{"id":8350,"date":"2026-10-16T13:18:43","date_gmt":"2026-10-16T13:18:43","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/?p=8350"},"modified":"2026-10-16T13:18:43","modified_gmt":"2026-10-16T13:18:43","slug":"ad-kvedja-ser-mals","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/2026\/10\/16\/ad-kvedja-ser-mals\/","title":{"rendered":"A\u00f0 kve\u00f0ja s\u00e9r m\u00e1ls"},"content":{"rendered":"<p>\u00cd fr\u00e9tt \u00ed <em>V\u00edsi <\/em>\u00ed g\u00e6r <a href=\"https:\/\/www.visir.is\/g\/20262949064d\/-audvitad-er-thessi-atburdaras-ekki-mjog-sameinandi-\">st\u00f3\u00f0<\/a> \u201eFinnbj\u00f6rn Hermannsson, fr\u00e1farandi forseti AS\u00cd, kvaddi s\u00e9r til m\u00e1ls \u00e1 \u00feinginu \u00ed umr\u00e6\u00f0unum um till\u00f6guna.\u201c Vakin var athygli \u00e1 \u00feessu \u00ed \u201eM\u00e1lv\u00f6ndunar\u00fe\u00e6ttinum\u201c og sagt \u201eH\u00e9r er tveimur or\u00f0t\u00f6kum slegi\u00f0 saman s\u00fdnist m\u00e9r\u201c \u2013 \u00fe.e. <strong><em>kvaddi s\u00e9r<\/em><\/strong><em> hlj\u00f3\u00f0s <\/em>og <em>t\u00f3k <strong>til m\u00e1ls<\/strong><\/em>. Forsetningin <em>til <\/em>s\u00fdnir a\u00f0 s\u00fa \u00e1lyktun er \u00f6rugglega r\u00e9tt, en \u00f6\u00f0ru m\u00e1li myndi gegna ef a\u00f0eins hef\u00f0i sta\u00f0i\u00f0 \u00fearna <em>kvaddi s\u00e9r m\u00e1ls<\/em>. \u00dea\u00f0 or\u00f0asamband er vissulega ekki algengt en kemur \u00fe\u00f3 fyrir u.\u00fe.b. 25 sinnum \u00e1 <em>t\u00edmarit.is<\/em>. Tilbrig\u00f0i\u00f0 <em>bi\u00f0ja<\/em>\/<em>bei\u00f0a s\u00e9r m\u00e1ls <\/em>kemur reyndar einnig fyrir og er eldra \u2013\u00ed <em>\u00d6ldinni <\/em>1893 segir: \u201eMagn\u00fas P\u00e1lsson fr\u00e1 Wpg. ba\u00f0 s\u00e9r m\u00e1ls til a\u00f0 gefa sk\u00fdring.\u201c Merkingin er \u00fearna auglj\u00f3slega svipu\u00f0 og \u00ed <em>kve\u00f0ja s\u00e9r hlj\u00f3\u00f0s<\/em>, \u00fe.e. 'bi\u00f0ja um or\u00f0i\u00f0'.<\/p>\n<p>Elsta d\u00e6mi sem \u00e9g finn um <em>kve\u00f0ja s\u00e9r m\u00e1ls <\/em>er \u00ed <em>L\u00f6gbergi <\/em>1927: \u201eSvo kvaddi Bartja s\u00e9r m\u00e1ls.\u201c \u00cd <em>Morgunbla\u00f0inu <\/em>1953 segir: \u201eVill ekki einhver kve\u00f0ja s\u00e9r m\u00e1ls?\u201c \u00cd <em>T\u00edmanum <\/em>1955 segir: \u201e\u00cd sambandi vi\u00f0 till\u00f6gu \u00feeirra Bernhar\u00f0s og G\u00edsla, kvaddi G\u00edsli J\u00f3nsson s\u00e9r m\u00e1ls.\u201c \u00cd <em>V\u00edsi <\/em>1964 segir: \u201e\u00de\u00e1 kvaddi s\u00e9r m\u00e1ls utan dagskr\u00e1r Sk\u00fali Gu\u00f0mundsson.\u201c \u00cd <em>M\u00e1nudagsbla\u00f0inu <\/em>1967 segir: \u201e\u00dear kve\u00f0ur Baldvin Einar s\u00e9r m\u00e1ls um frelsism\u00e1lin fyrstur manna.\u201c \u00cd <em>Morgunbla\u00f0inu <\/em>1977 segir: \u201e\u00dea\u00f0 var borgarfulltr\u00fai Alfre\u00f0 \u00deorsteinsson (F) sem fyrstur kvaddi s\u00e9r m\u00e1ls.\u201c \u00cd <em>DV <\/em>1984 segir: \u201eS\u00ed\u00f0an kvaddi s\u00e9r m\u00e1ls R\u00f6gnvaldur \u00d3lafsson framkv\u00e6mdastj\u00f3ri.\u201c \u00cd <em>Morgunbla\u00f0inu <\/em>1991 segir: \u201eOg Hj\u00f6rleifur Guttormsson [...] kvaddi s\u00e9r m\u00e1ls um \u00feingsk\u00f6p.\u201c<\/p>\n<p>\u00de\u00f3tt d\u00e6min um <em>kve\u00f0ja s\u00e9r m\u00e1ls <\/em>s\u00e9u vissulega ekki m\u00f6rg eru \u00feau fleiri en svo a\u00f0 beint liggi vi\u00f0 a\u00f0 afgrei\u00f0a \u00feau sem villur e\u00f0a samsl\u00e1tt or\u00f0asambanda. S\u00f6gnin <em>kve\u00f0ja <\/em>getur merkt 'bi\u00f0ja, krefjast, heimta', og \u00fe\u00f3tt sambandi\u00f0 <em>kve\u00f0ja s\u00e9r hlj\u00f3\u00f0s <\/em>merki b\u00f3kstaflega 'bi\u00f0ja um \u00fe\u00f6gn' eins og <a href=\"https:\/\/islenskordabok.arnastofnun.is\/ord\/24998\">segir<\/a> \u00ed <em>\u00cdslenskri n\u00fat\u00edmam\u00e1lsor\u00f0ab\u00f3k <\/em>er yfirf\u00e6r\u00f0 merking \u00feess \u00ed raun 'bi\u00f0ja um or\u00f0i\u00f0', 'taka til m\u00e1ls' eins og \u00fea\u00f0 er sk\u00fdrt \u00ed <em>\u00cdslenskri or\u00f0ab\u00f3k<\/em>. \u00dea\u00f0 er \u00fev\u00ed ekkert \u00f3r\u00f6kr\u00e9tt vi\u00f0 a\u00f0 nota sambandi\u00f0 <em>kve\u00f0ja s\u00e9r m\u00e1ls <\/em>\u00ed merkingunni 'bi\u00f0ja um a\u00f0 f\u00e1 a\u00f0 m\u00e6la', \u00fe.e. 'bi\u00f0ja um or\u00f0i\u00f0' \u2013 \u00fea\u00f0 er g\u00f3\u00f0 og gild \u00edslenska sem engin \u00e1st\u00e6\u00f0a v\u00e6ri til a\u00f0 amast vi\u00f0 \u00fe\u00f3tt \u00fea\u00f0 breiddist \u00fat. Hins vegar er <em>kve\u00f0ja s\u00e9r <strong>til<\/strong> m\u00e1ls <\/em>eins og \u00ed \u00e1\u00f0urnefndri fr\u00e9tt auglj\u00f3s villa sem sj\u00e1lfsagt er a\u00f0 lei\u00f0r\u00e9tta.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00cd fr\u00e9tt \u00ed V\u00edsi \u00ed g\u00e6r st\u00f3\u00f0 \u201eFinnbj\u00f6rn Hermannsson, fr\u00e1farandi forseti AS\u00cd, kvaddi s\u00e9r til m\u00e1ls \u00e1 \u00feinginu \u00ed umr\u00e6\u00f0unum um till\u00f6guna.\u201c Vakin var athygli \u00e1 \u00feessu \u00ed \u201eM\u00e1lv\u00f6ndunar\u00fe\u00e6ttinum\u201c og sagt \u201eH\u00e9r er tveimur or\u00f0t\u00f6kum slegi\u00f0 saman s\u00fdnist m\u00e9r\u201c \u2013 \u00fe.e. kvaddi s\u00e9r hlj\u00f3\u00f0s og t\u00f3k til m\u00e1ls. Forsetningin til s\u00fdnir a\u00f0 s\u00fa \u00e1lyktun er [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158635],"tags":[],"class_list":["post-8350","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-malfar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8350","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8350"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8350\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8351,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8350\/revisions\/8351"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8350"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8350"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uni.hi.is\/eirikur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8350"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}