{"id":7317,"date":"2025-05-20T09:56:54","date_gmt":"2025-05-20T09:56:54","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=7317"},"modified":"2025-05-20T09:56:54","modified_gmt":"2025-05-20T09:56:54","slug":"vandinn-vid-krofur-um-islenskukunnattu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2025\/05\/20\/vandinn-vid-krofur-um-islenskukunnattu\/","title":{"rendered":"Vandinn vi\u00f0 kr\u00f6fur um \u00edslenskukunn\u00e1ttu"},"content":{"rendered":"<p>\u00cd \u00e1lyktun sem sam\u00feykkt var \u00e1 a\u00f0alfundi F\u00e9lags \u00edslenskra hj\u00fakrunarfr\u00e6\u00f0inga fyrir helgi <a href=\"https:\/\/www.visir.is\/g\/20252728109d\/verdi-ad-kunna-is-lensku-til-ad-geta-hjukrad\">segir<\/a>: \u201eGera \u00fearf kr\u00f6fu vi\u00f0 starfsleyfi hj\u00fakrunarfr\u00e6\u00f0inga um kunn\u00e1ttu \u00ed \u00edslensku og \u00feekkingu \u00e1 vi\u00f0eigandi l\u00f6gum og regluger\u00f0um sem eru nau\u00f0synleg til a\u00f0 gera starfa\u00f0 sem hj\u00fakrunarfr\u00e6\u00f0ingur \u00e1 \u00cdslandi.\u201c \u00cd tilefni af \u00feessari \u00e1lyktun <a href=\"https:\/\/www.mbl.is\/frettir\/innlent\/2025\/05\/20\/islenskukunnatta_er_oryggismal\/\">segir<\/a> framkv\u00e6mdastj\u00f3ri hj\u00fakrunar \u00e1 Landsp\u00edtalanum: \u201e\u00dea\u00f0 er mj\u00f6g mikilv\u00e6gt fyrir Landsp\u00edtalann a\u00f0 starfsf\u00f3lki\u00f0 hafi h\u00e6fni \u00ed tungum\u00e1linu, \u00fev\u00ed \u00fea\u00f0 er \u00f6ryggism\u00e1l a\u00f0 hj\u00fakrunarfr\u00e6\u00f0ingar tali \u00edslensku.\u201c Hann segir \u201eupp hafa komi\u00f0 atvik \u00fear sem \u00f3n\u00f3g tungum\u00e1lakunn\u00e1tta hafi haft aflei\u00f0ingar\u201c \u2013 \u201eEf starfsf\u00f3lk skilur ekki fyrirm\u00e6li sem eru gefin og \u00fe\u00e1 f\u00e6r sj\u00faklingurinn me\u00f0fer\u00f0ina seinna en hann hef\u00f0i \u00e1tt a\u00f0 f\u00e1 hana\u201c.<\/p>\n<p>Eins og h\u00e9r hefur oft veri\u00f0 skrifa\u00f0 um er e\u00f0lilegt og sj\u00e1lfsagt a\u00f0 gera kr\u00f6fu um \u00edslenskukunn\u00e1ttu til \u00e1kve\u00f0inna starfa \u00fear sem m\u00e1lefnaleg r\u00f6k hn\u00edga til \u00feess a\u00f0 sl\u00edk kunn\u00e1tta skipti m\u00e1li og s\u00e9 jafnvel \u00f6ryggism\u00e1l eins og \u00ed \u00feessu tilviki. En um lei\u00f0 og fari\u00f0 er a\u00f0 krefjast \u00edslenskukunn\u00e1ttu kemur upp vandam\u00e1l \u2013 \u00fea\u00f0 er alls ekki lj\u00f3st hva\u00f0 \u00ed \u00fev\u00ed felst a\u00f0 \u201ekunna \u00edslensku\u201c. Forstj\u00f3ri Grundarheimilanna <a href=\"https:\/\/www.visir.is\/g\/20252728486d\/-eg-er-ekki-sannfaerdur-um-ad-vid-hofum-efni-a-thessu-\">segir<\/a> a\u00f0 au\u00f0vita\u00f0 s\u00e9 \u00fea\u00f0 \u201e\u00e6skilegast a\u00f0 hj\u00fakrunarfr\u00e6\u00f0ingar \u00e1 hj\u00fakrunarheimilum tali g\u00f3\u00f0a \u00edslensku\u201c og langflestir \u00feeirra erlendu hj\u00fakrunarfr\u00e6\u00f0inga sem \u00fear vinna \u201egeti bjarga\u00f0 s\u00e9r \u00e1 \u00edslensku\u201c. \u00dea\u00f0 er langur vegur milli \u00feess a\u00f0 geta \u201ebjarga\u00f0 s\u00e9r \u00e1 \u00edslensku\u201c og tala \u201eg\u00f3\u00f0a \u00edslensku\u201c \u2013 telst hvort tveggja vera fulln\u00e6gjandi \u00edslenskukunn\u00e1tta?<\/p>\n<p>Einkafyrirt\u00e6ki geta vitanlega gert \u00fe\u00e6r kr\u00f6fur sem \u00feeim s\u00fdnist til starfsf\u00f3lks s\u00edns, innan marka laga og almennra si\u00f0fer\u00f0ilegra vi\u00f0mi\u00f0a. En l\u00f6g og opinberir a\u00f0ilar mega ekki mismuna f\u00f3lki \u00e1 \u00f3m\u00e1lefnalegum forsendum, og mikilv\u00e6gt er a\u00f0 \u00e1tta sig \u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00e1\u00f0ur en ger\u00f0ar v\u00e6ru kr\u00f6fur um \u00edslenskukunn\u00e1ttu til tiltekinna starfa, hvort sem \u00fea\u00f0 v\u00e6ru hj\u00fakrunarst\u00f6rf e\u00f0a eitthva\u00f0 anna\u00f0, \u00feyrfti tvennt a\u00f0 liggja fyrir, hvort tveggja meira en a\u00f0 segja \u00fea\u00f0. \u00cd fyrsta lagi \u00fearf a\u00f0 \u00e1kve\u00f0a hversu mikil kunn\u00e1ttan \u00fearf a\u00f0 vera \u2013 dugir a\u00f0 geta bjarga\u00f0 s\u00e9r, e\u00f0a \u00fearf n\u00e1nast m\u00f3\u00f0urm\u00e1lsf\u00e6rni? E\u00f0a liggja kr\u00f6furnar einhvers sta\u00f0ar \u00fearna \u00e1 milli \u2013 og \u00fe\u00e1 hvar? \u00cd \u00f6\u00f0ru lagi \u2013 og \u00fea\u00f0 er a\u00f0alvandinn \u2013 \u00fearf a\u00f0 hafa einhverja \u00f6rugga og hlutl\u00e6ga a\u00f0fer\u00f0 til a\u00f0 meta kunn\u00e1ttuna.<\/p>\n<p>Til a\u00f0 meta \u00edslenskuf\u00e6rni v\u00e6ri e\u00f0lilegast a\u00f0 byggja \u00e1 <em>Evr\u00f3pska tungum\u00e1larammanum<\/em> (<em><a href=\"https:\/\/www.coe.int\/en\/web\/common-european-framework-reference-languages\">Common European Framework of Reference for Languages, CEFR<\/a><\/em>) \u00fear sem metin er h\u00e6fni f\u00f3lks \u00ed skilningi (hlustun og lestri), t\u00f6lu\u00f0u m\u00e1li (samskiptum og fr\u00e1s\u00f6gn) og ritun. Innan rammans eru <a href=\"https:\/\/rm.coe.int\/CoERMPublicCommonSearchServices\/DisplayDCTMContent?documentId=090000168045bb5c\">sex mats\u00ferep<\/a>, allt fr\u00e1 A1 (algj\u00f6r byrjandi) til C2 (hefur m\u00f3\u00f0urm\u00e1lsf\u00e6rni). Ramminn sj\u00e1lfur hefur veri\u00f0 \u00fe\u00fdddur \u00e1 \u00edslensku og \u00e1 vegum H\u00e1sk\u00f3la \u00cdslands er n\u00fa unni\u00f0 a\u00f0 \u00fer\u00f3un rafr\u00e6ns h\u00e6fnimi\u00f0a\u00f0s st\u00f6\u00f0umats \u00ed \u00edslensku sem \u00f6\u00f0ru m\u00e1li samkv\u00e6mt <a href=\"https:\/\/hi.is\/frettir\/throad_verdur_stodumat_i_islensku_fyrir_innflytjendur\">samningi<\/a> sem sk\u00f3linn ger\u00f0i vi\u00f0 mennta- og barnam\u00e1lar\u00e1\u00f0uneyti\u00f0 \u00ed fyrra. Til stendur a\u00f0 \u00fatb\u00faa rafr\u00e6n st\u00f6\u00f0upr\u00f3f sem \u201esem meta f\u00e6rni pr\u00f3ftaka \u00e1 stigum A2, B1 og B2 innan Evr\u00f3pska tungum\u00e1larammans\u201c.<\/p>\n<p>\u00cd l\u00fdsingu verkefnisins <a href=\"https:\/\/mannamal.is\/throun-stodumats-i-islensku-sem-odru-mali\/\">segir<\/a> m.a.: \u201eH\u00e9r er um a\u00f0 r\u00e6\u00f0a umfangsmikla ranns\u00f3knarvinnu vi\u00f0 a\u00f0 \u00e1kvar\u00f0a hva\u00f0a m\u00e1ls\u00e9rt\u00e6ka kunn\u00e1tta og f\u00e6rni \u00ed \u00edslensku tilheyri hverju f\u00e6rni\u00ferepi innan rammans (A1\u2013C2), en l\u00f6g\u00f0 ver\u00f0ur s\u00e9rst\u00f6k \u00e1hersla \u00e1 A2\u2013B2. Verkefni\u00f0 felst \u00ed a\u00f0 skilgreina \u00f6ll einst\u00f6k atri\u00f0i sem skipta m\u00e1li \u00ed \u00feessu sambandi, \u00ed m\u00e1lfr\u00e6\u00f0i, hlj\u00f3\u00f0fr\u00e6\u00f0i, stafsetningu og or\u00f0afor\u00f0a, sem og almennri ritm\u00e1lsf\u00e6rni \u00ed \u00edslensku. Huga ver\u00f0ur a\u00f0 fyrri ranns\u00f3knum \u00ed \u00edslensku \u00e1 hverju svi\u00f0i fyrir sig, sp\u00e1 fyrir um \u00fe\u00e1 \u00fer\u00f3un sem v\u00e6nta m\u00e1 \u00ed m\u00e1ltileinkuninni \u00feegar f\u00f3lk er a\u00f0 l\u00e6ra \u00edslensku, og ra\u00f0a atri\u00f0unum \u00e1 vi\u00f0eigandi stig innan Evr\u00f3pska tungum\u00e1larammans. Auk \u00feess er stu\u00f0st vi\u00f0 ranns\u00f3knir \u00e1 skyldum tungum\u00e1lum og \u00fatf\u00e6rslu rammans \u00ed \u00feeim.\u201c<\/p>\n<p>Pr\u00f3f af \u00feess tagi \u00e6ttu a\u00f0 geta or\u00f0i\u00f0 g\u00f3\u00f0ur grunnur a\u00f0 mati \u00e1 \u00edslenskuf\u00e6rni, en \u00e1 tilteknum starfssvi\u00f0um getur auk \u00feess getur veri\u00f0 e\u00f0lilegt a\u00f0 gera vi\u00f0b\u00f3tarkr\u00f6fur um kunn\u00e1ttu \u00ed or\u00f0afor\u00f0a og m\u00e1lfari sem nota\u00f0 er \u00e1 vi\u00f0komandi svi\u00f0i. A\u00f0alatri\u00f0i\u00f0 er a\u00f0 ef kr\u00f6fur um \u00edslenskukunn\u00e1ttu (e\u00f0a einhverja a\u00f0ra kunn\u00e1ttu og h\u00e6fni) eru settar \u00ed l\u00f6g \u00fearf a\u00f0 vera sk\u00fdrt hverjar kr\u00f6furnar eru, \u00fea\u00f0 ver\u00f0ur a\u00f0 vera h\u00e6gt a\u00f0 m\u00e6la kunn\u00e1ttuna me\u00f0 hlutl\u00e6gum a\u00f0fer\u00f0um, og f\u00f3lk ver\u00f0ur a\u00f0 geta gengi\u00f0 a\u00f0 sk\u00fdrum uppl\u00fdsingum um hva\u00f0 \u00fea\u00f0 \u00feurfi a\u00f0 gera til a\u00f0 uppfylla kr\u00f6furnar. \u00dea\u00f0 m\u00e1 ekki vera ge\u00f0\u00fe\u00f3tta\u00e1kv\u00f6r\u00f0un stj\u00f3rnenda hverrar stofnunar hverju sinni sem r\u00e6\u00f0st hugsanlega af atri\u00f0um sem koma \u00edslenskuf\u00e6rni ekki vi\u00f0, s.s. atvinnu\u00e1standi e\u00f0a \u00fe\u00f6rf stofnunar fyrir starfsf\u00f3lk.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00cd \u00e1lyktun sem sam\u00feykkt var \u00e1 a\u00f0alfundi F\u00e9lags \u00edslenskra hj\u00fakrunarfr\u00e6\u00f0inga fyrir helgi segir: \u201eGera \u00fearf kr\u00f6fu vi\u00f0 starfsleyfi hj\u00fakrunarfr\u00e6\u00f0inga um kunn\u00e1ttu \u00ed \u00edslensku og \u00feekkingu \u00e1 vi\u00f0eigandi l\u00f6gum og regluger\u00f0um sem eru nau\u00f0synleg til a\u00f0 gera starfa\u00f0 sem hj\u00fakrunarfr\u00e6\u00f0ingur \u00e1 \u00cdslandi.\u201c \u00cd tilefni af \u00feessari \u00e1lyktun segir framkv\u00e6mdastj\u00f3ri hj\u00fakrunar \u00e1 Landsp\u00edtalanum: \u201e\u00dea\u00f0 er mj\u00f6g mikilv\u00e6gt [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-7317","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7317","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7317"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7317\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7318,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7317\/revisions\/7318"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7317"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7317"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7317"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}