{"id":7277,"date":"2025-04-29T16:11:06","date_gmt":"2025-04-29T16:11:06","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=7277"},"modified":"2025-04-29T16:11:06","modified_gmt":"2025-04-29T16:11:06","slug":"ad-slaufa-eda-utskufa-afskrifa-hunsa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2025\/04\/29\/ad-slaufa-eda-utskufa-afskrifa-hunsa\/","title":{"rendered":"A\u00f0 slaufa \u2013 e\u00f0a \u00fatsk\u00fafa, afskrifa, hunsa . . ."},"content":{"rendered":"<p>\u00c1 Facebook-s\u00ed\u00f0u Karenar Kjartansd\u00f3ttur var \u00ed g\u00e6r <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/karen.kjartansdottir\/posts\/pfbid02joa4zQGpibUgXA4faCLuECwthmjvdEuXBzbw987cAqq5VnfJGAkNv1xGD1GiVheFl\">umr\u00e6\u00f0a<\/a> um s\u00f6gnina <em>slaufa <\/em>og nafnor\u00f0i\u00f0 <em>slaufun <\/em>sem n\u00fdlega hafa veri\u00f0 tekin upp sem \u00fe\u00fd\u00f0ing \u00e1 <em>cancel <\/em>\u00ed ensku. Enska s\u00f6gnin merkir yfirleitt 'h\u00e6tta vi\u00f0' (<em>cancel a game<\/em>), 'fella ni\u00f0ur' (<em>cancel a performance<\/em>) e\u00f0a eitthva\u00f0 sl\u00edkt, en hefur \u00ed seinni t\u00ed\u00f0 einnig fengi\u00f0 <a href=\"https:\/\/dictionary.cambridge.org\/dictionary\/english\/cancel\">merkinguna<\/a> 'to completely reject and stop supporting someone, especially because they have said something that offends you', \u00fe.e. 'a\u00f0 hafna einhverjum algerlega og h\u00e6tta a\u00f0 sty\u00f0ja \u00feau, einkum vegna \u00feess a\u00f0 \u00feau hafa sagt eitthva\u00f0 sem m\u00f3\u00f0gar \u00feig'. \u00dea\u00f0 er \u00feessi s\u00ed\u00f0asta merking \u2013 sem merkt er \u201einformal\u201c \u00ed \u00a0<em>Cambridge<\/em>-or\u00f0ab\u00f3kinni og var\u00f0 \u00e1berandi upp \u00far #MeToo-hreyfingunni 2017 \u2013 sem hefur veri\u00f0 \u00fe\u00fddd me\u00f0 <em>slaufa<\/em>.<\/p>\n<p>S\u00f6gnin <em>slaufa <\/em>er t\u00f6kuor\u00f0, <a href=\"https:\/\/ordsifjabok.arnastofnun.is\/faersla\/17771\">komin af<\/a> <em>sl\u00f8jfe<\/em> \u00ed d\u00f6nsku sem aftur er komi\u00f0 \u00far <em>schleifen <\/em>\u00ed \u00fe\u00fdsku. H\u00fan er merkt \u201e\u00f3formlegt\u201c \u00ed <em>\u00cdslenskri n\u00fat\u00edmam\u00e1lsor\u00f0ab\u00f3k <\/em>og <a href=\"https:\/\/islenskordabok.arnastofnun.is\/ord\/37611\">sk\u00fdr\u00f0<\/a> 'h\u00e6tta vi\u00f0 (e-\u00f0), sleppa (e-u)' sem r\u00edmar \u00e1g\u00e6tlega vi\u00f0 a\u00f0almerkingar <em>cancel <\/em>\u00ed ensku \u2013 notkunard\u00e6mi\u00f0 er <em>hann slaufa\u00f0i tveimur pr\u00f3fum<\/em>. S\u00f6gnin fellur ekki fullkomlega a\u00f0 \u00edslensku hlj\u00f3\u00f0kerfi (frekar en samhlj\u00f3ma nafnor\u00f0) vegna \u00feess a\u00f0 \u00ed henni er bori\u00f0 fram \u00f3radda\u00f0 <em>f<\/em> en ekki radda\u00f0 <em>v <\/em>eins og venjulega milli s\u00e9rhlj\u00f3\u00f0a (sbr. <em>gaufa<\/em>, <em>daufur<\/em>, <em>laufi\u00f0<\/em> o.s.frv.). S\u00f6gnin vir\u00f0ist hafa komi\u00f0 inn \u00ed m\u00e1li\u00f0 snemma \u00e1 tuttugustu \u00f6ld \u2013 elsta d\u00e6mi sem \u00e9g finn um hana er \u00ed <em>Al\u00fe\u00fd\u00f0ubla\u00f0inu <\/em>1921: \u201e\u00dea\u00f0 er annars skr\u00edti\u00f0, a\u00f0 sl\u00edk nefnd sem \u00feessi skuli ekki leggja \u00fea\u00f0 til, a\u00f0 slaufa\u00f0 ver\u00f0i konungd\u00f3mnum.\u201c<\/p>\n<p>En ekki lei\u00f0 \u00e1 l\u00f6ngu fr\u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 <em>cancel <\/em>f\u00e9kk \u00e1\u00f0urnefnda n\u00fdmerkingu \u00ed ensku \u00fear til var fari\u00f0 a\u00f0 nota s\u00f6gnina <em>slaufa <\/em>yfir samsvarandi merkingu \u00ed \u00edslensku. \u00cd fr\u00e9tt \u00e1 vef <em>R\u00edkis\u00fatvarpsins <\/em>2020 segir: \u201ehenni hefur veri\u00f0 slaufa\u00f0 (e. cancelled) oftar en einu sinni\u201c. \u00deetta s\u00fdnir a\u00f0 \u00fe\u00fd\u00f0ingin <em>slaufa <\/em>er komin \u00ed notkun en enska samsv\u00f6runin innan sviga s\u00fdnir jafnframt a\u00f0 \u00e1st\u00e6\u00f0a \u00feykir til a\u00f0 sk\u00fdra hva\u00f0 vi\u00f0 er \u00e1tt. \u00de\u00f3tt merkingarbreytingin \u00ed \u00feessari n\u00fdju notkun sagnarinnar s\u00e9 kannski ekki mikil felst umtalsver\u00f0 breyting \u00ed \u00fev\u00ed a\u00f0 andlag hennar er n\u00fa f\u00f3lk \u00ed sta\u00f0 atbur\u00f0a e\u00f0a hluta \u2013 tala\u00f0 er um a\u00f0 <em>slaufa honum<\/em>\/<em>henni <\/em>\u00ed sta\u00f0 <em>slaufa \u00fev\u00ed<\/em>\/<em>\u00feessu<\/em>. Einnig var\u00f0 til nafnor\u00f0i\u00f0 <em>slaufun <\/em>sem ekki er a\u00f0 finna \u00ed neinum or\u00f0ab\u00f3kum og tengist eing\u00f6ngu hinni n\u00fdju merkingu sagnarinnar.<\/p>\n<p>S\u00f6gnin <em>slaufa <\/em>st\u00fdrir \u00fe\u00e1gufalli \u00e1 andlagi s\u00ednu \u2013 <em>slaufa einhverjum<\/em>. \u00de\u00e1gufall helst venjulega \u00fe\u00f3tt andlagi\u00f0 s\u00e9 gert a\u00f0 frumlagi \u00ed \u00feolmynd, og \u00feannig er \u00fea\u00f0 l\u00edka oft me\u00f0 <em>slaufa <\/em>\u2013 \u201eFrosta var slaufa\u00f0 \u00ed kj\u00f6lfar vi\u00f0tals Eddu Falak vi\u00f0 fyrrverandi k\u00e6rustu Frosta\u201c segir \u00e1 <em>mbl.is <\/em>2023, \u201eSimmi spyr hvort samf\u00e9lagi\u00f0 s\u00e9 betra n\u00fa eftir a\u00f0 S\u00f6lva var slaufa\u00f0\u201c segir \u00ed <em>DV <\/em>2023. En einnig eru d\u00e6mi um nefnifall \u2013 \u201eH\u00fan er \u00f3hr\u00e6dd vi\u00f0 a\u00f0 tj\u00e1 sko\u00f0anir s\u00ednar og hefur oft veri\u00f0 slaufu\u00f0\u201c segir \u00e1 <em>mbl.is <\/em>2022, \u201et\u00ed\u00f0ur gestur \u00ed Silfrinu hans Egils, en slaufa\u00f0ur af tveimur \u00e1st\u00e6\u00f0um\u201c segir \u00ed <em>Fr\u00e9ttabla\u00f0inu <\/em>2021. \u00dea\u00f0 m\u00e1 l\u00edta svo \u00e1 a\u00f0 eing\u00f6ngu s\u00e9 um \u00feolmynd a\u00f0 r\u00e6\u00f0a \u00feegar \u00fe\u00e1gufalli\u00f0 helst, en s\u00e9 nefnifall nota\u00f0 s\u00fdni \u00fea\u00f0 a\u00f0 <em>slaufa\u00f0ur <\/em>s\u00e9 \u00fear l\u00fdsingaror\u00f0 eins og m\u00f6rg d\u00e6mi eru um.<\/p>\n<p>Svo m\u00e1 deila um hvort <em>slaufa <\/em>s\u00e9 heppilegt or\u00f0 um \u00fea\u00f0 sem um er a\u00f0 r\u00e6\u00f0a og \u00ed umr\u00e6\u00f0u voru nefndar \u00fdmsar sagnir (og nafnor\u00f0 leidd af \u00feeim) sem nota m\u00e6tti \u00ed sta\u00f0inn, eins og <em>\u00fatsk\u00fafa<\/em>, <em>\u00fatiloka<\/em>, <em>afneita<\/em>, <em>afskrifa <\/em>o.fl. En \u00feetta er vi\u00f0kv\u00e6mt efni \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00fea\u00f0 tengist sko\u00f0un f\u00f3lks \u00e1 ath\u00e6finu \u2013 hva\u00f0 felist \u00ed \u00fev\u00ed og hversu alvarlegum augum \u00fea\u00f0 er liti\u00f0. Sj\u00e1lfum finnst m\u00e9r s\u00f6gnin <em>hunsa <\/em>sem <a href=\"https:\/\/islenskordabok.arnastofnun.is\/ord\/21501\">sk\u00fdr\u00f0<\/a> er 'skeyta ekki um, l\u00edta framhj\u00e1 (e-u\/e-m)' \u00ed <em>\u00cdslenskri n\u00fat\u00edmam\u00e1lsor\u00f0ab\u00f3k <\/em>n\u00e1 nokku\u00f0 vel \u00feeirri merkingu sem \u00e9g legg \u00ed hugtaki\u00f0. S\u00fa s\u00f6gn getur teki\u00f0 b\u00e6\u00f0i f\u00f3lk og atbur\u00f0i e\u00f0a hluti sem andlag. En l\u00edklega er <em>slaufa <\/em>or\u00f0in f\u00f6st \u00ed \u00feessu hlutverki og tilgangslaust \u2013 og svo sem \u00e1st\u00e6\u00f0ulaust \u2013 a\u00f0 amast vi\u00f0 henni e\u00f0a reyna a\u00f0 finna eitthva\u00f0 \u00ed sta\u00f0inn.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c1 Facebook-s\u00ed\u00f0u Karenar Kjartansd\u00f3ttur var \u00ed g\u00e6r umr\u00e6\u00f0a um s\u00f6gnina slaufa og nafnor\u00f0i\u00f0 slaufun sem n\u00fdlega hafa veri\u00f0 tekin upp sem \u00fe\u00fd\u00f0ing \u00e1 cancel \u00ed ensku. Enska s\u00f6gnin merkir yfirleitt 'h\u00e6tta vi\u00f0' (cancel a game), 'fella ni\u00f0ur' (cancel a performance) e\u00f0a eitthva\u00f0 sl\u00edkt, en hefur \u00ed seinni t\u00ed\u00f0 einnig fengi\u00f0 merkinguna 'to completely reject and [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-7277","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7277","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7277"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7277\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7278,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7277\/revisions\/7278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7277"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7277"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7277"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}