{"id":8208,"date":"2026-07-02T08:53:10","date_gmt":"2026-07-02T08:53:10","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=8208"},"modified":"2026-07-02T09:29:14","modified_gmt":"2026-07-02T09:29:14","slug":"hugarhrelling-su-er-hart-ther-thjakar-nu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2026\/07\/02\/hugarhrelling-su-er-hart-ther-thjakar-nu\/","title":{"rendered":"Hugarhrelling s\u00fa er hart \u00fe\u00e9r \u00fejakar n\u00fa"},"content":{"rendered":"<p>\u00c9g var a\u00f0 lesa <em>Barn n\u00e1tt\u00farunnar <\/em>eftir Halld\u00f3r fr\u00e1 Laxnesi eins og h\u00f6fundurinn kalla\u00f0i sig \u00e1 \u00feeim t\u00edma og rakst \u00e1 setningarnar \u201ehann kn\u00fa\u00f0i \u00fea\u00f0 \u00e1fram me\u00f0 keyri s\u00ednu, vindinum, og nota\u00f0i \u00fea\u00f0 til a\u00f0 \u00fejaka m\u00f6nnunum me\u00f0\u201c og \u201e\u00cd fyrstu haf\u00f0i \u00fea\u00f0 veri\u00f0 harmurinn yfir a\u00f0 missa Huldu, sem haf\u00f0i \u00fejaka\u00f0 honum\u201c. \u00dearna tekur s\u00f6gnin <em>\u00fejaka <\/em>me\u00f0 s\u00e9r \u00fe\u00e1gufall sem \u00e9g mundi ekki eftir a\u00f0 hafa s\u00e9\u00f0 \u2013 \u00ed n\u00fat\u00edmam\u00e1li stj\u00f3rnar <em>\u00fejaka <\/em>\u00e6vinlega \u00feolfalli. En \u00ed <em>\u00cdslensk-danskri or\u00f0ab\u00f3k <\/em>fr\u00e1 1920-1924, sama t\u00edma og <em>Barn n\u00e1tt\u00farunnar<\/em>, er s\u00f6gnin eing\u00f6ngu <a href=\"https:\/\/blondal.arnastofnun.is\/faersla\/257842\">gefin upp<\/a> me\u00f0 \u00fe\u00e1gufalli, og \u00ed <em>Ritm\u00e1lssafni <\/em>Or\u00f0ab\u00f3kar H\u00e1sk\u00f3lans eru fj\u00f6lm\u00f6rg <a href=\"https:\/\/ritmalssafn.arnastofnun.is\/daemi\/595167\">d\u00e6mi<\/a> um \u00fe\u00e1gufalli\u00f0 allt fr\u00e1 sautj\u00e1ndu \u00f6ld, svo sem \u201e\u00deeir hafa b\u00e6\u00f0i hrakt og \u00fej\u00e1\u00f0 \/ hrundi\u00f0 og \u00fejaka\u00f0 honum\u201c \u00ed <em>Pass\u00edus\u00e1lmunum<\/em>.<\/p>\n<p>\u00c9g hef\u00f0i reyndar \u00e1tt a\u00f0 muna eftir \u00fev\u00ed a\u00f0 vitanlega tekur <em>\u00fejaka <\/em>me\u00f0 s\u00e9r \u00fe\u00e1gufall \u00ed kv\u00e6\u00f0i sem vi\u00f0 h\u00f6fum flest sungi\u00f0 \u2013 \u201eHugarhrelling s\u00fa \/ er hart \u00fe\u00e9r \u00fejakar n\u00fa\u201c segir \u00ed \u201eN\u00fa er frost \u00e1 Fr\u00f3ni\u201c eftir Kristj\u00e1n J\u00f3nsson Fjallask\u00e1ld \u2013 kv\u00e6\u00f0i\u00f0 heitir raunar \u201e\u00deorra\u00fer\u00e6llinn 1866\u201c sem s\u00fdnir aldur \u00feess. En eins og me\u00f0 margt sem ma\u00f0ur l\u00e6rir \u00ed \u00e6sku hef \u00e9g aldrei teki\u00f0 s\u00e9rstaklega eftir \u00feessu, og vi\u00f0 erum l\u00edka v\u00f6n \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00fdmislegt \u00ed kve\u00f0skap v\u00edki fr\u00e1 venjulegu or\u00f0alagi \u00e1n \u00feess a\u00f0 vi\u00f0 yfirf\u00e6rum \u00fea\u00f0 \u00e1 venjulegt m\u00e1l. Vel m\u00e1 l\u00edka vera a\u00f0 \u00feessu s\u00e9 stundum hnika\u00f0 til og reyndar m\u00e1 finna \u00feess <a href=\"https:\/\/gimli.hjalli.is\/gimli\/s%C3%B6ngb%C3%B3k%20hjallastefnunnar.pdf\">d\u00e6mi<\/a> \u00ed s\u00f6ngb\u00f3k \u00e1 netinu a\u00f0 \u00fe\u00e1gufallinu s\u00e9 breytt \u00ed \u00feolfall og textinn haf\u00f0ur \u201eer hart \u00feig \u00fejakar n\u00fa\u201c en \u00f3v\u00edst er hvort s\u00fa breyting hefur veri\u00f0 ger\u00f0 viljandi e\u00f0a \u00f3viljandi.<\/p>\n<p>\u00cd <em>Pass\u00edus\u00e1lmunum <\/em>m\u00e1 reyndar l\u00edka finna <a href=\"https:\/\/ritmalssafn.arnastofnun.is\/daemi\/595167\">d\u00e6mi<\/a> um a\u00f0 <em>\u00fejaka <\/em>taki \u00feolfall \u2013 \u201e\u00de\u00f3knist honum a\u00f0 \u00fejaka \/ \u00feitt hold \u00f6rkumslum me\u00f0\u201c. En a\u00f0 \u00f6\u00f0ru leyti vir\u00f0ist s\u00f6gnin undantekningarl\u00edti\u00f0 taka \u00fe\u00e1gufall fram \u00e1 tuttugustu \u00f6ld \u00fe\u00f3tt h\u00fan taki reyndar i\u00f0ulega me\u00f0 s\u00e9r forsetninguna <em>a\u00f0 <\/em>\u00ed elstu d\u00e6mum og merkir \u00fe\u00e1 stundum fremur '\u00ferengja a\u00f0, \u00fer\u00fdsta \u00e1' en 'valda vanl\u00ed\u00f0an, \u00feungu \u00e1lagi' <a href=\"https:\/\/ritmalssafn.arnastofnun.is\/daemi\/595167\">eins og \u00ed<\/a> \u201ef\u00f3lki\u00f0 \u00ferengir og \u00fejakar a\u00f0 \u00fe\u00e9r\u201c \u00ed <em>N\u00fdja testamentinu <\/em>\u00ed \u00fe\u00fd\u00f0ingu Odds Gottsk\u00e1lkssonar fr\u00e1 1540. Einst\u00f6ku d\u00e6mi m\u00e1 \u00fe\u00f3 finna um \u00feolfalli\u00f0, svo sem \u201ebezt \u00fe\u00fa veizt, hvar b\u00f6ndin \u00fejaka mann\u201c \u00ed <em>Sk\u00edrni <\/em>1835 og \u201eeinr\u00e6\u00f0isleg og \u00f3hagkv\u00e6m yfirdrottnan haf\u00f0i beygt hann \u00ed \u00e1samt \u00fdmsu \u00f6\u00f0ru, er lengi haf\u00f0i \u00fej\u00e1\u00f0 og \u00fejaka\u00f0 hinn kraptalitla \u00fej\u00f3\u00f0arl\u00edkama\u201c \u00ed <em>Gesti Vestfir\u00f0ingi<\/em> 1850.<\/p>\n<p>En fallstj\u00f3rn sagnarinnar vir\u00f0ist fara a\u00f0 breytast fyrir alv\u00f6ru upp \u00far aldam\u00f3tum, einkum \u00e1 \u00f6\u00f0rum \u00e1ratug tuttugustu aldar, og \u00fe\u00e1gufalli\u00f0 hverfur sm\u00e1m saman \u2013 eftir mi\u00f0ja \u00f6ldina sj\u00e1st a\u00f0eins einst\u00f6ku d\u00e6mi um \u00fea\u00f0 og n\u00fa hlj\u00f3mar \u00fea\u00f0 framandi \u00ed eyrum flestra, held \u00e9g. \u00dea\u00f0 eru au\u00f0vita\u00f0 til tugir ef ekki hundru\u00f0 d\u00e6ma um breytta fallstj\u00f3rn sagna og \u00feessi heg\u00f0un <em>\u00fejaka <\/em>er \u00fev\u00ed ekkert merkileg \u2013 og \u00ed raun ekki nema ein \u00e1st\u00e6\u00f0a til a\u00f0 skrifa s\u00e9rstakan pistil um hana: A\u00f0 benda \u00e1 a\u00f0 sl\u00edkar breytingar eru al\u00feekktar \u00ed m\u00e1ls\u00f6gunni og spilla m\u00e1linu ekki neitt. \u00deess vegna er \u00e1st\u00e6\u00f0ulaust og \u00ed raun fr\u00e1leitt a\u00f0 ergja sig yfir samb\u00e6rilegum breytingum sem eru \u00ed gangi n\u00fana, svo sem eins og breytingum \u00e1 frumlagsfalli sagna \u00e1 vi\u00f0 <em>langa <\/em>og <em>vanta<\/em>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c9g var a\u00f0 lesa Barn n\u00e1tt\u00farunnar eftir Halld\u00f3r fr\u00e1 Laxnesi eins og h\u00f6fundurinn kalla\u00f0i sig \u00e1 \u00feeim t\u00edma og rakst \u00e1 setningarnar \u201ehann kn\u00fa\u00f0i \u00fea\u00f0 \u00e1fram me\u00f0 keyri s\u00ednu, vindinum, og nota\u00f0i \u00fea\u00f0 til a\u00f0 \u00fejaka m\u00f6nnunum me\u00f0\u201c og \u201e\u00cd fyrstu haf\u00f0i \u00fea\u00f0 veri\u00f0 harmurinn yfir a\u00f0 missa Huldu, sem haf\u00f0i \u00fejaka\u00f0 honum\u201c. \u00dearna tekur [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-8208","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8208","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8208"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8208\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8210,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8208\/revisions\/8210"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8208"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8208"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8208"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}