{"id":7647,"date":"2025-09-28T23:06:22","date_gmt":"2025-09-28T23:06:22","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=7647"},"modified":"2025-09-29T08:23:23","modified_gmt":"2025-09-29T08:23:23","slug":"tv1-magazine","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2025\/09\/28\/tv1-magazine\/","title":{"rendered":"TV1 Magazine"},"content":{"rendered":"<p>Fyrir nokkrum d\u00f6gum f\u00f3r \u00ed lofti\u00f0 n\u00fdr <a href=\"https:\/\/tv1.is\/\">fj\u00f6lmi\u00f0ill<\/a>, <em>TV1 Magazine<\/em>, sem \u00deorsteinn J. Vilhj\u00e1lmsson stendur a\u00f0. \u00cd <a href=\"https:\/\/www.ruv.is\/frettir\/innlent\/2025-09-25-thorsteinn-j-stofnar-nyjan-fjolmidil-454369\">vi\u00f0tali<\/a> vi\u00f0 \u00deorstein \u00e1 vef <em>R\u00edkis\u00fatvarpsins <\/em>kemur fram a\u00f0 hann telur \u201em\u00f6gulegt a\u00f0 nafn mi\u00f0ilsins komi einhverjum sp\u00e1nskt fyrir sj\u00f3nir\u201c en sl\u00e6r \u00fea\u00f0 \u00fat af bor\u00f0inu: \u201e\u201e\u00deetta er \u00edslenskur fj\u00f6lmi\u00f0ill en um lei\u00f0 hugsa \u00e9g a\u00f0 vi\u00f0 s\u00e9um \u00ed samkeppni vi\u00f0 a\u00f0ra fj\u00f6lmi\u00f0la \u00ed heiminum,\u201c segir \u00deorsteinn og nefnir Politiken \u00ed Danm\u00f6rku, Times \u00e1 Englandi e\u00f0a New York Times \u00ed Nor\u00f0ur-Amer\u00edku.\u201c \u00dea\u00f0 er metna\u00f0arfullt en \u00ed g\u00f3\u00f0u lagi a\u00f0 telja sig vera \u00ed samkeppni vi\u00f0 \u00feessa mi\u00f0la en vegna \u00feess a\u00f0 efni mi\u00f0ilsins er allt \u00e1 \u00edslensku hl\u00fdtur s\u00fa samkeppni eing\u00f6ngu a\u00f0 vera um \u00edslenska fj\u00f6lmi\u00f0laneytendur og \u00fev\u00ed \u00f3\u00fearfi a\u00f0 h\u00f6f\u00f0a til annarra me\u00f0 ensku nafni.<\/p>\n<p>\u00deorsteinn b\u00e6tir vi\u00f0: \u201eM\u00e9r finnst TV1 Magazine alveg jafn gott nafn og Eimrei\u00f0in e\u00f0a \u00cdsafold en \u00fea\u00f0 er efni\u00f0 sj\u00e1lft sem skiptir \u00f6llu m\u00e1li.\u201c \u00dea\u00f0 er reyndar ekki bara nafni\u00f0 sem er \u00e1 ensku \u2013 valm\u00f6guleikarnir \u00e1 s\u00ed\u00f0unni eru nefnilega \u201eTV\u201c, \u201eRadio\u201c, \u201eMagazine\u201c, og svo af einhverjum \u00e1st\u00e6\u00f0um ekki \u201eAbout us\u201c heldur \u201eUm okkur\u201c sem er eiginlega d\u00e1l\u00edti\u00f0 st\u00edlbrot. En \u00fea\u00f0 er reyndar ekki r\u00e9tt a\u00f0 efni\u00f0 skipti \u00f6llu m\u00e1li og \u00e9g hef enga tr\u00fa \u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00deorsteinn meini \u00fea\u00f0 b\u00f3kstaflega. Nafni\u00f0 skiptir au\u00f0vita\u00f0 heilmiklu m\u00e1li l\u00edka \u2013 \u00fea\u00f0 er v\u00f6rumerki mi\u00f0ilsins og \u00fea\u00f0 hl\u00fdtur a\u00f0 vera einhver \u00e1st\u00e6\u00f0a fyrir \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00fea\u00f0 er vali\u00f0, einhver hugsun \u00e1 bak vi\u00f0 \u00fea\u00f0. Og \u00fea\u00f0 hl\u00fdtur a\u00f0 vera einhver \u00e1st\u00e6\u00f0a fyrir \u00fev\u00ed a\u00f0 vali\u00f0 er a\u00f0 hafa heiti \u00edslensks fj\u00f6lmi\u00f0ils \u00e1 ensku en ekki \u00edslensku.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 liggur au\u00f0vita\u00f0 beint vi\u00f0 a\u00f0 \u00e1lykta a\u00f0 \u00e1st\u00e6\u00f0an s\u00e9 s\u00fa sama og oftast er fyrir enskum heitum \u00e1 \u00edslenskum fyrirb\u00e6rum, hvort sem \u00fea\u00f0 eru veitingasta\u00f0ir, vi\u00f0bur\u00f0ir, fj\u00f6lmi\u00f0lar e\u00f0a eitthva\u00f0 anna\u00f0 \u2013 sem s\u00e9 s\u00fa a\u00f0 \u00edslenskan er hall\u00e6risleg, gamaldags og \u00f3s\u00f6luv\u00e6nleg a\u00f0 mati \u00feeirra sem velja heitin. Til a\u00f0 eitthva\u00f0 veki athygli, til a\u00f0 \u00fea\u00f0 h\u00f6f\u00f0i til n\u00fat\u00edmaf\u00f3lks, og s\u00ed\u00f0ast en ekki s\u00edst til a\u00f0 \u00fea\u00f0 seljist, \u00fearf \u00fea\u00f0 a\u00f0 heita ensku nafni \u2013 e\u00f0a hva\u00f0? Er \u00feetta kannski bara tilfinning \u00feeirra sem velja n\u00f6fnin sem \u00e1 s\u00e9r ekki sto\u00f0 \u00ed raunveruleikanum? \u00c9g veit ekki til \u00feess a\u00f0 afsta\u00f0a almennra m\u00e1lnotenda og neytenda til \u00edslenskra og enskra heita hafi veri\u00f0 k\u00f6nnu\u00f0. Er \u00fea\u00f0 tilfelli\u00f0 a\u00f0 f\u00f3lk velji fremur v\u00f6ru e\u00f0a af\u00fereyingu sem heitir ensku nafni \u2013 e\u00f0a er \u00fea\u00f0 bara \u00edmyndun?<\/p>\n<p>En hvort sem um er a\u00f0 r\u00e6\u00f0a \u00edmyndun e\u00f0a ekki er lj\u00f3st a\u00f0 \u00fea\u00f0 vinnur gegn \u00edslenskunni a\u00f0 gefa fyrirb\u00e6rum ensk heiti \u00e1n \u00feess a\u00f0 gildar \u00e1st\u00e6\u00f0ur s\u00e9u fyrir \u00fev\u00ed. \u00cd \u00feessu tilviki er ekki einu sinni h\u00e6gt a\u00f0 bera fyrir sig \u00fe\u00e1 sk\u00fdringu sem veitingasta\u00f0ir og vi\u00f0bur\u00f0ahaldarar nota oft, a\u00f0 veri\u00f0 s\u00e9 a\u00f0 h\u00f6f\u00f0a til fer\u00f0af\u00f3lks og innflytjenda sem ekki skilji \u00edslensku. \u00c9g veit a\u00f0 \u00deorsteinn J. Vilhj\u00e1lmsson er g\u00f3\u00f0ur fj\u00f6lmi\u00f0lama\u00f0ur og m\u00e9r l\u00edst vel \u00e1 \u00feennan mi\u00f0il, en \u00feeim mun dapurlegra finnst m\u00e9r nafn hans. \u00c9g veit a\u00f0 m\u00f6rgum finnst \u00fea\u00f0 sm\u00e1munasemi a\u00f0 amast vi\u00f0 enskum heitum \u00e1 \u00fdmsum \u00edslenskum fyrirb\u00e6rum og telja \u00feau ekki hafa nein \u00e1hrif \u00e1 st\u00f6\u00f0u og framt\u00ed\u00f0 \u00edslenskunnar \u2013 ekki frekar en ensk skilti, augl\u00fdsingar, merkingar, matse\u00f0lar og anna\u00f0 sl\u00edkt. En \u00fea\u00f0 er rangt.<\/p>\n<p>Eins og \u00e9g hef sagt \u00f3tal sinnum hefur \u00feetta miklu meiri \u00e1hrif \u00e1 m\u00e1li\u00f0 og framt\u00ed\u00f0 \u00feess en vi\u00f0 \u00e1ttum okkur \u00e1 \u00ed flj\u00f3tu brag\u00f0i. \u00deau \u00e1hrif eru ekki bein nema a\u00f0 takm\u00f6rku\u00f0u leyti en \u00f3beinu \u00e1hrifin \u00e1 (\u00f3me\u00f0vitu\u00f0) vi\u00f0horf okkar og hugmyndir eru miklu meiri og l\u00famskari. \u00deau koma b\u00e6\u00f0i fram \u00ed \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00f3\u00fe\u00f6rf enskunotkun skapar \u00fe\u00e1 \u00edmynd \u00edslenskunnar \u00ed huga okkar a\u00f0 h\u00fan henti ekki, eigi ekki vi\u00f0, e\u00f0a dugi ekki vi\u00f0 tilteknar a\u00f0st\u00e6\u00f0ur, og einnig \u00ed \u00fev\u00ed a\u00f0 h\u00fan gerir okkur \u00f3n\u00e6m fyrir enskunni, l\u00e6tur okkur h\u00e6tta a\u00f0 taka eftir henni og finnast e\u00f0lilegt a\u00f0 h\u00fan s\u00e9 notu\u00f0 \u00ed sta\u00f0 \u00edslensku vi\u00f0 \u00fdmsar a\u00f0st\u00e6\u00f0ur og ry\u00f0ur henni \u00feannig braut inn \u00e1 s\u00edfellt fleiri svi\u00f0. Sl\u00edk \u00fer\u00f3un dregur sm\u00e1tt og sm\u00e1tt \u00far vi\u00f0n\u00e1ms\u00fer\u00f3tti \u00edslenskunnar og veikir hana. \u00dea\u00f0 endar ekki vel.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fyrir nokkrum d\u00f6gum f\u00f3r \u00ed lofti\u00f0 n\u00fdr fj\u00f6lmi\u00f0ill, TV1 Magazine, sem \u00deorsteinn J. Vilhj\u00e1lmsson stendur a\u00f0. \u00cd vi\u00f0tali vi\u00f0 \u00deorstein \u00e1 vef R\u00edkis\u00fatvarpsins kemur fram a\u00f0 hann telur \u201em\u00f6gulegt a\u00f0 nafn mi\u00f0ilsins komi einhverjum sp\u00e1nskt fyrir sj\u00f3nir\u201c en sl\u00e6r \u00fea\u00f0 \u00fat af bor\u00f0inu: \u201e\u201e\u00deetta er \u00edslenskur fj\u00f6lmi\u00f0ill en um lei\u00f0 hugsa \u00e9g a\u00f0 vi\u00f0 s\u00e9um [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-7647","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7647","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7647"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7647\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7650,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7647\/revisions\/7650"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7647"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7647"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7647"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}