feegar anna\u00f0 nafnor\u00f0 kemur \u00e1 eftir skynjum vi\u00f0 \u00feetta sem eina heild. \u00de\u00f3tt <em>utanbor\u00f0sm\u00f3tor<\/em>, <em>utanh\u00fassm\u00e1lning<\/em>,<em> utansk\u00f3lanemandi <\/em>o.s.frv. l\u00edti \u00fat eins og d\u00e6miger\u00f0ar eignarfallssamsetningar getur fyrri hlutinn, <em>utan- <\/em>+ nafnor\u00f0, yfirleitt ekki veri\u00f0 sj\u00e1lfst\u00e6tt nafnor\u00f0. Or\u00f0in *<em>utanbor\u00f0<\/em>, *<em>utanb\u00f3k<\/em>, *<em>utanb\u00e6r<\/em>, *<em>utanflokkur<\/em>, *<em>utangar\u00f0ur<\/em>, *<em>utanh\u00fas<\/em>, *<em>utanland<\/em>, *<em>utanleg<\/em>, *<em>utanr\u00edki<\/em>, *<em>utansk\u00f3li<\/em>, *<em>utanvegur<\/em> og *<em>utan\u00feing <\/em>eru ekki til. Ef liti\u00f0 er \u00e1 <em>utan <\/em>+ nafnor\u00f0 sem eitt or\u00f0 \u00ed d\u00e6mum eins og <em>utanbor\u00f0s<\/em>, <em>utanh\u00fass <\/em>og <em>utansk\u00f3la<\/em> hlj\u00f3ta \u00feetta a\u00f0 vera atviksor\u00f0, og \u00feannig eru \u00feau greind \u00ed or\u00f0ab\u00f3kum.<\/p>\n<p>Samt sem \u00e1\u00f0ur er \u00fea\u00f0 au\u00f0vita\u00f0 \u00feannig a\u00f0 or\u00f0 eins og <em>utanbor\u00f0sm\u00f3tor<\/em>,<em> utanh\u00fassm\u00e1lning <\/em>og <em>utansk\u00f3lanemandi <\/em>l\u00edta \u00fat eins og d\u00e6miger\u00f0ar samsetningar sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0ra or\u00f0a og \u00feess vegna v\u00e6ri ekkert undarlegt ef m\u00e1lnotendur skynju\u00f0u \u00feau \u00feannig og f\u00e6ru a\u00f0 nota fyrri hlutann sem nafnor\u00f0. \u00dea\u00f0 er einmitt \u00fea\u00f0 sem hefur gerst me\u00f0 samsetninguna <em>utankj\u00f6rfundaratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0sla <\/em>sem er a.m.k. 90 \u00e1ra gamalt \u2013 \u00fear er fyrri li\u00f0urinn, <em>utankj\u00f6rfundar-<\/em>, skynja\u00f0ur sem nafnor\u00f0 \u00ed eignarfalli og fari\u00f0 me\u00f0 hann sem sl\u00edkan. \u00deannig ver\u00f0ur or\u00f0i\u00f0 <em>utankj\u00f6rfundur <\/em>til \u2013 elsta d\u00e6mi um \u00fea\u00f0 er \u00ed fyrirs\u00f6gn \u00ed <em>Fr\u00e9ttabla\u00f0inu<\/em> 2002: \u201eUtankj\u00f6rfundur: R\u00edflega 1.900 manns hafa kosi\u00f0.\u201c Lj\u00f3st er a\u00f0 or\u00f0i\u00f0 er nota\u00f0 \u00ed s\u00f6mu merkingu og <em>utankj\u00f6rfundaratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0sla<\/em>.<\/p>\n<p>\u00de\u00f3tt sl\u00edk endurt\u00falkun fyrri li\u00f0arins \u00ed samsetningum af \u00feessu tagi s\u00e9 ekki algeng er \u00feetta ekki einsd\u00e6mi. \u00cd knattspyrnu og fleiri greinum hefur lengi veri\u00f0 tala\u00f0 um <em>utandeildarli\u00f0<\/em>, \u00fe.e. li\u00f0 sem tekur ekki \u00fe\u00e1tt \u00ed deildarkeppni \u00ed vi\u00f0komandi \u00ed\u00fer\u00f3ttagrein \u2013 elstu d\u00e6mi um \u00fea\u00f0 or\u00f0 eru fimmt\u00edu \u00e1ra g\u00f6mul. Um 1990 var svo fari\u00f0 a\u00f0 skipuleggja s\u00e9rstaka keppni fyrir \u00feessi li\u00f0 sem e\u00f0lilega h\u00e9t <em>utandeildarkeppni<\/em>, og upp \u00far \u00fev\u00ed fara a\u00f0 sj\u00e1st d\u00e6mi um or\u00f0i\u00f0 <em>utandeild<\/em>. \u00cd <em>DV <\/em>1992 er fyrirs\u00f6gnin \u201e\u00darslit \u00ed utandeild karla\u201c. \u00cd <em>\u00cd\u00fer\u00f3ttabla\u00f0inu <\/em>1994 segir: \u201eLi\u00f0in \u00ed ne\u00f0ri deildunum eru alltaf a\u00f0 styrkjast og utandeildin hefur a\u00f0 m\u00f6rgu leyti teki\u00f0 skussastimpilinn af 4. deildinni.\u201c Or\u00f0i\u00f0 er n\u00fa mj\u00f6g algengt \u2013 h\u00e1tt \u00ed tv\u00f6 \u00fe\u00fasund d\u00e6mi eru um <em>utandeild <\/em>\u00ed <em>Risam\u00e1lheildinni<\/em>.<\/p>\n<p>R\u00e9tt eins og <em>utankj\u00f6rfundur <\/em>er upphaflega stytting \u00e1 <em>utankj\u00f6rfundaratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0sla <\/em>og hefur s\u00f6mu merkingu er <em>utandeild <\/em>upphaflega stytting \u00e1 <em>utandeildarkeppni<\/em> og hefur s\u00f6mu merkingu. Sameiginlegt \u00feessum or\u00f0um er a\u00f0 \u00feau hef\u00f0u varla or\u00f0i\u00f0 til nema \u00e1 \u00feennan h\u00e1tt \u2013 engum hef\u00f0i dotti\u00f0 \u00ed hug a\u00f0 b\u00faa til samsetningarnar <em>utan+kj\u00f6rfundur<\/em> og <em>utan<\/em>+<em>deild <\/em>\u201efr\u00e1 grunni\u201c ef svo m\u00e1 segja og \u00feau eru \u00ed raun \u00f3skiljanleg nema \u00fat fr\u00e1 \u00feessum uppruna. En um lei\u00f0 og \u00feau komast \u00ed einhverja notkun h\u00e6ttir uppruninn a\u00f0 skipta m\u00e1li og vi\u00f0 hugsum ekkert \u00fat \u00ed hann \u2013 \u00feetta eru \u00fe\u00e1 bara eins og hver \u00f6nnur or\u00f0 sem lifa s\u00ednu sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0a l\u00edfi, \u00f3h\u00e1\u00f0 upprunanum. Hvorugt or\u00f0i\u00f0 hefur \u00fe\u00f3 komist \u00ed or\u00f0ab\u00e6kur en \u00feetta eru gagnleg or\u00f0 sem eiga fullt erindi \u00ed m\u00e1linu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00cd dag s\u00e1 \u00e9g \u00ed f\u00e6rslu \u00e1 Facebook: \u201eF\u00f3r \u00ed dag \u00e1 utankj\u00f6rfund a\u00f0 kj\u00f3sa n\u00fdjan forseta!\u201c \u00dea\u00f0 minnti mig \u00e1 a\u00f0 einu sinni skrifa\u00f0i \u00e9g um or\u00f0i\u00f0 utankj\u00f6rfundur sem er st\u00f3rundarlegt or\u00f0 ef \u00fat \u00ed \u00fea\u00f0 er fari\u00f0. Or\u00f0i\u00f0 er stytting \u00e1 utankj\u00f6rfundaratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0sla sem merkir 'atkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0sla utan kj\u00f6rfundar' og utankj\u00f6rfundur er \u00fev\u00ed \u201e\u00f3r\u00f6kr\u00e9tt\u201c \u2013 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-6374","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6374","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6374"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6374\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6377,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6374\/revisions\/6377"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6374"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6374"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6374"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}