{"id":7625,"date":"2025-09-12T16:32:33","date_gmt":"2025-09-12T16:32:33","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=7625"},"modified":"2025-09-12T16:32:33","modified_gmt":"2025-09-12T16:32:33","slug":"hint","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2025\/09\/12\/hint\/","title":{"rendered":"Hint"},"content":{"rendered":"<p>Innleggsh\u00f6fundi \u00ed \u201eM\u00e1lspjalli\u201c \u00ed g\u00e6r fannst \u201es\u00e9rkennilegt og \u00f3vi\u00f0eigandi\u201c a\u00f0 spurninga\u00fe\u00e1ttur \u00e1 sj\u00f3nvarpsst\u00f6\u00f0inni S\u00fdn (\u00e1\u00f0ur St\u00f6\u00f0 2) h\u00e9ti \u201eKviss\u201c og v\u00edsbendingar \u00ed \u00fe\u00e6ttinum v\u00e6ru nefndar <em>hint<\/em>. Vissulega eru b\u00e6\u00f0i or\u00f0in tekin \u00f3breytt \u00far ensku, <em>quiz <\/em>og <em>hint<\/em>, \u00fe\u00f3tt rith\u00e1ttur annars og frambur\u00f0ur beggja s\u00e9 laga\u00f0 a\u00f0 \u00edslenskum reglum. Or\u00f0i\u00f0 <em>kviss <\/em>\u00ed \u00feessari merkingu er l\u00edklega ekki miki\u00f0 eldra \u00ed \u00edslensku en s\u00ed\u00f0an um aldam\u00f3t, en <em>hint <\/em>er t\u00f6luvert eldra. \u00dea\u00f0 er a\u00f0 finna \u00ed <em>Slanguror\u00f0ab\u00f3kinni <\/em>fr\u00e1 1982, sk\u00fdrt '\u00f3lj\u00f3s \u00e1bending, v\u00edsbending, vink' og s\u00f6mulei\u00f0is er \u00fear samstofna s\u00f6gnin <em>hinta<\/em> (<em>a\u00f0<\/em>) sem er sk\u00fdr\u00f0 'gefa \u00ed skyn, vekja grun um'. B\u00e6\u00f0i or\u00f0in eru einnig \u00ed s\u00ed\u00f0ustu \u00fatg\u00e1fu <em>\u00cdslenskrar or\u00f0ab\u00f3kar <\/em>en merkt <em>??<\/em>, \u00fe.e. 'framandor\u00f0 sem vafi leikur \u00e1 hvort talist getur \u00edslenskt, sletta'.<\/p>\n<p>S\u00f6gnin vir\u00f0ist nokkru eldri \u00ed m\u00e1linu en nafnor\u00f0i\u00f0. Elstu d\u00e6mi um hana eru \u00ed <em>Morgunbla\u00f0inu <\/em>1972: \u201eEr s\u00ed\u00f0an hinta\u00f0 a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 Loftlei\u00f0ir s\u00e9u eins og j\u00e1rnbrautarlest\u201c, \u201e\u00fe\u00e1 var hinta\u00f0 a\u00f0 \u00fdmsu mj\u00f6g fur\u00f0ulegu\u201c og \u201e\u00ed br\u00e9finu ber hann fram margv\u00edslegar \u00e1sakanir [\u2026] og hintar a\u00f0 einu og \u00f6\u00f0ru\u201c. \u00cd vi\u00f0tali \u00ed <em>V\u00edsi <\/em>sk\u00f6mmu s\u00ed\u00f0ar v\u00edsar \u00fe\u00e1verandi umsj\u00f3narma\u00f0ur \u00fatvarps\u00fe\u00e1ttarins \u201eDaglegt m\u00e1l\u201c til \u00feessara d\u00e6ma og er greinilega ekki s\u00e1ttur. \u00cd <em>Sk\u00f3labla\u00f0inu <\/em>1973 segir: \u201e\u00feess m\u00e1 geta a\u00f0 fors\u00ed\u00f0a al\u00fe\u00fd\u00f0ubla\u00f0s var ekki h\u00f6nnu\u00f0 erlendis einsog hinta\u00f0 er a\u00f0 \u00ed ritd\u00f3mi.\u201c \u00cd <em>St\u00fadentabla\u00f0inu <\/em>1975 segir: \u201eHann [\u2026] hinta\u00f0i a\u00f0 hlutum sem erfitt er a\u00f0 sanna.\u201c \u00cd <em>Helgarp\u00f3stinum <\/em>1979 segir: \u201eA\u00f0 s\u00f6nnu haf\u00f0i veri\u00f0 hinta\u00f0 og \u00fea\u00f0 kvisast \u00fat a\u00f0 eitthva\u00f0 st\u00e6\u00f0i til \u00ed herb\u00fa\u00f0um krata.\u201c<\/p>\n<p>Elsta d\u00e6mi sem \u00e9g finn um hvorugkynsor\u00f0i\u00f0 <em>hint <\/em>er \u00ed <em>Helgarp\u00f3stinum <\/em>1981: \u201eHef m\u00edn pers\u00f3nulegu hint.\u201c \u00cd <em>T\u00edmanum <\/em>1982 segir: \u201eVi\u00f0 getum gefi\u00f0 ykkur nokkur hint\u201c og \u201eBara l\u00edtil hint\u201c. \u00cd <em>\u00dej\u00f3\u00f0viljanum <\/em>1982 segir: \u201eGef\u00f0u m\u00e9r n\u00fa hint.\u201c \u00cd <em>Morgunbla\u00f0inu <\/em>1986 segir: \u201es\u00e9r\u00f0 \u00f6ll spilin og f\u00e9kkst \u00e1kve\u00f0i\u00f0 hint \u00ed inngangsor\u00f0unum.\u201c \u00cd <em>L\u00e6knanemanum <\/em>1986 segir: \u201eEkki fengum vi\u00f0 nein \u201ehint\u201c.\u201c \u00dea\u00f0 eru \u00fe\u00f3 ekki nema f\u00e1ein d\u00e6mi um \u00feessi or\u00f0, hvort heldur er s\u00f6gnin e\u00f0a nafnor\u00f0i\u00f0, \u00e1 <em>t\u00edmarit.is<\/em> en \u00feeim mun fleiri \u00ed <em>Risam\u00e1lheildinni<\/em>. \u00dear eru h\u00e1tt \u00ed fj\u00f6gur \u00fe\u00fasund og fj\u00f6gur hundru\u00f0 d\u00e6mi um nafnor\u00f0i\u00f0 <em>hint<\/em>, \u00f6ll nema r\u00famlega hundra\u00f0 af samf\u00e9lagsmi\u00f0lum, og um fj\u00f6gur hundru\u00f0 d\u00e6mi um s\u00f6gnina <em>hinta<\/em>, einnig langflest af samf\u00e9lagsmi\u00f0lum.<\/p>\n<p>\u00deessi or\u00f0 eru \u00fev\u00ed b\u00e6\u00f0i mj\u00f6g algeng \u00ed \u00f3formlegu m\u00e1li, einkum nafnor\u00f0i\u00f0, og hafa v\u00e6ntanlega veri\u00f0 \u00fea\u00f0 undanfarin fj\u00f6rut\u00edu \u00e1r e\u00f0a svo. \u00dea\u00f0 er r\u00e9tt a\u00f0 benda \u00e1 a\u00f0 sk\u00fdringar <em>\u00cdslenskrar or\u00f0ab\u00f3kar <\/em>og<em> Slanguror\u00f0ab\u00f3karinnar <\/em>\u00e1 <em>hint<\/em>, \u201av\u00edsbending, (\u00f3lj\u00f3s) \u00e1bending\u2018 eru \u00f3fulln\u00e6gjandi. Eins og enska or\u00f0i\u00f0 getur <em>hint <\/em>\u00ed \u00edslensku samhengi einnig merkt 'merki um' e\u00f0a 'vottur af'. \u00cd <em>bla\u00f0inu <\/em>2006 segir: \u201eP\u00fa\u00f0ri\u00f0 gefur h\u00fa\u00f0inni f\u00ednlega silki\u00e1fer\u00f0 og hint af silfri.\u201c \u00cd <em>DV <\/em>2009 segir: \u201e\u00fe\u00e1 finnst m\u00e9r svartur litur, me\u00f0 lj\u00f3sum gr\u00e1t\u00f3num og kannski hint af lit me\u00f0 anna\u00f0 slagi\u00f0 vera m\u00e1li\u00f0 \u00ed sumar.\u201c \u00c1 <em>Bland.is <\/em>2006 segir: \u201eEr \u00e9g a\u00f0 skynja hint af kaldh\u00e6\u00f0ni \u00fearna?\u201c Vitanlega er merkingin mj\u00f6g skyld, en samt ekki alltaf h\u00e6gt a\u00f0 setja <em>v\u00edsbending <\/em>\u00ed sta\u00f0inn fyrir <em>hint<\/em>.<\/p>\n<p>\u00de\u00f3tt \u00feessi or\u00f0 s\u00e9u tekin beint \u00far ensku, nafnor\u00f0i\u00f0 \u00f3breytt en s\u00f6gnin a\u00f0 vi\u00f0b\u00e6ttu vi\u00f0skeytinu <em>-a<\/em>, er \u00fea\u00f0 \u00ed sj\u00e1lfu s\u00e9r ekki n\u00e6g \u00e1st\u00e6\u00f0a til a\u00f0 amast vi\u00f0 \u00feeim a\u00f0 uppfylltum tveimur skilyr\u00f0um. Anna\u00f0 er a\u00f0 \u00feau falli a\u00f0 hlj\u00f3\u00f0kerfi og beygingakerfi m\u00e1lsins. Auglj\u00f3slega falla \u00feau \u00e1g\u00e6tlega a\u00f0 beygingakerfinu og koma fyrir \u00ed fj\u00f6lm\u00f6rgum mismunandi beygingarmyndum. \u00dea\u00f0 er ekki heldur h\u00e6gt a\u00f0 segja anna\u00f0 en \u00feau falli a\u00f0 hlj\u00f3\u00f0kerfinu \u2013 vissulega eru ekki til m\u00f6rg hvorugkynsor\u00f0 me\u00f0 -<em>int <\/em>\u00f6nnur en hin sjaldg\u00e6fu (t\u00f6ku)or\u00f0 <em><a href=\"https:\/\/ordsifjabok.arnastofnun.is\/faersla\/10271\">kvint<\/a> <\/em>og <em><a href=\"https:\/\/ordsifjabok.arnastofnun.is\/faersla\/14192\">pint<\/a><\/em>, og ekki a\u00f0rar sagnir me\u00f0 <em>-inta<\/em> en hin sjaldg\u00e6fa <em><a href=\"https:\/\/ordsifjabok.arnastofnun.is\/faersla\/20934\">trinta s\u00e9r<\/a><\/em>, en fj\u00f6ldi or\u00f0a er til me\u00f0 anna\u00f0 s\u00e9rhlj\u00f3\u00f0 \u00e1 undan <em>-nt<\/em>(<em>a<\/em>). Hitt skilyr\u00f0i\u00f0 er a\u00f0 or\u00f0in \u00fatr\u00fdmi ekki \u00feeim or\u00f0um sem fyrir eru \u2013 \u00fea\u00f0 er okkar a\u00f0 sj\u00e1 til \u00feess.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Innleggsh\u00f6fundi \u00ed \u201eM\u00e1lspjalli\u201c \u00ed g\u00e6r fannst \u201es\u00e9rkennilegt og \u00f3vi\u00f0eigandi\u201c a\u00f0 spurninga\u00fe\u00e1ttur \u00e1 sj\u00f3nvarpsst\u00f6\u00f0inni S\u00fdn (\u00e1\u00f0ur St\u00f6\u00f0 2) h\u00e9ti \u201eKviss\u201c og v\u00edsbendingar \u00ed \u00fe\u00e6ttinum v\u00e6ru nefndar hint. Vissulega eru b\u00e6\u00f0i or\u00f0in tekin \u00f3breytt \u00far ensku, quiz og hint, \u00fe\u00f3tt rith\u00e1ttur annars og frambur\u00f0ur beggja s\u00e9 laga\u00f0 a\u00f0 \u00edslenskum reglum. Or\u00f0i\u00f0 kviss \u00ed \u00feessari merkingu er l\u00edklega [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-7625","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7625","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7625"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7625\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7626,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7625\/revisions\/7626"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7625"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7625"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7625"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}