Íslenska sem annað mál í kosningastefnuskrám

Það er áhugavert að skoða stefnuskrár listanna sem bjóða fram við borgarstjórnarkosningarnar í Reykjavík í næsta mánuði með tilliti til þess sem þar segir um kennslu í íslensku sem öðru máli, sem er eitt mikilvægasta viðfangsefni bæði ríkis og sveitarfélaga um þessar mundir. Stefnuskrárnar eru reyndar mjög misjafnlega aðgengilegar og ég skal ekki ábyrgjast að ég hafi fundið allt sem máli skiptir, og tek fúslega við leiðréttingum og athugasemdum. En hér er það sem ég fann:

A – Vinstrið (https://vinstrid.is/stefnumal.html)

Ekkert fannst.

B – Framsóknarflokkurinn (https://www.framsokn.is/sveitarfelog/reykjavik)

Ekkert fannst.

C – Viðreisn (https://www.vidreisnreykjavik.is/fjolmenning)

Við eigum að bjóða fólk velkomið og stuðla að raunverulegri inngildingu með því að gera íslenskukennslu og kennslu í íslenskri menningu mun aðgengilegri í samstarfi við ríkið. Hér þarf að huga að öllum hópum; börnum, foreldrum og ungu, barnlausu fólki sem kemur hingað. Tungumálið sem og aðgangur að réttum upplýsingum eru lykilatriði í aðlögun. Góð upplýsingagjöf stuðlar að jafnari tækifærum.
Efla þarf móttöku barna með fjölbreyttan menningar- og tungumálabakgrunn innan grunnskólanna. Það viljum við gera með því að færa þjónustu fyrir börn og fjölskyldur inn í skólana sjálfa. Þá viljum við tryggja að til sé námsefni sem gerir börnunum kleift að læra íslensku og samfélagsfræði með það að markmiði að þeim séu tryggð jöfn tækifæri til þátttöku í íslensku samfélagi.
Þá sýna rannsóknir að þegar þú kannt móðurmál þitt vel þá áttu auðveldara með að læra önnur tungumál. Í Reykjavík hefur það sýnt sig að innflytjendur nota frístundastyrk borgarinnar til þess að greiða fyrir móðurmálskennslu, og börn innflytjenda fara því síður í frístund, íþróttir og aðrar tómstundir. Viðreisn vill kanna leiðir til þess að færa móðurmálskennsluna í auknum mæli inn í grunnskólana svo tryggja megi að öll börn í Reykjavík hafi aðgang að fjölbreyttu frístundastarfi óháð búsetu og efnahag.

D – Sjálfstæðisflokkurinn (https://www.xdreykjavik.is/strax-d)

Við ætlum að efla íslenskukennslu fyrir starfsfólk dagheimila og leikskóla.
Við ætlum að innleiða móttökudeildir í grunnskólum fyrir börn sem flytja hingað til lands og þekkja hvorki íslenska tungu né íslenskt samfélag.

F – Flokkur fólksins (https://flokkurfolksins.is/reykjavik/aherslumal.html)

Innleiðum árangursríkar lestraraðferðir á borð við Kveikjum neistann og stóreflum ÍSAT kennslu (íslensku sem annað tungumál).

G – Góðan daginn (https://gdf.is/stefnumalin/)

Við viljum styrkja stuðning við nemendur með fjölbreyttan bakgrunn, þar á meðal þá sem ekki hafa íslensku að móðurmáli.

J – Sósíalistaflokkurinn (https://www.sosialistaflokkurinn.is/stefna/skola-og-fristundamal-kosningar, https://www.sosialistaflokkurinn.is/stefna/velferd-og-oryggi-kosningar)

Efla þarf íslenskukennslu barna með erlendan bakgrunn. Aðgengi að tungumálinu er undirstaða inngildingar inn í samfélagið. Brýnt er að endurskoða fyrirkomulag kennslu í íslensku sem annars tungumáls (ÍSAT). Fjölga þarf íslenskuverum til þess að koma til móts við þörf. Öll börn sem eru byrjendur í íslensku skulu hafa aðgang að íslenskuverum, en ekki aðeins frá 5. bekk eins og nú er. Auka þarf umfang og sveigjanleika náms innan íslenskuveranna svo börn af erlendum uppruna séu betur undirbúin fyrir almennt skólastarf. Skilyrði um uppfyllt hæfniviðmið úr íslenskuverum þarf að endurspegla námskröfur sem gert er ráð fyrir í heimaskóla að loknu námi í íslenskuveri. Jafnframt er nauðsynlegt að koma af stað reglubundnu eftirliti á starfsemi íslenskuveranna og framkvæmd ÍSAT-kennslu í heimaskólum til að tryggja samræmi og þar með aukinn jöfnuð.
Galopnar dyr að íslenskunni: Sósíalistaflokkurinn leggur áherslu á mikilvægi þess að galopna dyrnar að íslensku málsamfélagi fyrir innflytjendur: Að Reykjavíkurborg verði leiðandi á landsvísu í áherslu á mikilvægi íslenskukennslu og notkunar íslensku í samskiptum á vinnustöðum; að atvinnurekandinn Reykjavíkurborg bjóði öllum starfsmönnum sínum, sem ekki hafa íslensku að fyrsta máli, íslenskukennslu á vinnutíma. Kunnátta og færni í íslensku er og eitt öflugasta tækið til að ryðja úr vegi viðsjárverðum aðskilnaði í „við“ og „hina“. Aukin kunnátta og færni í tungumálinu opnar innflytjendum dyr, og ýtir undir samkeppnisfærni þeirra í skóla og á vinnumarkaði. Aukin færni í íslensku styrkir innflytjendur í að standa vörð um stöðu sína og réttindi.

M – Miðflokkurinn (https://midflokkurinn.is/reykjavik)

Tungumál leikskólanna er íslenska. Gera á skýrar kröfur um að þeir sem starfa við umönnun barna á leikskólum í Reykjavík búi yfir viðunandi íslenskukunnáttu. Sífellt fleiri dæmi eru um hið gagnstæða og jafnvel um deildir þar sem fáir ef nokkur starfsmaður hefur íslensku að móðurmáli. Við þetta verður ekki unað á mikilvægu málþroskaskeiði barna, íslenskra jafnt sem erlendra.
Þjóðlegt skólastarf. Margir skólar í Reykjavík þola orðið illa það álag sem fylgt hefur innflytjendastefnu síðustu áratuga. Farsælast fyrir alla er að innflytjendur og börn þeirra lagi sig að íslensku skólakerfi og íslensku gildismati. Auka þarf áherslu á Ísland, íslenska tungu og íslenska menningu og skal slíkt hafa forgang fram yfir kennslu annarra tungumála. Skipuleggja þarf móttöku erlendra barna með móttökudeildum og -skólum með markvissri tungumálakennslu, sem þarf að hafa borið árangur áður en farið er inn í almennt nám í venjulegum bekk.

P – Píratar (https://piratar.is/piratarireykjavik26)

Ekkert fannst.

R – Okkar borg (https://www.okkarborg.is/)

Fornám í íslensku fyrir börn sem ekki tala málið verður á ábyrgð ríkissins.

S – Samfylkingin (https://xs.is/setjum-bornin-i-fyrsta-saeti)

Aukum til muna íslenskukennslu barna með annað móðurmál en íslensku til þess að skapa tækifæri og stuðla að jöfnuði.