{"id":8026,"date":"2026-03-05T18:34:28","date_gmt":"2026-03-05T18:34:28","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=8026"},"modified":"2026-03-05T18:34:28","modified_gmt":"2026-03-05T18:34:28","slug":"umraeda-um-islensku-a-althingi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2026\/03\/05\/umraeda-um-islensku-a-althingi\/","title":{"rendered":"Umr\u00e6\u00f0a um \u00edslensku \u00e1 Al\u00feingi"},"content":{"rendered":"<p>\u00cd dag f\u00f3r fram \u00e1 Al\u00feingi s\u00e9rst\u00f6k <a href=\"https:\/\/www.althingi.is\/altext\/157\/03\/l05130011.sgml\">umr\u00e6\u00f0a<\/a> um st\u00f6\u00f0u \u00edslenskrar tungu a\u00f0 frumkv\u00e6\u00f0i Brynd\u00edsar Haraldsd\u00f3ttur \u00feingmanns Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0isflokksins og me\u00f0 \u00fe\u00e1ttt\u00f6ku n\u00edu annarra \u00feingmanna \u00far \u00f6llum flokkum, \u00fear \u00e1 me\u00f0al Loga Einarssonar menningar-, n\u00fdsk\u00f6punar- og h\u00e1sk\u00f3lar\u00e1\u00f0herra sem var til andsvara. \u00deetta var a\u00f0 mestu leyti g\u00f3\u00f0 og m\u00e1lefnaleg umr\u00e6\u00f0a og \u00e9g get teki\u00f0 undir mj\u00f6g margt af \u00fev\u00ed sem \u00fear kom fram, og vek athygli \u00e1 \u00fev\u00ed sem J\u00f3n Gnarr <a href=\"https:\/\/www.althingi.is\/altext\/raeda\/157\/rad20260305T132022.html\">sag\u00f0i<\/a>: \u201e\u00dea\u00f0 sem m\u00e9r finnst einna alvarlegast me\u00f0 \u00edslenskuna er hva\u00f0 h\u00fan er or\u00f0in p\u00f3lit\u00edsk. H\u00fan er or\u00f0in p\u00f3lit\u00edskt verkf\u00e6ri og hefur veri\u00f0 notu\u00f0 \u00e1 p\u00f3lit\u00edskan h\u00e1tt og jafnvel misnotu\u00f0. \u00deeir sem stj\u00f3rna tungum\u00e1linu stj\u00f3rna f\u00f3lkinu sem ney\u00f0ist til a\u00f0 nota tungum\u00e1li\u00f0, \u00feannig a\u00f0 h\u00fan er l\u00edka valdat\u00e6ki.\u201c<\/p>\n<p>En \u00fea\u00f0 er \u00f3hj\u00e1kv\u00e6milegt a\u00f0 gera athugasemd vi\u00f0 <a href=\"https:\/\/www.althingi.is\/altext\/raeda\/157\/rad20260305T131224.html\">m\u00e1lflutning<\/a> Snorra M\u00e1ssonar sem telur \u00fea\u00f0 klisjukenndan m\u00e1lflutning \u201ea\u00f0 \u00edslenskan s\u00e9 lykill a\u00f0 atvinnul\u00edfi og lykill a\u00f0 samf\u00e9lagi fyrir f\u00f3lk\u201c og sag\u00f0i: \u201e\u00deetta er ekki meiri lykill a\u00f0 samf\u00e9laginu en svo a\u00f0 bara fimmti hver \u00fatlendingur sem hinga\u00f0 hefur flust hefur lagt \u00fea\u00f0 \u00e1 sig a\u00f0 l\u00e6ra \u00edslensku, \u00feannig a\u00f0 h\u00fan er ekki \u00feessi lykill a\u00f0 samf\u00e9laginu sem h\u00fan \u00e6tti \u00fe\u00f3 a\u00f0 vera.\u201c \u00cdslenskan er vissulega ekki lykill a\u00f0 l\u00e1glaunast\u00f6rfum sem margir innflytjendur eru fastir \u00ed vegna \u00f3n\u00f3grar \u00edslenskukunn\u00e1ttu, en h\u00fan er hins vegar lykill a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 fj\u00f6ldi innflytjenda geti sinnt <a href=\"https:\/\/skessuhorn.is\/2026\/03\/05\/hals-nef-og-eyrnalaeknir-ad-thjona-til-bords\">st\u00f6rfum<\/a> sem \u00feeir hafa menntun og reynslu til, og h\u00fan er l\u00edka lykill a\u00f0 <a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2026\/02\/11\/islenska-og-kjorgengi\/\">\u00fe\u00e1ttt\u00f6ku<\/a> \u00ed stj\u00f3rnm\u00e1lum og l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0islegri umr\u00e6\u00f0u. F\u00f3lk \u00fearf a\u00f0 f\u00e1 \u00feennan lykil.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 er l\u00edka \u00ed meira lagi vafasamt a\u00f0 segja \u201ebara fimmti hver \u00fatlendingur sem hinga\u00f0 hefur flust hefur lagt \u00fea\u00f0 \u00e1 sig a\u00f0 l\u00e6ra \u00edslensku\u201c. \u00dear er vitna\u00f0 \u00ed <a href=\"https:\/\/www.oecd.org\/en\/publications\/skills-and-labour-market-integration-of-immigrants-and-their-children-in-iceland_96adc300-en\/full-report.html\">sk\u00fdrslu<\/a> OECD fr\u00e1 2024 \u00fear sem fram kom a\u00f0 um 19% innflytjenda telja sig vera s\u00e6milega f\u00e6ra e\u00f0a fullf\u00e6ra \u00ed \u00edslensku. En \u00fea\u00f0 er lj\u00f3st a\u00f0 mun st\u00e6rri hluti innflytjenda hefur stunda\u00f0 eitthvert \u00edslenskun\u00e1m \u00e1n \u00feess a\u00f0 hafa n\u00e1\u00f0 n\u00e6gilegri f\u00e6rni \u00ed m\u00e1linu. H\u00e9r ver\u00f0ur a\u00f0 taka tillit til \u00feess a\u00f0 verulegur hluti innflytjenda hefur komi\u00f0 til landsins \u00e1 f\u00e1um s\u00ed\u00f0ustu \u00e1rum og hefur ekki haft langan t\u00edma til a\u00f0 n\u00e1 f\u00e6rni \u00ed m\u00e1linu. \u00dear a\u00f0 auki er \u00feetta byggt \u00e1 sj\u00e1lfsmati f\u00f3lks og lei\u00f0a m\u00e1 l\u00edkur a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 vi\u00f0br\u00f6g\u00f0 \u00cdslendinga vi\u00f0 \u00f3fullkominni \u00edslensku lei\u00f0i oft til \u00feess a\u00f0 innflytjendur d\u00e6mi eigin kunn\u00e1ttu \u00ed m\u00e1linu <a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/11\/01\/19-eda-hvad\/\">of hart<\/a>.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 versta \u00ed \u00feessari r\u00e6\u00f0u var samt \u00fea\u00f0 sem var sagt um b\u00f6rn innflytjenda: \u201e\u00dea\u00f0 sama gildir um unga f\u00f3lki\u00f0, \u00fear heyrir ma\u00f0ur af fj\u00f6lda \u00fatlenskra barna sem eru \u00ed sk\u00f3lakerfinu og \u00fer\u00edfast au\u00f0vita\u00f0 alls ekki alveg fullkomlega \u00e1n \u00edslensku en leggja \u00fea\u00f0 ekki almennilega \u00e1 sig.\u201c Seinasti hlutinn \u00fearna, \u201een leggja \u00fea\u00f0 ekki almennilega \u00e1 sig\u201c, ber vott um einstakt tillitsleysi og skilningsleysi \u00e1 a\u00f0st\u00e6\u00f0um \u00feessara barna. \u00c1byrg\u00f0inni er varpa\u00f0 algerlega \u00e1 b\u00f6rnin, \u00e1n \u00feess a\u00f0 velta \u00fev\u00ed fyrir s\u00e9r hvort \u00feau f\u00e1i n\u00e6gan stu\u00f0ning \u00ed sk\u00f3lanum og \u00e1n \u00feess a\u00f0 teki\u00f0 s\u00e9 tillit til \u00feess a\u00f0 foreldrarnir hafa oft ekki t\u00f6k \u00e1 a\u00f0 li\u00f0sinna \u00feeim \u00ed \u00edslenskun\u00e1mi vegna \u00f3n\u00f3grar \u00edslenskukunn\u00e1ttu. Nei, \u00fea\u00f0 eru b\u00f6rnin sem nenna ekki a\u00f0 leggja \u00e1 sig a\u00f0 l\u00e6ra \u00edslensku. \u00deetta er \u00f3bo\u00f0legur m\u00e1lflutningur.<\/p>\n<p>Snorri segir l\u00edka: \u201eVi\u00f0horfi\u00f0 \u00ed \u00feessari umr\u00e6\u00f0u um \u00edslenskuna hefur lengi veri\u00f0 a\u00f0 kr\u00f6fur s\u00e9u af hinu illa og \u00fe\u00e6r s\u00e9u vafasamar og afar vandme\u00f0farnar.\u201c \u00c9g veit ekki \u00e1 hverju s\u00fa fullyr\u00f0ing byggist a\u00f0 kr\u00f6fur um \u00edslenskukunn\u00e1ttu s\u00e9u af hinu illa e\u00f0a vafasamar \u2013 \u00e9g hef a.m.k. ekki s\u00e9\u00f0 \u00fev\u00ed haldi\u00f0 fram. Hins vegar er r\u00e9tt a\u00f0 \u00fe\u00e6r eru vandme\u00f0farnar, og \u00fea\u00f0 hef \u00e9g oft bent \u00e1 \u2013 \u00fe\u00e6r ver\u00f0a a\u00f0 vera sanngjarnar og m\u00e1lefnalegar og \u00fea\u00f0 ver\u00f0ur a\u00f0 gera f\u00f3lki kleift a\u00f0 uppfylla \u00fe\u00e6r. \u00c9g tek \u00feess vegna undir me\u00f0 Snorra \u00feegar hann segir: \u201e\u00dea\u00f0 m\u00e1 fara saman vi\u00f0 frambo\u00f0 af \u00edslensku\u00fej\u00e1lfun og \u00edslenskukennslu; hvatar og kr\u00f6fur og frambo\u00f0 af stu\u00f0ningi er lei\u00f0in fram \u00e1 vi\u00f0.\u201c \u00dea\u00f0 er meginatri\u00f0i a\u00f0 \u00feetta fari saman \u2013 kr\u00f6fur \u00e1n hvata og stu\u00f0nings eru \u00f3raunh\u00e6far.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00cd dag f\u00f3r fram \u00e1 Al\u00feingi s\u00e9rst\u00f6k umr\u00e6\u00f0a um st\u00f6\u00f0u \u00edslenskrar tungu a\u00f0 frumkv\u00e6\u00f0i Brynd\u00edsar Haraldsd\u00f3ttur \u00feingmanns Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0isflokksins og me\u00f0 \u00fe\u00e1ttt\u00f6ku n\u00edu annarra \u00feingmanna \u00far \u00f6llum flokkum, \u00fear \u00e1 me\u00f0al Loga Einarssonar menningar-, n\u00fdsk\u00f6punar- og h\u00e1sk\u00f3lar\u00e1\u00f0herra sem var til andsvara. \u00deetta var a\u00f0 mestu leyti g\u00f3\u00f0 og m\u00e1lefnaleg umr\u00e6\u00f0a og \u00e9g get teki\u00f0 undir mj\u00f6g [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-8026","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8026","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8026"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8026\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8027,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8026\/revisions\/8027"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8026"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8026"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8026"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}