{"id":6450,"date":"2024-06-16T13:34:29","date_gmt":"2024-06-16T13:34:29","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=6450"},"modified":"2024-06-16T13:34:29","modified_gmt":"2024-06-16T13:34:29","slug":"ad-thrifta","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/06\/16\/ad-thrifta\/","title":{"rendered":"A\u00f0 \u00ferifta"},"content":{"rendered":"<p>Um daginn var h\u00e9r spurt um merkingu or\u00f0sins <em>\u00ferifta <\/em>sem kom fyrir \u00ed grein eftir H\u00f3lmfr\u00ed\u00f0i Jenn\u00fdjar \u00c1rnad\u00f3ttur \u00ed <em>Heimildinni<\/em> \u00fear sem <a href=\"https:\/\/heimildin.is\/grein\/22072\/\">sag\u00f0i<\/a>: \u201e\u00de\u00e1 er gott a\u00f0 hafa \u00ed huga vistspor og g\u00e6\u00f0i v\u00f6runnar, notagildi og muna a\u00f0 vi\u00f0 getum <strong>keypt nota\u00f0 e\u00f0a \u00ferifta\u00f0<\/strong>.\u201c \u00cd umr\u00e6\u00f0um var bent \u00e1 a\u00f0 \u00fearna l\u00e6gi a\u00f0 baki enska s\u00f6gnin <em>thrift <\/em>en h\u00fan <a href=\"https:\/\/dictionary.cambridge.org\/dictionary\/english\/thrift\">merkir<\/a> 'to look for or buy something from a thrift store or another place that sells used things such as clothes, books, or furniture' e\u00f0a 'a\u00f0 leita a\u00f0 e\u00f0a kaupa eitthva\u00f0 \u00ed endurs\u00f6luverslun e\u00f0a annars sta\u00f0ar \u00fear sem seldir eru nota\u00f0ir hlutir svo sem f\u00f6t, b\u00e6kur e\u00f0a h\u00fasg\u00f6gn'. S\u00f6gnin hefur \u00fev\u00ed v\u00ed\u00f0t\u00e6kari merkingu en bara 'kaupa nota\u00f0' \u2013 merkir l\u00edka 'svipast um eftir notu\u00f0u' og \u00e1 s\u00e9r \u00fev\u00ed enga fullkomna samsv\u00f6run \u00ed m\u00e1linu.<\/p>\n<p>Elsta d\u00e6mi sem \u00e9g finn um s\u00f6gnina <em>\u00ferifta <\/em>\u00ed \u00edslensku er \u00e1 <em>Twitter <\/em>2020: \u201eBesta vi\u00f0 a\u00f0 \u00ferifta var a\u00f0 rekast \u00e1 \u00f3v\u00e6ntar gersemar.\u201c En a\u00f0 \u00f6\u00f0ru leyti eru einu d\u00e6min um or\u00f0i\u00f0 \u00ed greininni sem vitna\u00f0 var til \u00ed upphafi, og \u00ed annarri <a href=\"https:\/\/www.visir.is\/g\/20242566247d\/umhverfisavinningur-thess-ad-thrifta\">grein<\/a> sama h\u00f6fundar \u00ed <em>V\u00edsi <\/em>fyrr \u00e1 \u00e1rinu. \u00cd flj\u00f3tu brag\u00f0i kann a\u00f0 l\u00edta svo \u00fat sem \u00fearna s\u00e9 um hr\u00e1a ensku a\u00f0 r\u00e6\u00f0a og sumum kann a\u00f0 finnast \u00fea\u00f0 gera s\u00f6gnina \u00f3\u00e6skilega. En eins og einnig var bent \u00e1 \u00ed umr\u00e6\u00f0u um \u00feetta er ekki allt sem s\u00fdnist, \u00fev\u00ed a\u00f0 enska nafnor\u00f0i\u00f0 <em>thrift <\/em>sem s\u00f6gnin er dregin af er <a href=\"https:\/\/www.etymonline.com\/word\/thrift#etymonline_v_13264\">komi\u00f0 af<\/a> norr\u00e6na nafnor\u00f0inu <em>\u00ferift <\/em>sem <a href=\"https:\/\/onp.ku.dk\/onp\/onp.php?o90410\">kemur fyrir<\/a> \u00ed fornu m\u00e1li og er sk\u00fdrt 'velmegun, velgengni, gengi' \u00ed <em>\u00cdslenskri or\u00f0ab\u00f3k<\/em>. \u00deetta nafnor\u00f0 kemur ekki fyrir sem samnafn \u00ed n\u00fat\u00edmam\u00e1li en hefur veri\u00f0 nota\u00f0 sem nafn \u00e1 fyrirt\u00e6ki og hryssunafn.<\/p>\n<p>S\u00f6gnin <em>\u00ferifta <\/em>kemur hins vegar hvorki fyrir a\u00f0 fornu n\u00e9 n\u00fdju, fyrr en n\u00fa, en er e\u00f0lileg aflei\u00f0sla af nafnor\u00f0inu og \u00fev\u00ed ekkert vi\u00f0 hana a\u00f0 athuga sem sl\u00edka. Spurningin er hins vegar hvort e\u00f0lilegt s\u00e9 a\u00f0 nota hana \u00ed \u00feessari merkingu. \u00cd ensku <a href=\"https:\/\/www.etymonline.com\/word\/thrift#etymonline_v_13264\">\u00fer\u00f3a\u00f0ist<\/a> merking nafnor\u00f0sins <em>thrift<\/em> yfir \u00ed a\u00f0 vera 'n\u00fdtni' e\u00f0a 'hagkv\u00e6mni' e\u00f0a eitthva\u00f0 sl\u00edkt og \u00fea\u00f0an yfir \u00ed n\u00fat\u00edmamerkinguna sem \u00e1\u00f0ur var nefnd. S\u00fa \u00fer\u00f3un er \u00ed sj\u00e1lfu s\u00e9r e\u00f0lileg og skiljanleg en h\u00fan hefur au\u00f0vita\u00f0 ekki or\u00f0i\u00f0 \u00ed \u00edslensku, heldur er enska n\u00fat\u00edmamerkingin tekin upp og stokki\u00f0 yfir \u00fer\u00f3unarstigin og \u00fea\u00f0 er vitaskuld h\u00e6gt a\u00f0 hafa mismunandi sko\u00f0anir \u00e1 r\u00e9ttm\u00e6ti \u00feess. En \u00e9g s\u00e9 ekki betur en s\u00f6gnin fari vel \u00ed m\u00e1linu og \u00e9g s\u00e9 ekkert a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 taka hana upp \u00ed \u00e1\u00f0urnefndri merkingu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Um daginn var h\u00e9r spurt um merkingu or\u00f0sins \u00ferifta sem kom fyrir \u00ed grein eftir H\u00f3lmfr\u00ed\u00f0i Jenn\u00fdjar \u00c1rnad\u00f3ttur \u00ed Heimildinni \u00fear sem sag\u00f0i: \u201e\u00de\u00e1 er gott a\u00f0 hafa \u00ed huga vistspor og g\u00e6\u00f0i v\u00f6runnar, notagildi og muna a\u00f0 vi\u00f0 getum keypt nota\u00f0 e\u00f0a \u00ferifta\u00f0.\u201c \u00cd umr\u00e6\u00f0um var bent \u00e1 a\u00f0 \u00fearna l\u00e6gi a\u00f0 baki enska [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-6450","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6450","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6450"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6450\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6451,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6450\/revisions\/6451"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6450"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6450"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6450"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}