{"id":8193,"date":"2026-06-14T20:04:23","date_gmt":"2026-06-14T20:04:23","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=8193"},"modified":"2026-06-15T12:45:02","modified_gmt":"2026-06-15T12:45:02","slug":"timapunktur-og-timabil","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2026\/06\/14\/timapunktur-og-timabil\/","title":{"rendered":"T\u00edmapunktur og t\u00edmabil"},"content":{"rendered":"<p>Sum or\u00f0 um t\u00edma geta b\u00e6\u00f0i v\u00edsa\u00f0 til t\u00edmapunkts og t\u00edmabils og \u00fea\u00f0 getur valdi\u00f0 misskilningi. D\u00e6mi um \u00feetta er or\u00f0i\u00f0 <em>h\u00e1degi <\/em>sem getur merkt b\u00e6\u00f0i 'klukkan t\u00f3lf' og v\u00edsa\u00f0 til t\u00edmapunkts og 'milli klukkan 12 og 13' og v\u00edsa\u00f0 til t\u00edmabils. Seinni <a href=\"https:\/\/islenskordabok.arnastofnun.is\/ord\/17985\">sk\u00fdringin<\/a> er \u00ed <em>\u00cdslenskri n\u00fat\u00edmam\u00e1lsor\u00f0ab\u00f3k <\/em>en ekki s\u00fa fyrri \u2013 \u00fear er hins vegar \u00feri\u00f0ja sk\u00fdringin, \u201as\u00fa stund dagsins \u00feegar s\u00f3lin er h\u00e6st \u00e1 lofti\u2018 sem er vitanlega r\u00e9tt og v\u00e6ntanlega grunnmerking or\u00f0sins, en vegna \u00feess a\u00f0 \u00cdsland er \u00e1 sumart\u00edma er h\u00e1degi \u00ed \u00feeirri merkingu ekki klukkan t\u00f3lf, heldur fr\u00e1 eitt til h\u00e1lf tv\u00f6. Ef sagt er <em>\u00e1 h\u00e1degi <\/em>er um t\u00edmapunkt a\u00f0 r\u00e6\u00f0a, <em>\u00ed h\u00e1deginu <\/em>er t\u00edmabil, en <em>um h\u00e1degi\u00f0<\/em> er tv\u00edr\u00e6tt \u2013 f\u00f3lk skilur \u00fea\u00f0 \u00fdmist \u00feannig a\u00f0 \u00fea\u00f0 merki 'um klukkan t\u00f3lf' e\u00f0a 'milli t\u00f3lf og eitt e\u00f0a n\u00e1l\u00e6gt \u00fev\u00ed'.<\/p>\n<p>\u00cd fyrirs\u00f6gn \u00e1 <em>mbl.is <\/em>\u00ed dag <a href=\"https:\/\/www.mbl.is\/frettir\/erlent\/2026\/06\/14\/trump_annar_til_ad_na_a_niraedisaldur_i_embaetti\/\">st\u00f3\u00f0<\/a> \u201eTrump annar til a\u00f0 n\u00e1 n\u00edr\u00e6\u00f0isaldri \u00ed emb\u00e6tti\u201c en \u00fev\u00ed hefur n\u00fa veri\u00f0 breytt \u00ed \u201eTrump annar til a\u00f0 n\u00e1 \u00e1 n\u00edr\u00e6\u00f0isaldur \u00ed emb\u00e6tti\u201c. \u00cd fr\u00e9ttinni sj\u00e1lfri segir \u00fe\u00f3 enn \u201eHann er n\u00fa annar forsetinn \u00ed s\u00f6gu Bandar\u00edkjanna sem n\u00e6r n\u00edr\u00e6\u00f0isaldri \u00ed emb\u00e6tti.\u201c \u00cd <em>\u00cdslenskri n\u00fat\u00edmam\u00e1lsor\u00f0ab\u00f3k <\/em>hefur nafnor\u00f0i\u00f0 <em>n\u00edr\u00e6\u00f0isaldur <\/em>tv\u00e6r <a href=\"https:\/\/islenskordabok.arnastofnun.is\/ord\/29913\">sk\u00fdringar<\/a> \u2013 annars vegar 'aldurinn \u00ed kringum n\u00edr\u00e6tt' og hins vegar '80-89 \u00e1ra aldur'. \u00cd fyrra tilvikinu er v\u00edsa\u00f0 til t\u00edmapunkts en \u00ed \u00fev\u00ed seinna til t\u00edmabils. \u00deess vegna \u00e1 seinni merkingin vi\u00f0 \u00ed sambandinu <em>\u00e1 n\u00edr\u00e6\u00f0isaldri <\/em>en s\u00fa fyrri \u00ed <em>n\u00e1 n\u00edr\u00e6\u00f0isaldri <\/em>\u00fev\u00ed a\u00f0 \u00fear er auglj\u00f3slega um t\u00edmapunkt a\u00f0 r\u00e6\u00f0a. Or\u00f0i\u00f0 <em>n\u00edr\u00e6\u00f0isaldur <\/em>var \u00fev\u00ed ranglega nota\u00f0 \u00ed fyrri ger\u00f0 umr\u00e6ddrar fyrirsagnar, og er \u00fea\u00f0 enn \u00ed fr\u00e9ttinni sj\u00e1lfri.<\/p>\n<p>\u00deegar or\u00f0alagi fyrirsagnarinnar er breytt \u00far <em>n\u00e1 n\u00edr\u00e6\u00f0isaldri <\/em>\u00ed <em>n\u00e1 \u00e1 n\u00edr\u00e6\u00f0isaldur <\/em>er \u00fev\u00ed \u00ed raun veri\u00f0 a\u00f0 breyta um merkingu \u00ed or\u00f0inu <em>n\u00edr\u00e6\u00f0isaldur<\/em>. \u00dea\u00f0 er vissulega skiljanlegt a\u00f0 \u00feessu s\u00e9 blanda\u00f0 saman, en \u00fea\u00f0 er samt lj\u00f3st a\u00f0 mi\u00f0a\u00f0 vi\u00f0 m\u00e1lvenju er Trump ekki b\u00fainn a\u00f0 <em>n\u00e1 n\u00edr\u00e6\u00f0isaldri <\/em>heldur <em>\u00e1ttr\u00e6\u00f0isaldri <\/em>\u2013 og \u00fea\u00f0 er ekki einu sinni lj\u00f3st a\u00f0 hann s\u00e9 b\u00fainn a\u00f0 <em>n\u00e1 \u00e1 n\u00edr\u00e6\u00f0isaldur<\/em>. Eins og \u00e9g hef <a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2024\/04\/16\/hvenaer-hefst-thritugsaldur\/\">skrifa\u00f0<\/a> um er \u00fea\u00f0 nefnilega skilningur sumra a\u00f0 f\u00f3lk sem er \u00e1ttr\u00e6tt s\u00e9 ekki komi\u00f0 \u00e1 <em>n\u00edr\u00e6\u00f0isaldur<\/em> heldur <em>standi \u00e1 \u00e1ttr\u00e6\u00f0u <\/em>og komist ekki \u00e1 <em>n\u00edr\u00e6\u00f0isaldur <\/em>fyrr en \u00fea\u00f0 er or\u00f0i\u00f0 \u00e1ttat\u00edu og eins \u00e1rs. \u00deetta er hins vegar \u00ed andst\u00f6\u00f0u vi\u00f0 sk\u00fdringuna \u00ed <em>\u00cdslenskri n\u00fat\u00edmam\u00e1lsor\u00f0ab\u00f3k <\/em>og <em>\u00cdslenskri or\u00f0ab\u00f3k<\/em> og m\u00e9r er ekki lj\u00f3st \u00e1 hverju \u00feessi skilningur byggist.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sum or\u00f0 um t\u00edma geta b\u00e6\u00f0i v\u00edsa\u00f0 til t\u00edmapunkts og t\u00edmabils og \u00fea\u00f0 getur valdi\u00f0 misskilningi. D\u00e6mi um \u00feetta er or\u00f0i\u00f0 h\u00e1degi sem getur merkt b\u00e6\u00f0i 'klukkan t\u00f3lf' og v\u00edsa\u00f0 til t\u00edmapunkts og 'milli klukkan 12 og 13' og v\u00edsa\u00f0 til t\u00edmabils. Seinni sk\u00fdringin er \u00ed \u00cdslenskri n\u00fat\u00edmam\u00e1lsor\u00f0ab\u00f3k en ekki s\u00fa fyrri \u2013 \u00fear er [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-8193","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8193","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8193"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8193\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8195,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8193\/revisions\/8195"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8193"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8193"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8193"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}